"Noyan Doğan" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Noyan Doğan" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Noyan Doğan

Tuzla’daki yangının maliyeti 50 milyon lira

Aslında konu, yangın sonrası havaya salınan kimyasal maddelerin İstanbul ve çevresinde, insan sağlığını tehdit edeceği ile gündeme geldi. Hatta sosyal medyada ‘çocuklarınızı sokağa çıkarmayın’ diye uyarılar bile yapıldı. Geçen hafta Tuzla’da, Ema Kimya Sistemleri-Huntsmann fabrikasında çıkan yangından bahsediyorum. Yangın sırasında yakıt tankı patladı ve tank itfaiye aracının üzerine düştü, iki itfaiyeci yaralandı. Yangın, civardaki araçlara sıçradı ve ciddi zarar verdi. Fabrikadan sızan kimyasal sıvı tesisin bulunduğu caddeye aktı.

Anlayacağınız ufak tefek bir yangı vakası değil. Çevreye verilen zarar var. Yangın ve patlamalar nedeniyle başka zarar görenler var. Yaralılar var. Yanan araçlar var. Yangın sonrası fabrikanın görüntülerini gördüm, tesiste ciddi de zarar var. Muhtemelen bir süre üretim yapılamayacaktır. Hal böyle olunca da açıkçası merak ettim, sigortası var mıdır yok mudur, zararın boyutu nedir diye; biraz araştırdım.

ÇEVRE ZARARI

Evet, çok geniş kapsamlı sigortaları varmış. Sigorta şirketleri ise Sompo Sigorta ve Aksigorta. Sorumluluk sigortası var, yangın ve patlamada çevreye ve başkalarına verilen zararı karşılıyor. Araçların sigortası var. Hatta tesisin iş durması, kar kaybı sigortası da var. Yaşananlar nedeniyle şirket bir süre üretim yapamayacak, bu yüzden de gelir kaybına uğrayacak ya; işte o kaybı sigorta şirketleri karşılayacak. Peki, tahmini hasar boyutu nedir? Onu da sordum; 40-50 milyon lira civarında diyorlar. Sigortacılar, bu zararı da kısa sürede ödeyecek; kimsenin de cebinden para çıkmayacak. Nasıl mı? Basit, tesis, olası tüm riskleri kapsayan sigortaları yaptırmış, zararın tamamını sigorta şirketinden alacak, cebinden beş kuruş çıkmayacak. Sigorta şirketleri de bu gibi işler için yurtdışından kendine sigorta koruması almış, tüm zararı yurtdışındaki reasürans şirketi ya da şirketleri ödeyecek, sigorta şirketinin de cebinden beş kuruş çıkmayacak.

KAPIDAKİ TEHLİKE

Ancak araştırma yaparken hiç de hoş olmayan bir bilgi aldım. Paylaşayım. Paylaşayım ki, büyük bir tehlikenin kapıda olduğunu bilin. Petrol ürünleri, kimyevi maddeler, doğalgaz, tüpgaz, gibi her türlü yanıcı, patlayıcı maddeleri üreten, satan küçük büyük tüm işletmelerin tehlikeli maddeler sorumluluk sigortasını yaptırması zorunlu. Neden? Tıpkı Tuzla’da yaşananlar gibi meydana gelebilecek patlamalar sonucunda üçüncü kişilerin uğrayacakları hem maddi hem de ölüm ve sakatlık gibi bedeni zararlar sigorta sistemi aracılığı ile karşılansın. Zorunluluk da şöyle? Bu işletmeler daha ruhsat aşamasında sigortayı yaptırmak ve her yıl da yenilemek zorunda. Eğer sigorta yoksa işletmeye ruhsat verilmiyor, bir şekilde verilmişse de ruhsat iptal ediliyor.

Peki, durum ne? Geçen sene Türkiye genelinde sadece 74 bin işletme bu sigortayı yaptırmış. Bu senenin ilk yarısında ise sigortalı işletme sayısı 47 bine düşmüş. Yani, hem yaptırılmıyor, yaptıranlar da ruhsatı aldıktan sonra yenilemiyor. Durum bu kadar vahim. Sordum, Tuzla’daki tesisin zorunlu olan bu sigortası var. Ama eminim aynı işle uğraşan ötesinde, berisindeki şirket ya da şirketlerin yok.

X