Mike Judgeson, İstanbul’da beklenen deprem için Türkiye’yi uyardı!
Şili ve Haiti depremlerinden sonra İstanbul için “Felaketi bekleyen şehir” ya da “Yıkılmayı bekleyen taş yığını” tabirleri kullanılmaya başlandı. Bazı uzmanlara göre İstanbul depreminde felaketin boyutu Haiti’deki depremden daha büyük olabilir!
Felaket tellallığı yapmak yerine, artık çözüm geliştirip afetlere hazırlanmalıyız. Bu nedenle ABD, Japonya ve ülkemizdeki afet yönetimi yapılanmasını, mevzuatı ve politikaları yakından takip eden afet yönetimi uzmanı Mike Judgeson’a bir kulak verelim: “Marmara depremleri Türkiye’de afet yönetimi konusunda evrensel standartlara, ortak bir eğitime ve hazırlığa ihtiyacınız olduğunu göstermişti. Bundan sonra afetlere hazırlık için çok şeyler yaptınız ama yetmez. Özellikle de riskleri yeterince azaltıp afetlere hazırlığı halka indiremediniz. Esasında etkin bir afet yönetimi için öncelikle afetlere hazırlığı bireyden, evden, kurumlardan ve yerel yönetimlerden başlatmalısınız. Örneğin;
- 1) Fay hatlarına ve zemine takılıp kalmayın. Asla rehavete yönelten ve rahatlatıcı hamasi söylemlere aldanmayın. Hazırlıklarınızı en kötü olasılığa göre yapın. Yaptıklarınızı hiçbir zaman yeterli görmeyin, kurumsal milliyetçilik ve körlükten kaçının.
ŞATAFATLI EKİP YERİNE GÖNÜLLÜLER
- 2) Şatafatlı arama kurtarma ekipleri yerine afetlere müdahale için yerel afet gönüllülerini eğitip donatın. Bunun için ulusal bir farkındalık, bilinçlendirme ve beceriye dayalı eğitim seferberliği başlatın. Afet sonrası arama ve kurtarma ihtiyacını azaltmak için de afet risklerini azaltma ve afetlere hazırlık çalışmalarına en büyük önceliği verin.
- 3) Gösterişli ve atıl afet yönetim merkezleri yerine içinde güvenli yaşamı öğreten müze, ilkyardım ve yangın eğitimleri de veren Afet Üsleri kurun. Buralarda da afet sonrası kendi kendisine yeterli olabilmesi için halka ilkyardım, yangın söndürme eğitimleri verin.
- 4) Büyük alışveriş merkezleri, otogar, havalimanı gibi tüm sosyal merkezleri tansiyon ölçme aletinden Afet ve Acil Sağlık Müdahale Set’ine kadar temel sağlık malzemeleri ile donatın. Bu kurum ve kuruluşların afet acil yardım planlarını sel, yangın, yağma, yerinde sığınak, tahliye gibi risklerin tümünü dikkate alarak yapın.
AFET SONRASINI PLANLAYIN
- 5) Kamu binalarının, fabrikaların, parkların, spor salonlarının, okulların, otellerin, metro hattının afet anında geçici sığınma yeri olarak kullanılacağını bilerek buralarda en az üç günlük ihtiyacı karşılayacak temel gıda ve sağlık malzemelerini depolayın.
- 6) Afetten sonrasında enkazın nereye döküleceğini, yaralıların nerede toplanacağını, yardımların nerede depolanıp nasıl dağıtılacağını, toplu barınma ve bakım gibi müdahale ve iyileştirme çalışmalarını şimdiden belirleyip tek tek planlayın.
- 7) Afet anında telefon şebekelerinin çökmesi durumunda kullanılması için Japonya’daki “171 Sesli Mesaj Servisi” gibi sistemlerin GSM şirketlerince kurulması için çalışın. Aile afet planlarıyla şehir dışında iletişim kurulacak kişi ve toplanma alanlarını belirleyin.
- 8) Bitişik nizamdan vazgeçin, zemine uygun bina yapılmasını sağlayın. Afetlerde kullanılacak tahliye yolları, toplanma alanlarını göz önüne alarak kentsel dönüşümü halka rağmen değil, halkla beraber gerçekleştirin.
- 9) Afetlerden korunmak ve zararlarını azaltmak için risk azaltmak, müdahale planları yapmak, halk eğitimi faaliyetlerini yürütmek, gerekli donanımları hazırlamak gibi çalışmaların yapılmasını isteyen İl Özel İdaresi ve Belediye Kanunu maddelerini işletin.
- 10) İl Afet ve Acil Durum Yönetimi çalışanları arasında ortak bir dil ve fikir birliği oluşturabilmek için evrensel standartlarda afet yönetimi eğitim seferberliğini başlatın.
Özetle unutmayın: Afet yönetimi deneme ve yanılma yöntemiyle öğrenilmesi zor, uzun süreli tecrübe ve bilgi birikimi isteyen hassas ve sorumluluğu çok ağır bir iştir. Bu nedenle, ilgili personelin eğitime, sürekliliğine ve çeşitli disiplinlerden oluşturulmasına dikkat edin. ‘Bana göre’ gibi kişisel söylemlerden vazgecip uluslararası literatürün takip edilebilmesine önem verin. Dünyada olduğu gibi siz de afet ve acil durum yönetimine bir ‘bilim dalı’ olarak bakın. Yoksa afetin kendisi ve afet sonrası olmak üzere çifte afet yaşarsınız. Ve asla unutmayın afetler, kartvizitinize filan bakmaz; tarih de sizi affetmez!..”
