Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

Büyük koalisyondan kaçış

ERCAN Karakaş, Almanya’da Hıristiyan demokratlarla ‘büyük koalisyon’a giren sosyal demokratların, 2009’da oy kaybettiğini hatırlatıyor (dünkü Cumhuriyet). Partisini korkutuyor yani. AK Parti’yle koalisyon kurarlarsa kendilerini de aynı kaçınılmaz sonun bekleyeceğini, CHP’nin güneş gören kardan adam gibi şıpır şıpır eriyeceğini söylüyor.
Koalisyonda erime korkusu, AK Parti cenahında da var. CHP’yle koalisyonu seçmenin affetmeyeceğine, ilk seçimde AK Parti’yi cezalandıracağına inanıyor bazıları.
Aşılması zor bir fobi bu.


* * *


Bakmayın, ben de iflah olmaz bir koalisyonfobiğim aslen. Koalisyonzede bir halka ve koalisyonu beceremeyen bir siyaset geleneğine koalisyon sevdirmeye kalkışacak son kişiyim.
Aslolan, tek parti iktidarıdır. Ama gücün yetmiyorsa başını kuma mı gömeceksin; gerçekle yüzleşmemek için yorganı başına çekip ‘Aman sabah olmasın’ mı diyeceksin?
Kimse sevdiği için koalisyon yapmaz. Hatta tek parti iktidarını garanti görüyorsan, apar topar seçimi de tekrarlarsın...
Fakat ya sonuç değişmezse? Oynadığın kumarın ekstra maliyetleri de biner, daha da ağırlaştırmış olmaz mısın tabloyu?
7 Haziran olayı hiç yaşanmamış gibi yapanlar var. ‘Boş ver koalisyonu, o da nereden çıktı, sen iyisi mi yine tek başına iktidar ol’ demekle iktidar olunacağını zannediyorlar. Günde yüz kere aynı cümleyi yazsan, ramazan virdi gibi bin kere tekrarlasan kalkar mı ortadan bu cenaze?


* * *


Türkiye sağın sağla yaptığı koalisyonları da gördü, sağın solla yaptığı koalisyonları da. Hepsi denendi.
Koalisyonlar tarihimizin ilk örneği İnönü’nün CHP’si ile Demirel’in AP’si arasında kurulan ortaklıktır. Kısa sürdü.
Sonuncusu ise ANAP, DSP ve MHP üçlü koalisyonuydu. Anasol-M en uzun ömürlüsü oldu.
Fakat hiçbiri, koalisyona giren partilere kazandırmadı. Ülkeye de kazandırmadı.
Çok gerilere gitmeye gerek yok. Koalisyonlarla geçen 90’lı yıllara bakın. Merhum Erbakan’la Çiller’in Refahyol koalisyonu, sağın sağla koalisyonuydu. İkisine de kaybettirdi.
Ama kaybettiren koalisyonun bizatihi kendisi mi, yoksa 28 Şubat askeri müdahalesine koz veren hataları ve ona direnememiş olmaları mıydı? Yani koalisyon kurdukları için mi kaybettiler? Veya işleri iyi yönetemedikleri, tehlikeleri savuşturamadıkları için mi? Haydi haydi tartışılır...
Sağ bir partinin yine sağ bir partiyle ortaklaşması, ikisinin de felaketiyle bitiyor da sağın solla eşleşmesi farklı mı sonuçlanıyor sanki.
DYP-CHP koalisyonlarının da, Anasol-M’nin de sonu ortada. Bizde sandıktan karlı çıkan bir koalisyon ortaklığı gösteremezsiniz.
Ancak sağla sol, DSP ile MHP bir hükümet çatısı altında birleştikleri için mi 2002’de barajın altında kaldılar? Yoksa üstesinden gelemedikleri, ülkeyi krizden krize sürükledikleri için mi?


* * *


90’lı yıllar boyunca koalisyona giren partilerin oyu her seferinde aşağı düştü, dışarıda kalanların oyu da ilk seçimde hep yukarı çıktı. Alın tabloyu önünüze, bakın.
Korkulacak bir tablo mu, evet korkulacak bir tablo. Ürkütücü mü, ürkütücü.
Bunu bile bile hiçbir parti, ‘Oh ne güzel, koalisyona gidiyoruz’ diye zil takıp oynamaz.
Evet, koalisyon ateşten gömlektir. İster AK Parti’yle CHP yapsın, ister MHP yapsın. Yok isterse diğer üçü AK Parti’ye karşı birleşsin. Birbirlerini aşağı çekmemeyi öğrenemedikçe akıbet değişir mi?
Almanlar merkez sağla merkez solun ‘grand koalisyon’u döneminde ihya oldular, abat oldular’ gibi güzellemeler, onun için bize bir şey anlatmaz.
Çünkü Almanlar iyi yapıyorsa bile biz İtalyanlar gibi pek başaramıyoruz. İtalyan tipi geçimsiz oluyor bizim koalisyonlar. Büyüğü de öyle, küçüğü de öyle.


* * *


Madem gerçeğimiz bu, milleti baştan koalisyona muhtaç etmeyeceksin. Ha ettin mi! Milleti hükümetsiz bırakmayacaksın.
Açmazı da kafanda büyütmeyeceksin. Hepi topu yapacağın, şu üç soruya doğru cevap vermektir:
Bir: Koalisyon kaybettirir de koalisyondan kaçmak kazandırır mı?
İki: Başarısız koalisyon kaybettirir de başarısız bir tek parti iktidarı kazandırır mı?
Ve üç: AK Parti-CHP ortaklığı ikisine de kaybettirir de bir AK Parti-MHP kombinasyonu, kazan-kazan formülü gibi iki tarafa da kazandırır mı?
Hâlâ ‘Evet’ diyenler, baştan bir daha okusun.

X