"Melis Alphan" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Melis Alphan" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Melis Alphan

Cinsel sağlığı kimse öğretmezse...

Türkiye’de cinsellik malumunuz, üstü kapalı bir konu. Bu konuda eğitim, hizmet ve araştırmalar sınırlı. Oysa her yerde olduğu gibi, burada da gençlerin cinsel sağlık ile üreme sağlığına dair bilgilere ve sağlık hizmetine ulaşma gereksinimi var.

Türkiye’de üniversite öğrencilerinin büyük kısmı bekar. Öğrencilerin önemli kısmının karşı cinsiyet ile ilk temas ve cinsel ilişki deneyimi olduğuna dair bulgulara sahibiz.
Buna karşılık, üniversite gençliğinin yüzde 85’i cinsel sağlık ve üreme sağlığı konusunda herhangi bir hizmet almıyor. Fiziksel, cinsel ve psiko-sosyal gelişim evreleri hakkında bilgileri yetersiz.
Türkiye’de sadece üniversite gençliği yok; okuyan çalışan gençler, sokakta yaşayan gençler, engelli gençler gibi çok farklı gençlik grupları da var.
Hepsinin, yaşam koşullarına bağlı olarak cinsel sağlık ve üreme sağlığı konusundaki bilgileri ve davranışları birbirinden farklı.
Üniversite dışındaki gençlerin de cinsel sağlık ve üreme sağlığı bilgilerine ulaşmaya ihtiyacı var.
Araştırmalar bize gösteriyor ki, cinsellik konusunda bilgili kişiler, arkadaşlarının ve çevrelerinin uygunsuz teklif ve baskılarına direnmekte daha başarılı. Cinsel istismara karşı koyabilme konusunda çocuklar da bilgilendirildiklerinde pek çok istismar olayının önlenebildiğini biliyoruz.
Türkiye’de ilk cinsel deneyim oranı 18-24 yaşları arasındakilerde yüzde 57; 18 yaş altında ise yüzde 36.
Aktif cinsel hayatı olan 18-40 yaş arasındakilerin sadece yüzde 10’u prezervatif kullanıyor. Türkiye’de 5 milyon düzenli prezervatif kullanıcısı var.
Eczacıbaşı bir araştırmasında, 15-45 yaşları arasında 33 milyon potansiyel prezervatif kullanıcısı bir kitle olduğunu saptamıştı. Korunmasız gerçekleşen cinsel ilişki istenmeyen gebeliklere, doğumlara ve cinsel yolla bulaşan hastalıklara neden oluyor.
Sadece bunlar değil, kız çocukları veya genç kadınlar yasal olmayan düşüklere teşebbüs edebiliyor veya gebeliği nedeniyle okulu terk etmek zorunda kalabiliyor.
Gençler bu konularda henüz cinsel hayatları başlamadan evvel bilgilendirilmeli ki olası sorunlardan korunabilsinler.
Ülkemizde ne yazık ki, aile içinde başlaması beklenen cinsel eğitimi verecek olan ebeveynler de cinselliğin tabu olduğu toplumda bu konuda eğitim almadıkları için yeterli bilgi birikimine sahip değiller.
Demek ki desteğe ihtiyacımız var.
Araştırmalar, internetteki cinsel sağlık sayfalarının yüzde 55-90’ının yanlış bilgi içerdiğini gösteriyor.
Wiki1001 mobil uygulaması burada devreye giriyor. Doktorlar tarafından iki yıllık emek ve araştırmalar sonrasında hazırlanan bu uygulama, sadece kanıta dayalı, güncellenmiş tıbbi bilgiler ve tavsiyeler içeriyor.
Çevrimdışı kullanılan uygulama sayesinde binden fazla soru-cevaba 10-15 saniye içinde erişebiliyorsunuz. Tavsiyeler, gerekiyorsa acil danışma ve yardım hatları da var.
İlk hedef üniversitelerin referans mobil uygulaması olmak; kampüslerde taciz, istismar ve tecavüzün önüne geçmek.
Eğer sponsor bulabilirlerse, Türkiye’de ve az gelişmiş Afrika ülkelerinde imkanları kısıtlı gençlere de erişmek istiyorlar.

X