Yağcılığı bırakın

Çiğdem İşler / hurriyet.com.tr
31.01.2011 - 15:49 | Son Güncelleme :

1
Sağlıklı bir beslenmede günlük almamız gereken kalorinin yüzde 30'u yağlardan geliyor. Yağlar vücut sistemimizi düzenlemek için gereken hormonların yapı taşlarını oluşturan temel yağ asitlerini sağlıyor. Ayrıca yağda çözünen A, D, E ve K vitaminlerinin de taşıyıcısı.

2
Günümüzde önümüze sunulmuş onlarca yağ var. Peki hangi yağ sağlıklı, hangi oranda tüketilmeli mutlaka almamız gereken yağ var mı? Yağlarla ilgili aklınıza gelebilecek her soruyu bu konuda önemli çalışmalar yapan İstanbul Teknik Üniversitesi Kimya Mühendisliği Bölümü'nden Prof. Dr. Selma Türkay ile Yeditepe Üniversitesi Gıda Mühendisliği Bölümü'nden Prof. Dr. Artemis Karaali'ye sorduk:

3
Yağların temel yapı taşı yağ asitleri. Bir birim gliserin ile 3 birim yağ asidinin birleşmesinden oluşan ve trigliserid adı verilen moleküllerden oluşuyor. Yağ asitlerinin çeşit ve miktarının yağların bütün özellliklerini belirlediğini belirten Profesör Selma Türkay, "Doymuş ve doymamış yağ asitlerinden oluşan yağlar sağlığımızı doğrudan etkiler." diyor. Peki doymuş ve doymamış yağlar hangi gıdalarda bulunuyor?

4.

Doymamış yağ asitleri zeytinyağı, fındık, ceviz ve fıstık yağlarında doymuş yağ asitleri ise hayvansal yağlar, margarinler ve süt ürünlerinden elde edilen yağlarda bulunuyor. Doymuş ve doymamış yağlarla birlikte trans yağların ne olduğunu bilmek gerekiyor.

5

Trans yağ asitleri
Doymamış yağ asitlerinden bazılarının doğal formundan değişerek aynı kimyasal yapıda ancak geometrik olarak farklı bir biçime dönüşmesi halinde trans yağ asitleri oluşur. Yapılan çok sayıda çalışmada doymuş yağ asitlerinin ve kolesterolün yanı sıra trans yağ asitlerinin de kötü huylu kolesterol olark bilinin HDL kolesterol düzeyini azalttığı belirtiliyor.

6

Kaç gram yağ tüketmeli.

Profesör Artemis Karaali, trans yağların koroner kalp hastalıkları riskini artırdığına dikkat çekerek, "Amerikan Kalp Cemiyeti diyetle alınan trans yağ asidi miktarının sınırlandırılması gerektiğini, bunun için günlük alınan enerjinin en çok yüzde 1'inin trans yağlardan gelmesini öneriyor. Bu bu durumda günlük 2000 kalorilik bir diyet alındığında en fazla 20 kalorisinin trans yağlardan gelmesine dikkat edilmeli. Bu da günde 2 gramdan az trans yağ miktarına karşılık geliyor." diyor.

7.

Peki trans yağ hangi gıdalarda var?

Süt, peynir, tereyağ, yumurta et ve et ürünlerinde doğal olarak bulunuyor. Bisküvi ve krakerler, pasta ve çörekler, cips ve parmak patateste hidrojene yağlar kullanılıyor ve bu yüzden de bu ürünler trans yağ asitlerini önemli miktarda içeriyor.

8

Özellikle pastacılık sektöründe kullanılan yağın ne kadar trans yağ asidi içerdiği net değil. ofralık margarin kullanılmıyor. Sofralık margarin, yarı katı bir

yağla süt karışımı aslında. Eskiden vita denilen yağlar vardı.

Hidrojene yağdı. süt yok. Margarinde trans yağ sorunu kalmadı.

Sütte yağda peynirde bir miktar trans bulunur. Önemli olan bir günde

tükettiğiniz peynir, sütle pastaneden aldığınız pastane börekle

aldığınız trans miktarları. Transtan kurtulalım diye süt içmeyelim

demiyoruz. Ama yağsız süt içmeyi tercih edebiliriz.

 

Biyokimyasal hidrojenasyon, hayvanların bölgelerinde bakterileri tarafından gerçekleştirilir ve bu nedenle süt ürünleri ile hayvansal ürünlerde yaklaşık toplam yüzde 3 ila 8 oranında trans asit oluşur.

Katı yağlar sorun. Tek doymamışlı yağlar var. zeytinyağı fındıkyağı  gibi. Bir de çok doymamışlı yağlar var. ikisi arasında fark yağ asitlerinin kimyasıyla ilgili. yani çifte bağlar ne kadar çoksa o kadar doymamış diyoruz. bir tek çifte bağ varsa onlar başka bir sınıfı oluşturuyor.

 

 

 



 

Etiketler:


EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün