Dünya Haberleri

    Türkiye, Afganistan'a yardımı masaya yatırıyor

    Hürriyet Haber
    27.12.2001 - 13:11 | Son Güncelleme:

    Afganistan’ın yeniden inşasına Türkiye’nin nasıl katkıda bulunabileceğine yönelik toplantı, Dışişleri Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Mithat Balkan’ın başkanlığında Devlet Konukevi’nde yapılıyor.

    Balkan, toplantı öncesinde yaptığı açıklamada, devlet ve özel sektör olarak Afganistan’da neler yapılabileceğini ekonomik ve ticari çerçevede değerlendireceklerini kaydetti.

    Balkan, ‘‘Amacımız, Afganistan ekonomisinin durumuna kısaca göz atmak, ülkenin yeniden imarına uluslararası toplumun katkılarıyla ilgili gelişmeler hakkında bilgi sunmak ve Türkiye olarak Afganistan’ın imarı konusunda neler yapılabileceğini ele almaktır’’ diye konuştu. 

    AFGANİSTAN’DAKİ DURUM

    20 yıllık iç savaş sonunda Afganistan’ın ekonomisinin büyük ölçüde tahrip olduğuna işaret eden Balkan, ‘‘ülkenin içinde bulunduğu durum büyük, planlı ve ciddi bir imar hamlesi gerektirmektedir’’ dedi.

    Afganistan’da karayolları ve telekomünikasyonun çöktüğünü belirten Balkan, kırsal alanda bulunan yaklaşık 10 milyon mayının ise Afganistan’daki imar çalışmalarının önünde tehlikeli bir engel oluşturduğuna dikkati çekti.

    ‘‘Afganistan’daki siyasi ve ekonomik durumun bütün bölge için ciddi sınır ötesi etkiler yaratmaktadır’’ diyen Balkan, uluslararası toplumun, aşırı dinci terör tehlikesinin sadece askeri müdahale ile engellenemeyeceğinin bilincine vardığını söyledi. Balkan, ‘‘Bataklığın kurutulması yönünde ciddi kalkınma ve imar çalışmalarının gerçekleştirilmesinin terörle mücadeledeki önemi ortaya çıkmıştır’’ dedi.

    FİNANSAL YARDIM

    Balkan, uluslararası toplumun Afganistan’a desteğinin, Dünya Bankası çerçevesinde oluşturulacak bir fon aracılığıyla sağlanabileceğinin tahmin edildiğini söyleyerek, ‘‘Esasen bizim tercihimiz de bu yöndedir’’ diye konuştu.

    Afganistan’ın imarı için önümüzdeki yıllarda 25 milyar dolarlık bir kaynağın gerekebileceğinin tahmin edildiğini söyleyen Balkan, bu miktarın kurulacak fonda toplanıp toplanmayacağının bugünden ifade edilemeyeceğini kaydetti.

    AB’nin gelecek 10 yıllık dönemde Afganistan’a yaklaşık 10 milyar Euro tutarında finansman sağlayabileceğini açıkladığını belirten Balkan, ‘‘Açıklanan meblağların ileride gerçekleşecek meblağların altında kalacağını gözönünde bulundurmakta yarar görmekteyiz’’ diye konuştu. 

    TÜRKİYE-AFGANİSTAN

    Türkiye’nin Afganistan’a, cumhuriyetin kuruluşundan itibaren yardım ettiğini hatırlatan Balkan, ‘‘Başta TİKA vasıtasıyla olmak üzere, Orta Asya ve Balkanlar’da edindiğimiz deneyim ışığında Afganistan’a kapsamlı bir teknik destek sunabileceğimiz tahmin edilmektedir’’ dedi.

    Balkan, şöyle devam etti:

    ‘‘Acil insani yardım konusunda, ülkemizin merkezi konumu, lojistik altyapısı ve üretim imkanlarından hareketle uluslararası kuruluşlar ve STK’ların yardım malzemelerinin bir bölümünün ülkemizden alınması ve yardımın ülkemiz üzerinden taşınması yönünde bir eğilim içinde olduğu görülmektedir. BM Mülteciler Yüksek Komiserliği’nin alımlarında kullandığı şartnameler, ilgili kurumlarımıza bakanlığımızca gönderilmiştir.’’

    TEKNİK YARDIM EŞGÜDÜM MERKEZİ

    Balkan, Afganistan’da büyükelçiliğe bağlı olarak’’ teknik yardım eşgüdüm merkezi’’ veya ‘‘yardım heyeti’’ adı altında kurulacak birimde, ilgili kurumların mensuplarının yer alabileceğini ve bu birimin eşgüdümünde ülkenin kalkınma çalışmalarına katkıda bulunabileceğini söyledi.

    Teknik yardım merkezinin öncelikle bir saha etüdü ile fiziki altyapı ve insan gücüne ilişkin envanter çalışmasının yapılacağını kaydeden Balkan, Kuzey İttifakı’nın sorumluluğunda tarım ve madenler gibi teknik bakanlıkların bulunmasının, Türkiye’nin ve Türk firmalarının işini kolaylaştıracağını belirtti.

    ‘‘Afganistan için Dünya Bankası’nda oluşturulacak fon kapsamında ve insani yardım faaliyetlerinde Türk şirketlerine işler düşmesi beklenmektedir’’ diyen Balkan, ABD şirketlerinin Afganistan’a girmesinin kuvvetli bir ihtimal olarak görülmediğini söyledi.

    AB finansmanından faydalanılması konusunda ciddi çalışmalar yapılması gerektiğini belirten Balkan, şunları kaydetti:

    ‘‘Tabiatıyla müteahhitlik sektöründe güçlüyüz. Bölgede makina parkımız var ve bölgeyi iyi tanıyoruz. Batı firmalarıyla rekabet edebiliriz. Türk müşavirlik firmalarının da master planların veya büyük projelerin müşavirlik hizmetlerine talip olacak şekilde gelişmeleri yakından izlemelerinde yarar var. Şirketlerimiz Rusya, İran, Pakistan ve Hindistan firmalarıyla üçlü işbirliğine girebilir. Orta Asya’daki bazı firmalarımız makina parklarının Afganistan’a naklinin planlarını şimdiden yapmaktadır. İran bağlantılı karayolunun da kullanılması mümkündür. Özbekistan’dan Termez köprüsü bağlantısı mevcuttur. Ayrıca, Özbekistan’dan ucuz çimento ve malzeme temini mümkün.’’

    Türk yatırımcıların Orta Asya Cumhuriyetlerinde Afganistan’a ihracata dönük tekstil, süt ürünleri, PVC gibi alanlarda üretim veya kapasite artırımı yapabileceğini belirten Balkan, Türk Eximbank’ın proje kredisi hattının açılması konusunun da değerlendirilebileceğini bildirdi. 

    AFGANİSTAN’IN YENİDEN İNŞASI TOPLANTILARI

    Toplantıdan ‘‘somut öneriler ve fikirler’’ beklediklerini ifade eden Balkan, Afganistan’ın yeniden imarına ilişkin daha önce yapılan toplantılara da değindi.

    Bu çerçevede ilk toplantının 20 Kasım’da Washington’da düzenlendiğini hatırlatan Balkan, ikinci toplantının ise 27-29 Kasım’da İslamabad’da yapıldığını, bu toplantıda Dünya Bankası kontrolünde bir fon oluşturulması önerisinin ortaya atıldığını kaydetti. Balkan, bu toplantının ikinci bölümünün ise Ocak ayının ikinci yarısında Tokyo’da yapılacağını söyledi.

    Üçüncü toplantının ise 19 Aralık’ta Brüksel’de yapıldığını belirten Balkan, Türkiye’de de 30 Kasım’da DEİK tarafından, 3 Aralık’ta ise Dışişleri Bakanlığı tarafından, Afganistan’a yapılacak teknik yardımlar konusunda birer toplantı düzenlendiğini belirtti. 

    KATILIM

    Devlet Kounkevi’ndeki toplantıya, Türk İşbirliği Kalkınma İdaresi (TİKA), Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB), GAP İdaresi, Dış Ekonomik İlişkiler Konseyi (DEİK), Uluslararası Müteahhitler Birliği ve uluslararası Nakliyeciler Birliği temsilcilerinin yanı sıra Enerji ve Tabii Kaynaklar, Sağlık, Tarım ve Köyişleri, Ulaştırma, Bayındırlık ve İskan ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığı gibi ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının temsilcileri katılıyor.

    Etiketler:
    

    EN ÇOK OKUNAN HABERLER

      Sayfa Başı