Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

Türkler'in Rusya direnişi...

Muharrem SARIKAYA

Ekonomik ve siyasi krizin bir türlü aşılamadığı Rusya'da, büyük bir sermaye ricatı yaşanıyor...

Rusya'ya zaten nazlı gelen batılı sermaye, ekonomik krizin patlamasıyla geri çekilmeye başlıyor.

Rus gazetelerinde, son günlerde sıklıkla hangi ülkenin firmalarının ne kadarlık yatırım ve alacağı bırakıp gittiğine dönük haberler yer alıyor.

Buna göre, Almanlar 35 milyar mark, ABD firmaları ise 420 milyon dolarlarını Rusya'da bırakıp çekilmişler. Daha da ilginci, Rus firmalar bile ülkelerinden kaçmaya başlamışlar.

Türk Müteahhitler Birliği Başkanı Kadir Sever, Moskova dönüşü uçakta Rus gazetelerinde yer alan haberleri gösteriyor. Ardından şöyle diyor:

‘‘Bu kadar parayı, malı bırakıp giden bu batılı şirketlerin bir kuruş kayıpları yok...’’

Sever, batılı yatırımcıların, Rusya'ya gelirken ‘‘politik risk sigortası’’ yaptırdıklarını vurguluyor ve devam ediyor:

‘‘Şimdi hepsi gitti, sigortalarından zararlarını tıkır tıkır karşılamaya başladı. Buradaki alacakları ile de uğraşmayacaklar. Gelip sigorta şirketi uğraşacak.’’

* * *

Başkan Sever, Rusya'da 140 büyük Türk firmasının yatırım yaptığını belirtiyor.

Buna, dönerci, bakkal gibi küçük işletmeler eklendiğinde sayının 300'ü geçeceğini vurguluyor.

Rusya'daki Türkler'in almış olduğu iş hacminin büyüklüğünü ise 4 milyar dolar olarak açıklıyor.

Krizin devam etmesi halinde birçok Türk firmanın dayanacak gücünün kalmayacağını vurguluyor ve ‘‘Bizim politik risk sigortamız yok’’ diyor.

Bu nedenle Başbakan Mesut Yılmaz'ın bir süre önce dile getirdiği 380 milyon dolarlık Eximbank kredisini bir an önce harekete geçirmesi gerektiğini söylüyor.

Türk firmalarına önerilerini ise şöyle dile getiriyor:

‘‘Biz şirket olarak 550 işçimizin yarısını Türkiye'ye çektik. Urban firması iki uçak dolusu işçisini çekmiş. Gama ve Enka da aynı yöne gidecek. Küçülerek kalmayı tercih ediyoruz. Herkes de bunu yapmalı...’’

* * *

Türkiye'nin Moskova Büyükelçisi Nabi Şansoy, Türk ortaklığı Mensel JV tarafından Vatutinki bölgesinde restorasyonu tamamlanan devlet konukevinin açılışında Türk işadamlarına aynı öneride bulunuyor. Şensoy, şöyle diyor:

‘‘Bu dönemde burada kalabilmeyi başarmalıyız. Bugün eğer buradan giderseniz, yarın batılılarla birlikte geldiğinizde, bulacağınız yer bugünkünden çok küçük olur...’’

İşadamları ise ‘‘Kriz ne zaman biter?’’ ve ‘‘Türk Eximbank köprü kredi veya destek kredisi sağlar mı?’’ sorular üzerinde duruyor.

Bu sorulara bir firmanın Rusya temsilcisi Orhan Kartal şöyle yanıt veriyor:

‘‘Bütün bunları kenara bırakmalıyız. Rusya'ya yeniden gelişin maliyetinin, kalmaktan çok daha fazla olacağını anlamalıyız.’’

Türk işadamlarının Rusya'da kalma direnişinde bulunduğu Moskova'da ise hayat tam anlamıyla çelişkiler bütünü içinde...

Şehrin en lüks restoranlarından Prag'da, Angara'da yer bulmak mümkün olmuyor. Tıklım tıklım dolu Spot diskoteğin içinde adım atılmıyor. Bu mekânların kapılarında ise, işini kaybettiği için dilendiğini söyleyen insanların sayısına her geçen gün yenileri ekleniyor.

89 cumhuriyetten oluşan Rusya Federasyonu'nda kaynama durmuyor. Bir tarafta bugüne kadar hep üretmekle kalıp, karşılığında bir şey alamadığını söyleyen 9 cumhuriyetten ‘‘tamam artık’’ sesleri yükseliyor, diğer tarafta ise ‘‘tekrar bütünleşelim’’ sloganları atılıyor.

Bütün bunlar ise Rusya'da çalkantının hemen bitmeyeceğine işaret ediyor.













X