"Ahmet Karabıyık" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Ahmet Karabıyık" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Ahmet Karabıyık

Stok ve kasa affının koşulları

Matrah artırımı yoluyla geçmiş beş yıl için vergi inceleme riskini kaldıran vergi barışı yasası işletmelere, stok ve kasa kayıtlarındaki uyumsuzlukları giderme imkanı da sağlıyor.

‘Vergi Barışı’ dizimizin son yazısında ‘Stok ve kasa affının’ koşullarına göz atıyoruz.

KAYITLARDA GÖRÜNMEYEN EMTİA, MAKİNE, DEMİRBAŞLAR

- Hangi işletmeler kayıt düzeltme işleminden yararlanabilir?

- Gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri (adi, kollektif ve adi komandit şirketler dâhil) yararlanabiliyor. Mükellefler, işletmelerinde mevcut olduğu hâlde kayıtlarında yer almayan emtia, makine, teçhizat ve demirbaşları defterlerine kaydedip uyumsuzlukları giderebilecek. İşletmeler söz konusu kıymetleri, kendilerince veya bağlı oldukları meslek kuruluşunca tespit edilecek rayiç bedel ile ve bir envanter listesi ile vergi dairelerine 31 Ağustos’a gerekiyor. Bildirime dahil edilen kıymetler için amortisman ayrılamıyor.

- Emtia, makine veya demirbaşın muhasebe kaydı nasıl yapılacak?

- Bilanço esasına göre defter tutan mükellefler, aktiflerine kaydettikleri emtia için ayrı, makine, teçhizat ve demirbaşlar için ayrı olmak üzere özel karşılık hesabı açacaklar. Emtia için ayrılan karşılık, ortaklara dağıtılması veya işletmenin tasfiye edilmesi hâlinde sermayenin unsuru sayılacak ve vergilendirilmeyecek. İşletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler ise söz konusu emtiayı defterlerinin gider kısmına satın alınan mal olarak kaydedecekler.

- Beyan üzerinden ne kadar KDV ödenecek?

- Beyan edilen; genel orana (yüzde 18) tabi makine, teçhizat, demirbaş ve emtiaların bedeli üzerinden yüzde 10 oranı, indirimli orana (yüzde 1, yüzde 8) tabi diğer kıymetlerin bedeli üzerinden tabi olduğu oranların yarısı esas alınarak KDV hesaplanacak. Hesaplanan KDV ayrı bir beyanname ile sorumlu sıfatıyla beyan edilerek, beyanname verme süresi içinde ödenebilecek. Makine, teçhizat ve demirbaşlar üzerinden ödenen bu vergi, hesaplanan KDV’den indirilemiyor. Emtia üzerinden ödenen vergi ise genel esaslara göre indirilebiliyor. Belgesiz olarak kayda alınan emtia, makine, teçhizat ve demirbaşlar için KDV Kanunu’nda (Md.9/2) öngörülen cezalı vergi de, vergi barışından yararlanan mükelleflerden artık istenemeyecek.

Kayıtlara alınan kıymetler satılınca satış değeri ne olacak?

- Maliye’ye bildirilen kıymetler satıldığında satış bedeli, bunların deftere kaydedilen değerinden düşük olamayacak.

- Faturasız kayda alınan emtia veya makine için sonradan ceza kesilir mi?

- Vergi barışı yasasında açıkça ‘geçmişe yönelik vergi cezası uygulanmaz’ denilmekte.

KAYITLARDA YER ALDIĞI HALDE İŞLETMEDE BULUNMAYAN MALLAR

- Hangi işletmeler kayıt düzeltme işleminden yararlanabilir?

- Gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri yararlanabiliyor. Mükellefler, kayıtlarında yer almasına rağmen işletmelerinde olmayan emtiaları, 31 Ağustos’a kadar, aynı türden emtialara ilişkin cari yıl kayıtlarına göre tespit edilen brüt kâr oranına göre fatura düzenleyerek ve vergisel yükümlülüklerini yerine getirip kayıt ve beyanlarına intikal ettirebilecekler. Brüt kâr oranının cari yıl kayıtlarına göre tespit edilemediği hallerde, mükellefin bağlı olduğu meslek odalarının belirleyeceği oranlar esas alınacak.

- Faturanın düzenlenmesinden doğan KDV ne zaman ödenecek?

- Ödenmesi gereken KDV; ilk taksiti beyanname verme süresi içinde, izleyen taksitler beyanname verme süresini takip eden ikinci ve dördüncü ayda olmak üzere üç eşit taksitte ödenecek.

- Eczanelerde fiziken bulunmayan stoklar nasıl düzeltilebilir?

- Eczaneler, stoklarında kaydi olarak yer aldığı halde fiilen bulunmayan ilaçları, 31 Ağustos’a kadar maliyet bedeli üzerinden fatura düzenlemek suretiyle kayıtlarından çıkarabilirler. Kayıtlardan çıkarılan ilaçların maliyet bedeli üzerinden yüzde 4 oranında hesaplanan KDV ayrı bir beyanname ile beyan edilerek beyanname verme süresi içinde ödenecek. Ödenen bu vergi, hesaplanan KDV’den indirilemiyor, gelir ve kurumlar vergisi matrahının tespitinde de gider olarak dikkate alınamıyor.

- Stoklarda olmayan mal satılınca sonradan ceza kesilir mi?

- Vergi barışı yasasında ‘geçmişe yönelik vergi cezası ve gecikme faizi uygulanmayacağı’ belirtiliyor.

KAYITLARDA GÖRÜNEN AMA FİİLEN KASADA OLMAYAN PARALAR

- Hangi işletmeler kayıt düzeltme işleminden yararlanabilir?

- Bilanço esasına göre defter tutan kurumlar vergisi mükellefleri yararlanabiliyor. 31/12/2017 tarihi itibarıyla düzenledikleri bilançolarında görülmekle birlikte işletmelerinde bulunmayan kasa mevcutları ve işletmenin esas faaliyet konusu dışındaki işlemleri dolayısıyla (ödünç verme ve benzer nedenlerle ortaya çıkan) ortaklarından alacaklı bulunduğu tutarlar ile ortaklara borçlu bulunduğu tutarlar arasındaki net alacak tutarları ile bunlarla ilgili diğer hesaplarda yer alan işlemlerini 31 Ağustos’a kadar vergi dairelerine beyan etmek suretiyle kayıtlarını düzeltebilecekler.

- Beyan edilen tutar üzerinden ne kadar vergi ödenecek?

- Beyan edilen tutarlar üzerinden yüzde 3 oranında hesaplanan vergi, beyanname verme süresi içinde ödenecek.

- Ödenecek vergi mahsup edilebilir mi?

- Ödenen vergiler, gelir veya kurumlar vergisinden mahsup edilmiyor; beyan edilen tutarlar ve ödenen vergiler, kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak kabul edilmiyor. Beyan edilen tutarlar nedeniyle ilave bir tarhiyat da söz konusu olmayacak.

Bu beyanlar nedeniyle 2018 yılı geçici vergi beyannamelerinde düzeltme gerektiği takdirde, düzeltme işlemleri beyanname verme süresi içinde yapılabiliyor ve düzeltme işlemleri nedeniyle herhangi bir ceza veya faiz hesaplanması riski de oluşmuyor.

BİTTİ

 

X