"Vahap Munyar" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Vahap Munyar" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Vahap Munyar

Türkiye, 9 milyar dolarla dünya hurda demir-çelik ithalatı şampiyonu çıktı

KONU geçen akşam Tosyalı Holding Yönetim Kurulu Başkanı Fuat Tosyalı’yla sohbet sırasında açıldı. Çünkü Tosçelik, hammadde olarak hurda demir-çelik kullanıyordu:

- Türkiye’nin toplam hurda demir-çelik ithalatı 2010’da 8.5 milyar doları buldu sanıyorum.
- Tonunu kaça alıyorsunuz?
- 2010 yılı ortalaması 500 dolar oldu.
- Türkiye’de kullanacağınız nitelikte hurda demir-çelik yok mu?
- Türkiye’de yeterli miktarda hurda demir-çelik ortaya çıkmıyor.
Ardından otomotiv sektöründen örnek verdi:
- Geçen yılki verilere bakarsak, Türkiye’de günde ortalama 3 bine yakın araç trafiğe girdi. Ancak, düzenli şekilde hurdaya ayrılan araç sayısı pek kaydedeğer değil. Gelecekte günde 3 bin araç hurdaya ayrılacak noktaya gelirse, o zaman hurda demir-çelik ithalatımız azalır.
Tosyalı’nın bu sözlerini daha sonra kullanmak üzere bir kenara not etmişken, düşündüğümden daha kısa sürede gündeme geldi. Çünkü, dün sabah dış ticaretten sorumlu Devlet Bakanı Zafer Çağlayan, ilk kez bir adım attı, ekibiyle birlikte basının karşısına çıkıp yöneltilen bazı eleştirilere noktayı koydu:
- Bu kez ihracat verilerini değil, ithalatı anlatmak üzere karşınızdayım. İthalata hep tabu gibi bakıldı, kötü birşeymiş gibi gösterildi. Oysa, “Herkes kendi ürettiğini tüketsin” deyip, içimize kapanamayacağımıza göre, ithalat da üretimin, ticaretin önemli ayaklarından biri. Kimsenin kimseyi ithalat yapıyor diye eleştirmeye hakkı yoktur.
Çin ve ABD’nin trilyon doların üzerindeki ithalatlarından örnek verip, Türkiye’nin 2010 yılı ithalat rakamlarına girdi:
- TÜİK’in kesin verileri açıklandığında 2010 ihracatımızın 114 milyar doları aştığını göreceğiz. İthalat da 183 milyar doları bulmuş olacak. Yani, 70 milyar doları aşan dış ticaret açığımız var. İhracatın ithalatı karşılama oranı da yüzde 62.5.
Sonra, ithalatımızda ilk sırayı alan Rusya ile ilk 10’da olan İran’a dikkat çekti:
- Rusya’ya ihracatımız 4.1 milyar dolar. Oradan ithalatımız ise 19.1 milyar dolar. İran’a 2.7 milyar dolarlık ihracat yaptık. İthalatımız 6.9 milyar dolar oldu. Bu ülkelerden ithalat kalemlerimiz arasından petrol, doğalgaz ve kömürü çıkardığımızda, 1 milyar dolar artıya geçebiliyoruz.
İthalatın ana gruplara göre dağılımını şöyle ortaya koydu:
- 2010’un 11 ayındaki 164.9 milyar dolarlık ithalatımızın 117.7 milyar doları, yani yüzde 71.4’ü “ara mal”dan oluşuyor. Enerji de bunlar arasında yer alıyor. Yatırım malları 24.9 milyar doları buluyor. Bunun payı da yüzde 15.1 düzeyinde bulunuyor. Tüketim malı ithalatı da 21.9 milyar dolar düzeyinde. Bunun oranı ise yüzde 13.3.
Çağlayan’ın sunumundaki şu bölümü dinlerken, Fuat Tosyalı’nın anlattıklarıyla birleştirdim:
- Türkiye’nin dışa bağımlılıkta en yüksek orana sahip olduğu alanlardan biri hurda demir-çelik. 2010 yılı hurda demir-çelik ithalatı 9 milyar dolara yaklaşıyor. Türkiye, dünyanın 1 numaralı hurda demir-çelik ithalatçısı konumunda bulunuyor.
Sanayi ve Ticaret Bakanı Nihat Ergün, otomoviv sektöründen kendisine her, “hurda yaşını düşürün” talebi gittiğinde, şu yanıtı veriyor:
- Vatandaşımızın otomobil sahibi olma hayallerini kırmak istemiyoruz. Bırakalım insanlar ikinci el piyasadan uygun fiyata otomobil alabilsinler.
Türkiye’nin hurda demir-çelik ithalatı şampiyonluğu dikkate alınıp, bu konu yeniden gözden geçirilse nasıl olur?

TL değer kazanmasaydı 8 milyar dolar kurtulurdu

DEVLET Bakanı Zafer Çağlayan, Türkiye’nin özellikle ara mal ithalatının çok yüksek olmasının sorumluluğunun önemli bölümünü Merkez Bankası’na yükledi:
- 2010 yılında TL reel olarak değer kazanmamış olsaydı, ithalatımız 8 milyar dolar daha az olacaktı.
Çağlayan, Merkez Bankası’nın son dönemlerdeki adımlarını doğru bulduğunu bekleyip, ekledi:
- Keşke daha önce bu adımları atsalardı. Merkez Bankası, sadece “fiyat istikrarı”na değil, “tüm kesimlerin istikrarı”na odaklanmalıydı.

Tekstili pamuk vurdu, durumu ‘giyim’ kurtardı

ZAFER Çağlayan, tekstil sektörünün ithalatını anlatırken, pamuk fiyatlarına vurgu yaptı:
- Tekstil sektörü, geçen yılın 11 ayında 8.2 milyar dolarlık ithalat yaptı, ihracatı 6.8 milyar dolarda kaldı. İthalatın büyümesindeki en büyük etken, pamuk fiyatlarının yüksekliği oldu.
Ardından konfeksiyon ve hazırgiyimdeki tabloyu aktardı:
- Geçen yılın 11 aylık döneminde 2.4 milyar dolarlık konfeksiyon ve hazırgiyim ithalatı gerçekleşti. Aynı dönemdeki ihracatları da 12.7 milyar dolar oldu.
Bu noktada şu noktanın altını çizdi:
- Konfeksiyon ve hazırgiyim sektörümüz, tekstildeki dış ticaret açığını da fazlasıyla kapatıyor.
Sonra da hazırgiyimde yeni gündeme gelen antidamping vergisini savundu:
- Sektörümüzü haketmediği bir koruma altına almadık. Bazı ülkelerdeki iş gücü ücretlerinin ülkemizdeki üretimi tahrip edici etkisi vardı.

Tüketim mallarında 18.7 milyar dolar artıdayız

ZAFER Çağlayan’ın sunumundaki önemli noktalardan biri de, tüketim malı ithalatıydı:
- Tüketim malı ithalatımız 2010’un 11 ayında 21.9 milyar dolar oldu. Bunların başında da 5.7 milyar dolarla otomotiv sektörü, yani binek araçlar yer aldı.
Hemen ihracat verilerini de ortaya koydu:
- Geçen yılın 11 ayında 40.6 milyar dolarlık tüketim malı ihracatı yaptık. Tüketim mallarında 18.7 milyar dolarlık farkla net ihracatçı konu-mundayız.
Bu veriler, tüketim malı ithalatında çok da “korkulacak” bir durum olmadığını ortaya koymuyor mu?

Otomotiv net ihracatçı

ZAFER Çağlayan’ın ortaya koyduğu veriler, Türkiye’nin otomotiv sektöründe giderek artıya geçtiğini gösterdi:
- Otomotiv ana sektöründe ithalat geçen yılın 11 ayında 7.5 milyar dolara çıktı. Buna karşılık aynı dönemde 9.9 milyar dolarlık ihracat gerçekleşti. Yani, bu sektör net ihracatçı durumunda.

Ev aletine antidamping vergisi yatırım getirdi

ZAFER Çağlayan, konfeksiyon ve hazırgiyim sektöründe gündeme gelen antidamping vergisini anlatırken, bakış açılarını şu örnekle güçlendirdi:
- Bu önlemlerle amacımız ne ithalatı tamamiyle durdurmak, ne de içerdeki üreticiye koruma duvarı sağlamaktır. Ancak, aldığımız bu tür önlemlerin ülkemize yeni yatırım sağladığı da görülmüştür.
Ardından yatırımın adresini de verdi:
- Ernamaş, Çankırı Şabanözü’ne ev aletleri üretmek üzere 1500 kişiyi istihdam ettiği bir yatırım yaptı.

X