"Osman Müftüoğlu" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Osman Müftüoğlu" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Osman Müftüoğlu

Baklavanızın içinde ne var?

Baklavaların bazılarının fruktoz şekeriyle yapıldığını biliyor musunuz? Baklavanın içine şekerden daha ucuz olan fruktoz koyarak maliyeti düşürüyorlar. Üstüne de tereyağı “aromasını” basıyorlar. Sonuç olarak kan şekeriniz yükseliyor, insülin üretiminiz patlıyor ve karaciğeriniz yağlanıyor...

Hazır gıdaların çoğunda karşımıza çıkan, mısır nişastasından üretilmiş fruktoz tam bir baş belası. Gelin görün ki bu baş belası “tatlı” katkı yiyecek ve içecek endüstrisinin baş tacı oldu. Hem sofra şekerine göre çok daha ucuz hem de yiyende tokluk hissi yaratmıyor!
Yani bir taşla iki kuş birden vurulabiliyor. Mesela afiyetle yediğiniz baklavaların bazılarının fruktoz şekeriyle yapıldığını biliyor musunuz?
Baklavanın içine şekerden daha ucuz olan fruktoz koyarak maliyeti düşürüyorlar. Üstüne de mis gibi tereyağı koksun diye tereyağı aromasını basıyorlar (dikkatinizi çekerim, tereyağının kendisi yok aroması var!).
Sonuç olarak kan şekeriniz yükseliyor, insülin üretiminiz patlıyor ve karaciğeriniz yağlanıyor.
Peki fruktoz neden bu kadar tehlikeli? Ucuz baklavada, çocuklarınızın severek yediği boyalı, jelatinli şekerlerde, gofretlerde, gazlı içeceklerde (ve kim bilir daha nelerde) bulunan mısır nişastası kökenli fruktoz yağa en hızlı dönüşen şeker de ondan!
Fruktoz kana geçince trigliserid (yağ) olur, sonrasında o trigliserid hemen karaciğerde depolanır. Kötü haberler bu kadarla da bitmiyor.
Bu fruktozun kullanılması için insüline de gerek yoktur ve fruktoz tokluk hissi de yaratmaz. Hâlbuki sofra şekerinden yapılan bir tatlıdan bir miktar yediğinizde doyar ve yemeyi bırakırsınız. İçinde fruktoz olan bir tatlı yediğinizde ise doymayı bilmezsiniz.
Hatta sırf daha çok yemeniz için bazen tuzlu bir kurabiyenin, tuzlu bir bisküvinin bile içine fruktoz eklendiğini görüyoruz.
Uzmanlar, çok fazla fruktoz tüketmenin önce karaciğer yağlanması ve göbeğinizin büyümesine, ardından şeker hastalığı ve kansere zemin hazırladığı konusunda uyarıyorlar.
Bütün bunları söyledikten sonra günümüzde giderek artan karaciğer yağlanmasının temel nedeninin de aşırı miktarda meyve şekeri, yani fruktoz tüketmek olduğunun altını çiziyorum.
Tehlikeyi artıran başlıca neden fruktozu meyveden değil, meyve sularından, gazozlardan ve eklendiği hazır yiyeceklerden, tatlılardan alınmasıdır.
Bazı uzmanlar ise bir adım daha ileri giderek, korkutucu ama mantığa hiç de aykırı olmayan bir iddia öne sürüyorlar: “Çok fruktoz, çok şeker, nişasta ve un -ama özellikle fruktoz- tükettiğiniz zaman siroza yakalanma ve karaciğer kanseri olma riskiniz de artıyor” diyorlar.
Bayramınız güzel geçsin. Bayram ziyaretlerinizi tabii ki baklavayla da tatlandırın ama kaliteli, markalı ve güvenli üreticilerin ürünlerini kullanın ya da “ev yapımı baklava” yapımını yeniden bir düşünün.

Bayramınız kutlu olsun

Bayramlar; iyi ve güzel günler, hoş ve mutlu zamanlar, bayram yerleri; iyi ve güzel mekânlar, bayram ziyaretleri; ise duygusal zamanlardır.
Bayramlar huzura, mutluluğa, kardeşliğe, dostluğa, iyi komşuluğa, iyi vatandaşlığa, özetle iyi insan olma yolculuğuna açılmış büyük ve kocaman kapılardır.
O kapıdan huzurla girenlere ne mutlu. Yaşasın Hayat ekibi olarak hepinize huzurlu bir bayram diliyoruz.
Nice bayramlara...

Bayram sofrasının püf noktaları

Kahvaltı yapmadan güne başlamayın. 3 öğünden az ana öğün yapmayın. Öğün atlamak bayram ikramlarının porsiyonlarını büyütür, dikkat!
Ana öğünleriniz ile ara öğünleriniz arasında üçer saatlik zaman dilimleri ayırın. Geciken bir öğle yemeği söz konusu ise ikindi ara öğününüz ile yer değiştirin.
Su tüketiminizin yerini ikram edilen çay ve kahveler alabilir, dikkat!
Bayram sonrası vücut şişliklerinden şikayet etmek istemiyorsanız her içtiğiniz çay-kahve yanında bir bardak su isteyiniz.
Tatlı ikramları vicdanınızı rahatsız etmesin, porsiyonunuzun sınırını siz belirleyin.
Ana öğünden gelecek kaloriyi kesip de bu hakkınızı tatlıya ayırmayın. Ara öğünden gelecek ortalama 100-200 kaloriyi tatlıya ayırmanız yeterli olacaktır.
1 dilim baklava (40 g) 130 kalori, 1 adet şekerpare (40 g) 130 kalori, kadayıf (25 g) 100 kalori, tulumba tatlısı (40 g) 120 kalori, 1 kase (150 g) sütlü tatlı 200 kalori, seçim sizin.
Bayram boyunca artacak olan et tüketimiyle sebze tüketiminiz azalabilir. Et yemeklerinin yanında yeşil salata veya taze nane-maydanoz-roka tüketin.
Pişirilen et yemeklerinin yanına ayran-yoğurt-cacık tercih edin.
Fiziksel aktivitenizin azalmasına izin vermeyin. Özellikle kalori alımınızın arttığı durumlarda “bayram sonrasında nasıl olsa veririm” yaklaşımından uzaklaşın ve yürüyüş yapın.
Bayramlarda artan et tüketiminin yanı sıra pilavlar, dolmalar, börekler ve tatlıların neden olduğu karbonhidrat yüklemesi de gözden kaçmasın.
“Ekmek yemedim, börek yedim”in hesabını iyi yapın.
* DYT. Nilüfer BAYRAM

Sağlıklı bir bayram tarifi: Sebzeli Kavurma
Malzeme listesi

* 500 gr koyun kuşbaşı
* 3-4 diş sarımsak
* 1 orta boy soğan
* 2 domates
* 2 adet kabak
* 1 adet havuç
* 2 adet patlıcan
* 4 adet sivri biber
* 1 adet dolmalık kırmızıbiber
* 1 çorba kaşığı zeytinyağı
* Tuz, karabiber, kekik, pul biber
(1 porsiyon 250 kalori)

Kuşbaşı şeklinde doğranmış eti tavaya alın, suyunu salıp çekinceye kadar kavurun.
Soğanı küçük küp şeklinde doğranmış olarak ve sarımsak dişlerini bütün olarak ete ekleyin.
Tuz, karabiber ve kekik ilave edip eti kendi yağıyla kısık ateşte kavurun.
Domates, kabak, havuç ve patlıcanları temizleyip iri küpler halinde doğrayın. Kavrulmakta olan ete önce havuç ve patlıcanı ekleyip karıştırın. Yumuşadıktan sonra kalan sebzeleri ilave edin.
5-6 dakika daha pişirip ateşten alın.
* DYT. Nilüfer BAYRAM

Elmalı Pay
Malzeme listesi

* 3 orta boy elma
* 1 tatlı kaşığı
toz tarçın
* 1 su bardağı yulaf/1 paket tahıllı diyet bisküvi
* 1 su bardağı çekilmiş ceviz
* 3 çorba kaşığı pekmez/ bal

Yoğun protein alımının, özellikle kırmızı etin fazlaca tüketildiği Kurban Bayramı için mevsim meyvesi elma ile az kalorili bir bayram tatlısı hazırladık. Tarçın katkısıyla şekerinizi dengelerken, aynı zamanda içeriğindeki elma, yulaf ve yoğun posa girdisi ile bolca tüketilen kırmızı etin yükseltebileceği kolesterolün zararlı etkilerinden de korumaya yardımcı olacaktır.
Elmaların kabukları soyulur ve rendelenir. Tarçınla pişirilir. Üzerine robottan geçirilmiş yulaf veya bisküvi eklenir. Ceviz ve pekmezi de eklenerek orta büyüklükte bir tepsiye yayılır. Dolapta bekletilerek, servis edilir.
Kalori hesabı olmayan için yanında 1 top dondurma ile servis edilebilir.
* DYT. Müge BAŞER

X