'Un fiyatları düşmezse ekmeğe zam gelecek'

A.A
05.07.2007 - 13:08 | Son Güncelleme:

Türkiye Fırıncılar Federasyonu Başkanı Halil İbrahim Balcı, kuraklık ve üretimin düşmesi gerekçesiyle un sanayicilerinin spekülatif bir şekilde un fiyatlarını artırdığını belirterek, “Un fiyatları düşürülmezse, ekmekte yüzde 10-15'lik zam kaçınılmaz” dedi.

Balcı, düzenlediği basın toplantısında, kuraklık nedeniyle buğday rekoltesinde yüzde 10'luk bir düşüş yaşandığını, bunu fırsat bilen tüccarın da sürekli buğday topladığını söyledi. Üreticinin de fiyatlarda artış beklentisi ile ürününü satmadığını anlatan Balcı, normalde 1-1,5 milyon ton stok bulundurması gereken Toprak Mahsulleri Ofisi'nin stoklarının ise 300 bin ton düzeyinde kaldığına işaret etti.

Bu gelişmeleri fırsat bilen un sanayicilerinin 50 kg'lık unun çuval fiyatını 32 YTL'den 37-39 YTL'ye yükselttiğini kaydeden Balcı, şöyle devam etti:

“TMO'nun stoklarının düşük düzeyde kalması, tüccarın iştahını kabartıyor. Fiyat artışı beklentisi ile daha fazla buğday alıp stokluyorlar. Un fiyatlarındaki yüzde 17-20'lik artışı gerektiren bir durum şu anda yok. Gerekli önlemler alınıp un fiyatlarındaki artış düşürülmezse, ekmekte yüzde 10 fiyat artışı zorunlu olur. Fırıncı, akaryakıt ve maya fiyatlarındaki artışı bir süre göğüsleyebiliyor. Ama un ve işçilikteki fiyat artışına uzun süre katlanmamız zor. Un fiyatları düşürülmezse ve diğer girdilerde de artış olursa, zam oranı yüzde 15'e çıkar. TMO stoklarını artırmalı.”

Halen Türkiye genelinde ekmeğin kg fiyatının 2 YTL'nin altında olduğunu hatırlatan Balcı, ekmek maliyetinin yüzde 30-40'ının undan, yüzde 25'inin işçilikten, kalanının da diğer giderlerden kaynaklandığını belirtti.

EKMEKTE GRAMAJ SERBESTİSİ

Tarım ve Köyişleri Bakanlığı'nın Türk Gıda Kodeksi-Ekmek Tebliği'nde, “ekmekte gramaj sınırlandırmasını kaldırmaya yönelik” yapmayı öngördüğü değişikliği de değerlendiren Halil İbrahim Balcı, TOBB ve esnaf sanatkar odaları kanunları gereği, ekmekte fiyat ve gramaj belirleme yetkisinin ticaret odaları veya esnaf odalarına ait olduğunu hatırlattı.

Tebliğde, günlük normal ekmeğin 50 gram ve katları gramajlarda üretiminin öngörüldüğünü, bunun “esnafın kafasını karıştırdığını”, gramajın kontrol edilmemesi nedeniyle vatandaşın da mağdur olduğunu öne süren Balcı, şunları söyledi:

“Fırıncı, tebliği dikkate alarak, 50, 100, 150, 200, 250 vb. gramajlarda ekmek üretebiliyor. Vatandaş, 200 gram ekmek aldığını sanarak 150-180 gram ekmek alıyor. mağdur oluyor. Oysa, ekmekte gramajı esnaf veya ticaret odaları belirlerse, günlük ekmeği, herkes aynı gramda üretecek ve belirlenen fiyatın üzerinde satamayacak. Vatandaşın mağduriyeti önlenecek. Ayrıca, küsuratlı üretim, maliyet ve fiyat ayarlamalarında da kolaylık sağlayacak.”

Balcı, bir basın mensubunun, tebliğe rağmen halen ekmekte gramaj ve fiyatın esnaf ve ticaret odaları tarafından belirlendiği ve gramaj konusunda sorun yaşandığını hatırlatarak, “Fırınların belirlenen gramaja uyumu nasıl sağlanacağını” sorması üzerine, bu konuda gereken önlemlerin alınacağını kaydetti.

Balcı, günlük normal ekmek dışında, değişik tahıllar ve katkı maddesi katılarak üretilen ekmeklerde bir gramaj sınırlaması olmadığını hatırlattı.

TEBLİĞ TASLAĞI GÖRÜŞE AÇILDI

Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Ekmek Tebliği'nde yapmayı planladığı değişiklik ile ekmekte gramaj sınırlandırmasını kaldırmayı öngörüyor. Böylece fırıncılar, istediği büyüklükte ekmek satabilecek. Ancak, ekmekte fiyat serbestisinin, fiyat denetimini zorlaştırmasından endişe ediliyor.

Türk Gıda Kodeksi-Ekmek ve Ekmek Çeşitleri Tebliği'nde yapılması öngörülen ve kamuoyunun görüşüne açılan değişiklik taslağı ile ayrıca, ekmek çeşitlerine katılacak diğer tahıllara ilişkin alt ve üst limitler getiriliyor. Kepek, yulaf ekmeklerinde katılabilecek tahıllara üst sınırın getirilmesi, tüketicinin korunması açısından önem taşıyor.

Tebliğ taslağı ile normal ekmekte gramaj sınırlaması kaldırılıyor. Halen normal ekmek, 200 gr ağırlıktan başlayarak 50'şer gr artırılmak suretiyle, 250, 300, 350 vb. gramajlarda üretilerek piyasaya sunulur.

Böylece, tüketici, gramaja ve fiyata bakarak daha kolay fiyat karşılaştırması yapabiliyor. Tebliğ değişip, gramaj sınırladırması kalkarsa, fırıncılar, 45, 50, 60, 75, 125, 275, 300, 320, vb. gramajlarda da ekmek üretebilecek. Bu durumda, tüketicinin fiyat karşılaştırması yapması oldukça zorlaşacak.

Gramaj sınırlandırmasının fırıncılardan ve piyasadan gelen talepler doğrultusunda kaldırılmak istendiğini belirten bakanlık yetkilileri, ekmekte fiyat ve gramajın, genelde illerdeki fırıncılar ve esnaf odaları tarafından belirlendiğine işaret ederek, bundan sonra gramaj ve fiyattaki uygulamanın ve denetimin de bu örgütlere bırakılmış olduğunu söylediler.

 

Etiketler:


EN ÇOK OKUNANLAR

    Sayfa Başı