"Ertuğrul Özkök" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Ertuğrul Özkök" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Ertuğrul Özkök

Şirketteki transseksüel hangi tuvalete girecek

Geçen perşembe TBMM’de kabul edilen “torba yasa”da bir tuvalet maddesinin bulunduğunu hayal edin. Öyle bir kanun ki, işyerinizde veya çocuğunuzun okuduğu okulda bulunan tuvaletlere kimlerin girebileceğini belirliyor. Ancak bu kanun daha yürürlüğe girmeden önce bütün ülke ayağa kalkıyor. Amerika geçen mart ayı ortasından beri böyle çok ilginç bir olayı tartışıyor.

1- Amerikan Basketbol Federasyonu (NBA), 24 Mart 2016 günü tek paragraflık kısa bir bildiri yayınlandı.“Eyalet Parlamentosu’nun çıkardığı kanun, kuruluşumuzun benimsediği ‘Eşitlik’ ve ‘Karşılıklı saygı’ ilkelerine aykırı olduğu için, 2017 yılında Charlotte kentinde yapılacak olan All Stars maçlarının başka yere alınmasını planlıyoruz.”

 

Bu küçücük bildiri, bu hafta Amerika’nın bütün büyük şirketlerini içine alan devasa bir tartışmanın, su üzerindeki görünen parçasıydı.

 

Aynı gün, üniversitelerarası basket maçlarını düzenleyen NCAA de 2017 ve 2018 yıllarında o eyalette düzenlenecek turnuvaları başka yere almayı düşündüğünü ilan etti.

 

Şirketteki transseksüel hangi tuvalete girecek

 

Bunu izleyen günlerde aysbergin geri kalan kısmı da suyun üzerine çıkmaya başladı.

 

Beş gün sonra New York, Washington DC, Washington State, Connecticut, Vermont, San Francisco, Chicago valileri, eyaletlerinde çalışan kamusal personelin North Carolina eyaletine yapacağı ziyaretleri durdurduğunu açıklıyordu.

 

EFSANE BOSS’LAR AYAĞA KALKIYOR

 

Aynı gün, ABD’nin 80 dünya devi şirketinin CEO’ları, ortak bir bildiri ile North Carolina eyalet parlamentosunun aldığı kararı protesto ediyordu.

 

Bunlar arasında Facebook, Apple ve Google gibi dijital devlerin CEO’ları da vardı.

 

Bunu, bütün Amerika’nın ‘Boss’ (patron) diye tanıdığı efsane şarkıcı Bruce Springsteen’in bu eyaletin Greensboro şehrinde vereceği konseri iptal ettiği haberi izledi.

 

Bütün Amerika’nın dev şirketleri, müzisyenleri, siyasetçileri ayağa kalkmıştı.

 

Amerika’yı sarsan olayın arkasında, amiyane tabiri ile bir “tuvalet tartışması” vardı.  

 

Her şey, North Carolina eyaletinin 16 Mart günü kabul ettiği bir kanunla başladı.

 

Medya buna “tuvalet kanunu” demişti.Ama bu işin sadece medyatik yanıydı.

 

2- DİNİ İNANCINA KARŞIYSA EŞCİNSELİ KOVABİLİRSİN

 

HER şey, Amerikan Anayasa Mahkemesi’nin geçen yıl aldığı bir kararla başladı.

 

Mahkeme bütün Amerika’da “gay evliliklerini” serbest bırakmıştı.

 

Bu karar, daha çok Cumhuriyetçi Parti’ye oy veren muhafazakâr eyaletlerde tepkiye yol açtı.

 

Konu bir anda, LGBT olayı olmaktan çıkıp “inanç özgürlüğü” alanına girdi.

 

North Carolina, Mississippi, Georgia gibi muhafazakâr eyaletler konuyu gay evliliğe karşı olmaktan çıkarıp çok daha geniş bir anti-gay zemine çekti.

 

Çıkardıkları kanunlarda gay, lezbiyen ve transseksüel gibi insanlara ait LGBT hakları, insanları “ayrımcılıktan koruyan” çerçeveden çıkarılıyordu.

 

Muhafazakâr siyasetçilerin savunduğu tez ise şöyleydi:

 

“İnsanlar, deri rengi, etnik köken, inanç ve cinsiyet ayrımcılığına karşı korunmalıydı. Ama farklı cinsel yönelimler ayrımcılık suçları kapsamına girmezdi.”

 

Tartışmaya bir de “inanç özgürlüğü” kılıfı uydurulmuş ve kanunlaştırılmıştı.

 

“Bir işyeri sahibi, eğer dini inancına aykırı görüyorsa, bir eşcinseli, lezbiyeni veya transseksüeli işyerinde çalıştırmayı reddedebilirdi.”

 

BİR TRANSSEKSÜEL VARSA 

 

Tabii ki tartışmanın en medyatik bölümü, “umumi helalar” üzerinde yoğunlaştı.

 

İşyerleri ve okullar için çıkarılan kanunda şöyle deniliyordu:

 

“Kişiler, doğumdaki cinsiyetlerine uygun tuvaletlerde ihtiyaçlarını karşılayabilirler.”

 

Bu da transseksüellere, kadın tuvaletlerinin kapılarını kapatıyordu.

 

Transseksüeller, erkek tuvaletlerine girdikleri takdirde, kendilerine kadın muamelesi yapılacağını söylüyordu.

 

Muhafazakâr kanadın sözcülüğünü ise tabii ki daha çok erkekler yapıyordu.

 

Bunlar, gay’leri, lezbiyenleri, transseksüelleri “predatör”, yani yırtıcı avcı hayvan olarak niteliyor ve okul tuvaletlerinde çocuklarının bu predatörlere karşı korunmasını istiyorlardı.

 

Güney eyaletleri birbiri ardına bu kanunları çıkardı. Ancak en sürpriz tepki, hiç beklemedikleri bir yerden geldi.

 

3- YÜZBAŞI AMERİKA GAY’LERİN KARŞISINDA MI YANINDA MI

 

GEORGIA eyaleti, son yıllarda sinema filmlerinin çekilmesine ev sahipliğinde çok önemli adımlar atmıştı.

 

Hollywood’dan sonra Amerika’nın en büyük stüdyoları olan Pinewood, Atlanta şehri yakınında bulunuyordu.

 

Burası Disney’e ait Marvel şirketinin “Galaksi Muhafafızları”nun ikinci bölümünün çekildiği yerdi.

 

Şirketteki transseksüel hangi tuvalete girecek

 

Ayrıca Amerikan halkının milli kahraman gibi gördüğü Yüzbaşı Amerika çizgi romanından yapılan filmler de bu eyalette çekiliyordu.

 

Disney, Amerikan “aile değerlerine” en çok önem veren şirketlerin başında geliyordu.

 

Georgia eyaletinin tuvalet kanununu geçirmesinden bir hafta sonra Disney’den şok bir açıklama geldi.

 

Şirket, bu eyalette film çekimini durdurabileceğini açıklıyordu.

 

Captain America, üzerinde Amerikan yıldızı olan kalkanını, gay’leri ve transseksüelleri korumak için muhafazakâr oklara karşı tutmuştu.

 

AMC şirketi de “The Walking Dead” adlı çok tutulan dizi filmini bu eyalette çekmekten vazgeçebileceğini ilan ediyordu.

 

Bu arada müzisyenler de birbiri ardına bu eyaletlerde verecekleri konserleri iptal ettiklerini açıklıyorlardı.

 

Lionsgate, o eyalette çekmekte olduğu “Dirty Dancing” müzikalini başka yere götürebileceğini açıklıyordu.

 

Bruce Springsteen’i, Ringo Starr ve Kanadalı şarkıcı Bryan Adams izledi.

 

Sharon Stone Mississippi’de çekeceği filmden vazgeçmişti.

 

Ama bunların hiçbiri, büyük şirketlerin yatırımlarını durduracakları açıklamaları kadar önemli değildi.

 

4- DEV ŞİRKETLER LGBT SAFINDA SAVAŞA GİRİYOR

 

(*) Deutsche Bank, 2017 yılında North Carolina’da açmayı planladığı ve 250 kişiye iş imkânı sağlayacak olan yatırımını durdurduğunu açıklamıştı.

 

PayPal adlı ödeme şirketi, yeni yatırımından vazgeçiyordu.

 

North Carolina’ı ‘hub’ olarak kullanan ve 14 bin kişiye iş sağlayan American Airlines Yönetim Kurulu bu kararları çok ağır eleştiren bir bildiri yayınlamıştı.

 

Şirketteki transseksüel hangi tuvalete girecek

 

1000 kişi çalıştıran Biogen şirketi ve Dow Chemical da yeni yatırımlardan vazgeçebileceği sinyalleri veriyordu.

 

Braeburn Pharmaceuticals 20 milyon dolarlık yatırımını durdurmuştu.

 

Amerikan Futbol Federasyonu NFL, 2017 yılında Charlotte şehrinde yapılacak olan Super Bowl finalini başka şehre almaktan söz ediyordu.

 

Böyle bir kanun çıkaran Indiana eyaleti, daha ilk hafta 60 milyon dolarlık ziyaretçi ve toplantı turizmi kaybına uğramıştı.

 

New York Belediyesi Central Park’ta 27’ncisi yapılacak olan “Mississippi Günü”nü iptal etmişti.

 

NOT: Bu yazı New York Times, Guardian, Financial Times, CNN web sitesi, birçok internet sitesi ve blogdan derlenmiştir. Senaryo her zamanki gibi bana aittir.

 

 

BİR MUHAFAZAKÂRIN TUVALET YORUMU

 

PEKİ böyle bir kanun, bu kadar büyük ekonomik kayıplara değer mi?

 

North Carolina’da yaşayan bir muhafazakâr şunu söylüyordu:

 

“Eğer bu kanun, okullarımızda bir tek çocuğumuzu bile bu predatörlerin tacizinden koruyabilirse, bütün bu şirketlerin gitmesine bile değer...”

 

 

X