"Hande Fırat" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Hande Fırat" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Hande Fırat

Güvenli bölgeyi birlikte koruyalım

Trump’ın Suriye’den çekilme kararının ardından bu süreçte provokasyonlar yaşanabileceği endişesi vardı. Menbiç’teki intihar saldırısı da tam çekilme kararının üstüne geldi. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ABD Başkanı Trump’a “taziye” dileklerini iletmek için açtığı telefonda da “provokasyon” konusu gündemdeydi.

Erdoğan: Çekilme kararınızı etkilemek için yapılmış açık bir provokasyon bu saldırı.

Trump: Biliyorum ama geri adım atmayacağım. Kararlıyım, çekileceğiz.

İki lider arasındaki görüşmede bu sözlerden sonra Cumhurbaşkanı Erdoğan, “DEAŞ konusunda endişe etmeyin, gerekli her türlü adımı atmak için hazırlıklarımız tamam” dedi. Ardından da bir kere daha Türkiye’nin YPG/PYD ve PKK terör örgütlerine ilişkin endişelerini ve mücadeledeki kararlılığını anlattı.

İki ülkenin genelkurmay başkanları arasındaki görüşme ele alındı. ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton da hattaydı, Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Büyükelçi İbrahim Kalın ise Erdoğan’ın yanındaydı. Trump, “Güvenli bölge ve çekilme ile ilgili sürecin hızlanması lazım. Koordinasyon Bolton’da olsun” dedi. Önce Bolton söz aldı, ardından da İbrahim Kalın konuştu. Kalın, “Askerler ilk görüşmeyi yaptı ama süreci hızlandırmak için kısa süre içinde görüşelim” dedi.

Trump konuyu bir kez daha ticarete getirdi. ABD Başkanı, “Türkiye’nin imkân ve kabiliyeti, ekonomik becerisi büyük. İki ülke arasındaki ticaret hacminin de bir an önce arttırılmasını istiyorum. Bu hafta ticaret bakanım ile görüşüp talimat vereceğim” dedi.

BİR MİKTAR ASKER BIRAKALIM

Bolton ve Kalın, sürecin koordinasyonuyla ilgili liderler tarafından görevlendirildiler. Bugün yarın telefonda görüşmeleri bekleniyor. Askerler, istihbarat görevlileri ve diplomatların katılımı ile görüşme süreçlerinin hızla başlaması hedefleniyor. Trump, çekilmenin hızla gerçekleşmesi ve güvenli bölgenin şekillenmesi konusunda kararlı. Ancak askerler başta olmak üzere güvenlik kurumları, planı ağırdan almaktan yana. Hatta Ankara’ya güvenli bölge konusunda farklı mesajlar ulaşıyor. Güvenli bölge konusunda en hararetli tartışma kimin, hangi ülkenin ya da ülkelerin konuşlanacağı noktasında. ABD Genelkurmayı’nın “Suriye’de bir miktar asker bırakalım, güvenli bölgeyi birlikte koruyalım” teklifi Ankara’ya ulaştı. Ancak Ankara, Trump’ın buna karşı olduğunu biliyor. Yani ABD yönetimi arasında bu konuda bir uzlaşma olup olmayacağı henüz bilinmiyor. Bununla birlikte Ankara’daki tavır net, güvenli bölgeye Türk askeri konuşlanmalı. ABD’nin tam çekilme yapması durumunda koalisyonun diğer ülkeleri ya da Roj peşmergeleri ile ortak devriye, ortak konuşlanma gibi seçenekler kabul edilebilir ve gerçekçi bulunmuyor.

TÜRKİYE’NİN TEKLİFİ

Türkiye, hem genelkurmay başkanları görüşmesinde, hem de diğer düzeylerde yapılan görüşmelerde ABD’ye teklifini sundu. İki ana madde ile özetlenebilir.

1- Menbiç’in güvenliği Türkiye’ye devredilsin.

Ankara ilk adımın Menbiç konusunda atılmasını istiyor. Güvenliğin Türkiye’ye devredilmesini istiyor. Bu güven arttırıcı bir adım olur mesajı verildi.

2- Güvenli bölge

Eşzamanlı olarak güvenli bölgenin oluşturulması için çalışmalara başlansın. Türkiye, askerlerin ve istihbarat unsurlarının hızla bir araya gelmesini teklif etti. Türkiye yerel unsurların da desteğini alacak. Azez ya da Cerablus’takine benzer bir yapı oluşturulacak, YPG/PYD terör örgütü ile bağlantısı olmayan Kürtler ve Arapların yer alacağı yerel unsurlarla çalışılacak.

SENATÖRÜN TEKLİFİ

“YPG’nin siyasi kolu PKK ile bağlantılıdır. Kanıtlar gayet açık.”

“Benim amacım yarattığımız problemi düzeltmek. Suriye’de Türkiye için ortaya çıkardığımız sorunu çözmeliyiz.”

İtiraf gibi açıklamaları, geçen hafta Trump’a çok yakın isim Senatör Lindsey Graham’dan Türkiye ziyareti sırasında dinledik. Senatör, “çekilmenin yavaşlaması, planlı yapılması” gerektiğini savunanlardan. Suriye’den çıkarken boşalan alanın İran ve Rusya tarafından doldurulmasını istemiyor. “Bir boşluk olmamalı” mesajını net bir biçimde verdi. Ankara’daki görüşmelerinde, “PYD/YPG için Türkiye’yi rahatsız etmeyecek bir alan bulalım, oraya kaydıralım. Bir süre sonra da ABD, YPG ile olan tüm angajmanını kessin” dedi.

 

X