Türkiye kaç para eder?

Hürriyet Haber
18.09.2005 - 00:01

ÖNCE Telekom, ardından Tüpraş, son olarak Galataport. Türkiye’nin fiyatı sanki kanatlandı uçuyor. Tüpraş’ın bedeli piyasa değerinin iki misli, Galataport’ta ilk teklif ikinciyi katlıyor. Ekonomiyi maç yayını gibi özelleştirme ihaleleriyle takip edenler, bu fiyatlara haklı olarak şaşırıyor.Oysa farklı rakam ve analizler de gösteriyor ki, bu fiyatlar ne sürpriz, ne de sanal!* * *Bir ev alırken fiyatını kıyaslamak için mahallesine bakarsanız, öyle değil mi?Peki Türkiye’deki şirketler ucuz mu, yoksa pahalı mı? Bu soruya yanıt açısından makul bir ölçü İstanbul Borsası’nda aranabilir.Gelin Türkiye’nin şirket dünyasının piyasa değerine bakalım. (Yani Borsa’da işlem gören şirketlerin halka açık bölümlerinin toplam değeri.) Bu rakamın milli gelir içindeki payı 2005 yaz ortasında yüzde 31... Geçen yıla göre hiç değişmedi.Eğer şirket fiyatları ekonomik büyümeyi aşan ölçüde şişseydi, bu oran yükselirdi. Mesela, 1999 sonunda Borsa’da yaşanan çılgın rallideki gibi: O tarihte piyasa değerinin milli gelire oranı yüzde 78’di.Bugünkü piyasa değerinin milli gelire oranıysa 2001 kriz yılının bile altında.Demek daha gidecek yol var. Yeter ki IMF ve AB çapaları yerinden oynamasın.* * *Türkiye’nin fiyatı artarken, bu bedeli ödemeye razı olanlar da eksik değil.Temmuz 2005 itibarıyla 12 aylık dönemde Türkiye’ye giren yabancı sermaye miktarı 35 milyar dolar.Bu rakamın 20 milyar dolarlık bölümüyle cari açık finanse edildi, kaldı geriye 15 milyar dolar.Bankalar ucuz dövizle 8.5 katrilyon TL konut kredisi açtı. Emlak fiyatları tırmandı.* * *Türkiye, özelleştirme ihaleleri sayesinde ‘stratejik yatırımcı’ ile tanıştı.Stratejik yatırımcı, günlük hesap yapandan farkını ortaya koydu. Siz-ben gideriz devlet tahvili, hisse senedi, döviz alırız.Bir yıl sonra satıp ev-otomobil almayı, çocuğun düğün masrafını düşünürüz.Stratejik yatırımcı, ismi üstünde stratejik mal alır, on yıllara uzanan hesap kitap yapar.Son ihalelerde Türkiye’de eşi benzeri olmayan, stratejik şirketler satıldı.Stratejik yatırımcı uzun vadeli hesapla, düşen risk primiyle benzersiz fiyat verdi.* * *Türkiye’nin taşı-toprağı, şirketi değer kazanıyor. Dünyada gelişmekte olan ülkelere akan her 10 dolardan biri Türkiye adresli.Ama nedense Türkiye’nin kredi notu artmıyor.Eğer cari açık ve siyasi riskler azalır reytingimiz artarsa, bu fiyatlar daha da yükselir.

Yayınlanma Tarihi : 18.09.2005 - 00:00
Etiketler:

EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün