"Ertuğrul Özkök" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Ertuğrul Özkök" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Ertuğrul Özkök

Bir köpeğin mezuniyet töreni ve emekliliği

EVERLAND Seul’e bir saat mesafede bir doğal park. İnsana Uzakdoğu’dan çok Avrupa’nın göbeğinde olduğu hissini veren parkı dünyaya tanıtan yeri ise bir okul.

Bir köpeğin mezuniyet töreni ve emekliliğiDaha doğrusu görme engelliler için rehber köpek yetiştiren bir okul.

Samsung şirketinin kurduğu okul, dünya rehber köpek okullarının en tanınmışlarından biri. Okul gezimiz brifing salonunda başlıyor.

Görme engelli bir eğitmen, elinde bir köpekle salona giriyor ve Kore dilinde“Hoş geldiniz” deyip bize rehber köpekleri anlatmaya başlıyor.

Bir köpeğin mezuniyet töreni ve emekliliği

BİR REHBER KÖPEĞİN EĞİTİM MASRAFI NEDİR

- Bir rehber köpeğin eğitim maliyeti 100 bin dolar civarında.

- Eğitimini tamamlayıp mezun olan köpek, rehberlik yapacağı görme engelli kişi ile tanıştırılıyor.

- Görme engelli kişi okula geliyor ve iki hafta boyunca okulda kalıp rehber köpekle birlikte yaşıyor. Uyum sağlayamıyorlarsa vazgeçiliyor.

- Görme engelli kişi ile rehber köpek uyum sağlamışsa bu defa o kişinin evinde yaşamaya başlıyorlar. İki hafta boyunca köpeği eğiten kişi de görme engelli kişi ile aynı evde yaşayıp eğitime devam ediyor. Böylece dördüncü haftanın sonunda görme engelli kişi rehber köpekle baş başa yaşamaya başlıyor.

EN BAŞARILI ÖĞRENCİ LABRADOR CİNSLERİ

Bir köpeğin mezuniyet töreni ve emekliliği

- Rehber köpekler genellikle Labrador cinsi köpeklerden seçiliyor. Golden Retriever’lar da iyiymiş ama Labradorlar, dünyanın en sosyal köpekleriymiş.

- Rehber köpekler, okul içinde çiftleştirilmiş Labradorların yavrularından seçiliyor.

- Eğitimin ilk aşaması “puppy walk” (bebek yürüyüşü) denilen eğitim oluyor. Eğitim, köpek 7 aylıkken başlıyor 2 yıl kadar sürüyor.

- Eğitimin en önemli kısımlarından biri, hayvanlara, dışarıdan gelen saldırılara karşı saldırgan davranmamayı öğretmekmiş.

- Ancak hep evde oturan görme engelli kişilere rehber köpek verilmiyor.

BÜTÜN BUNLAR 60 KÖPEK İÇİN

- Bugün Güney Kore’de sadece 60 rehber köpek görev yapıyor.

- Okuldan her yıl 10-12 rehber köpek mezun olabiliyor. Bazıları sınıfta kalıyor ve gönüllü ailelere veriliyor.

KEP GİYME TÖRENİ EMEKLİ REHBER KÖPEK HEYKELİNDE

SAMSUNG Rehber Köpek Okulu’nun bahçesinde çiçeklerin ortasında bir köpek heykeli var. Bu, “emekli köpek heykeli”. Okuldan mezun olan rehber köpekler kep giyme törenini burada yapıyor.

Rehber köpekler 10-12 yaşları arasında emekliye ayrılıyor.

Sonra isteyen gönüllü ailelerin yanına veriliyor. Bu okulda emekli köpeklere büyük saygı gösteriliyor. Ama okul emekliye ayrılan köpekleri çok yakından takip ediyor. Gönüllü ailelerin yanında mutlu olmayan emekliler alınıyor.

Ayrıca yılda bir kere okula gelip check-up’tan geçiriliyor, sağlık kontrolleri yapılıyor.

MEÇHULE GİDECEK TRENİ BEKLEYEN TREN İSTASYONU

KORE’deki son günümüzü Kuzey ve Güney Kore arasındaki askerden arındırılmış bölgede geçireceğiz. Ancak burası bir tür siyasi Disneyland’a dönüşmüş. Her gün buraya turlar düzenleniyor. Gözlem kulelerinden dürbünle Kuzey Kore’yi izliyorsunuz. Bölgede en çok ilgimi çeken yer Dorasan Tren İstasyonu oldu. Bugüne kadar gördüğüm en modern tren istasyonlarından biri. Ama ne gelen bir tren var ne de giden. Bir gün iki Kore birleşirse buradan Kuzey Kore başkenti Pyongyang’a gidecek trenler kalkacak.

İstasyon hazır, kondüktörler bekliyor, bilet gişeleri açık, ama gidecek yer yok. Dünyada gördüğüm en sürreal istasyon.

Şimdiden Pyongyang biletinizi bile alabilirsiniz.

REHBER MERDİVENE GELİNCE NE YAPIYOR

GÖZÜME bir maske takıldı ve rehber köpeği tutarak bir tur attım.

- Rehber köpeğin beline sarılı kontrol tasması insana güven veren bir kontrol aracı.

- Köpek sizi çok dikkatli yönlendiriyor. Yolda bir engel varsa etrafından dolaşıyor.

- Merdivenli bir yere geldiğinde duruyor ve size farklı bir yola gireceğiniz mesajını veriyor.

- Basamakları çok dikkatli bir şekilde ve yavaş adımlarla çıkıyor.

BİZİM MEŞHUR GANGNAM CADDENİN BAŞINI TUTMUŞ

Bir köpeğin mezuniyet töreni ve emekliliği

SEUL’den aklımda kalan iki yer ismi var. Biri Gangnam semti...

Öteki ise K-Star Road... Burası da en lüks mağazaların bulunduğu cadde.

Ama bu caddeyi benim gözümde önemli kılan şey bu mağazalar değil.

Burası adını beni Kore’ye çeken en önemli şeylerden birinden alıyor.

‘K-pop’tan...

Yani Kore pop müziğinden.

Cadde, videosu bugüne kadar 3.2 milyar kere izlenen Gangnam heykeli ile başlıyor. Sonra yol boyunca onar metrede bir, Güney Kore pop müziğinin ünlü starlarının adını taşıyan heykeller var.

Bayanlar baylar, şu andan itibaren, bir dünya fenomeni haline gelen ‘K-pop’un genel karargâhındayız.

BİR GECEDE YOUTUBE’DA 100 MİLYON İNDİRİLEN BTS

BELKİ sizin için bir şey ifade etmiyor ama tanıdığınız 10-20 yaş arası çocuklara BTS veya Super Junior, veya “2NE1” deyin, ne demek istediğimi anlayacaksınız.

Benim şu sıralar favorim BTS... Geçen ay YouTube’a yükledikleri “İdol” adlı videoları bir gecede 100 milyon kez görüntülendi. Bir ay içinde 257 milyona çıktı. Bana bir Tim Burton, bir Wes Anderson filmi keyfi veriyor. “Fire” adlı videoları 453 milyon, “Dope” 393 milyon kez görüntülendi.

AKILLI TELEFON EKRANI DAHA NE KADAR BÜYÜR

SAMSUNG uzmanları önümüzdeki yılları şöyle anlatıyor:

- Akıllı telefon ekranı: Aslına bakarsanız akıllı telefon ekran boylarında ideal boyutlara ulaşıldı. Ama insanlar giderek her işini bu telefonlar üzerinde yaptığı için bu ekranların büyümesi gerekiyor.

Bunun için katlanan ekran dönemi açılacak.

BİRBİRİYLE KONUŞAN ALETLER DÖNEMİ GELDİ

- Hedeflerden biri 2020 yılına kadar evdeki ve eldeki bütün elektronik araçların birbiriyle konuşur hale gelmesi. Böylece her şeyin eldeki akıllı telefondan kontrol edilir hale gelmesi sağlanacak.

ODA DUVARLARININ TV EKRANI HALİNE GELMESİ

- Televizyon ekranları giderek büyüyor. Ancak bu alandaki asıl gelişme, odaların büyüklüğüne uygun ısmarlama televizyon ekranı döneminin açılması. Tabii şimdilik fiyatlar yüksek. Ticarileştikçe fiyatlar da düşecek. Samsung en büyük dijital duvar ekranlarından birini yeni açılan İstanbul Havalimanı’na yapmış.

‘DAR BEZEL’ DEVRİMİ

- EKRANLARIN kenarındaki çerçeveye “bezel” deniyor. Telefon ve televizyon ekranında en büyük devrimlerden biri bu bezelin sıfıra yakın hale gelmesi. Bu da ekran, ekran gövde oranını neredeyse yüzde 100’e getiriyor.

DİJİTAL ŞEHİRDE ÜÇ YASAK ŞATO

Bir köpeğin mezuniyet töreni ve emekliliği

SAMSUNG Dijital Şehri’nde dört bina özellikle dikkatimi çekti.  Bunlardan birine girdim, öteki üçüne girmeme izin verilmedi.

Üç bina Samsung’un araştırma-geliştirme merkezleriydi. Oraları artık dijital şehir değil, dijital şato haline gelmişti. Şirketin ve dünya elektroniğinin gelecek hikâyesi oralarda yazılıyordu ve çok gizliydi.

KADINI ÖZGÜRLEŞTİREN ÜÇ MAKİNENİN ÖNÜNDE

Bir köpeğin mezuniyet töreni ve emekliliği

MÜZEYİ gezerken bana çok ilginç bir film gösterildi. Ekran ikiye bölünmüştü ve bir tarafında çamaşır yıkayan, sonra bulaşıklara geçen, sonra da yerleri süpüren bitkin bir ev kadını görüyorsunuz. Öteki tarafta ise bir çamaşır makinesi, bir bulaşık makinesi ve vakumlu bir elektrik süpürgesi sayesinde kitap okuyan, müzik dinleyen, çalışan bir kadın vardı. Bu araçlar hepimizin gözümüzün önünde olduğu için bazen körleşiyoruz ve sosyolojik değerlerini unutuyoruz. Oysa kadının hayatında en önemli devrimlerden biri, fotoğrafta gördüğünüz bu ilk çamaşır makinesiydi.

ŞÖYLE DÜŞÜNÜN: DEVLET ALEYNA İÇİN MÜZE AÇMIŞ

GÜNEY Kore devleti, pop müziğinin arkasında duruyor. Çünkü 12-20 yaşlarındaki çocukların yarattığı bu yeni kültür, Güney Kore’nin şu an dünyaya sattığı en başarılı ürünlerden biri.

Şehrin en turistik yerlerinden biri de K-Pop Müzesi.

Bir buçuk saat boyunca müzede dolaştım.

Orada bir kere daha anladım ki Güney Kore mucizesinin arkasında vizyoner bir devlet var.

Yani Aleyna Tilki’yi ciddiye alıp ondan yeni bir kültür yaratabilecek bir vizyon bu...

Müzeden ayrılırken Güney Kore devletine “Helal olsun” dedim ve şapka çıkardım.

ÇALIŞANLARIN EN ÖVÜNDÜĞÜ BİNA

SAMSUNG çalışanlarının en çok övündüğü yerlerden biri SİM adını taşıyan müzeydi ve orayı ben de gezdim.

Müzeyi çok sevdim. Çünkü gezerken, sadece insanoğlunun günlük hayatının arkeolojisini değil, aynı zamanda hayatını kolaylaştıran buluşların sosyolojik kronolojisini de görüyorsunuz. Samsung bu müzeyi tasarlarken, son derece komplekssiz davranmış.

Yani elektriğin bulunuşundan başlamış, sonra elektronik ev eşyalarını kim bulmuş, hangi şirket ilk defa günlük hayatımıza sokmuş, hepsini görüyorsunuz.

Ama 1980’li yıllardan sonra Samsung’un nasıl bazı ürünlerde dünya lideri haline geldiğini de anlıyorsunuz.

BARİSTA KULUBÜ

SAMSUNG Dijital Şehri’nin altında bir şehir daha var. Çalışanların iş saatleri dışındaki hayatı burada geçiyor. Spor salonları, restoranlar ve bir de özel faaliyet kulüpleri. Benim dikkatimi en çok Barista Kulübü çekti.

Yani kahve şefi yetiştiren bir kulüp.

Haklıymışım. Bir yerde kahve kültürü varsa modernite de vardır.

X