Türk şirketleri ’yolsuzluk ligi’nde dünya üçüncüsü

Hürriyet Haber
17 Ekim 2007 - 00:00Son Güncelleme : 17 Ekim 2007 - 09:51

Pricewaterhousecoopers’ın 2007 Küresel Suçlar Araştırması’na göre her 100 şirketten 36’sının ekonomik suçlara karıştığı Türkiye, dünya yolsuzluk sıralamasında üçüncü ülke konumunda bulunuyor. Bu yolsuzluklardan her birinin şirkete maliyeti 3.9 milyon dolara ulaşıyor.

PRICEWATERHOUSECOOPERS’ın 40 ülke üzerinde gerçekleştirdiği 2007 Küresel Suçlar Araştırması’na göre her 100 şirketten 36’sının ekonomik suçlara karıştığı Türkiye, yolsuzlukların olay başına maliyeti açısından dünyada üçüncü ülke konumunda bulunuyor. Bu yolsuzluklardan her birinin şirkete ortalama maliyeti dünya ortalamasının yüzde 63 üzerine çıkarak 3.9 milyon dolara ulaşıyor. Şirketlerin yüzde 79’u suçluya karşı herhangi bir cezai yaptırım uygulamazken, bu suçların yüzde 42’sinin şans eseri fark edilmesi de dikkat çekiyor.

105 ŞİRKET KATILDI: Dünyadan 5 bin 400 , Türkiye’den de 105 şirketin katıldığı araştırmaya göre, suç işlenen bu şirketlerin yüzde 59’u yolsuzluktan doğan mali kayıpların geri kazanımının mümkün olmadığını söylüyor. Türkiye’nin bundan önce 2005 yılında yapılan ilk araştırmaya da davet edildiğini ancak o yıl katılan şirketlerden hiçbirinin herhangi bir yolsuzluk beyanında bulunmadığını söyleyen Pricewaterhousecoopers Danışmanlık Grubu Direktör’ü Wayne Anthony, "Türkiye’de firmaların hiçbir yolsuzluk olmadığına dair cevaplarını tatmin edici bulmadık. Bu nedenle Türkiye’yi araştırma içine almamıştık. Oysa iki yıl sonra Türkiye’de oran yüzde 36’ya yükseldi" dedi.

3.9 MİLYON DOLAR KAYIP: Anthony, ekonomik suç olaylarından kaynaklanan mali kayıp sıralamasında Türkiye’nin 3.9 milyon dolarla birinci olan Rusya ve ikinci olan Brezilya’nın hemen ardından gelerek üçüncü konumda olduğunu da söyledi. En yüksek suç maliyetlerinin gelişen piyasalarda faaliyet gösteren şirketlerde olduğunu vurgulayan Anthony, 4,2 milyar dolarlık toplam zararın yaklaşık yüzde 45’inin E7 (Brezilya, Çin, Hindistan, Endonezya, Meksika, Rusya ve Türkiye) ülkelerinde faaliyet yürüten şirketlerce karşılandığını da söyledi.

YAYGIN SUÇ HIRSIZLIK: Şirket içinde işlenen suçları ’şirket varlıklarını çıkarlar için kullanma’, şirketi iyi durumda göstermek için muhasebe kayıtlarıyla oynama, rüşvet, karapara aklama ve fikri mülkiyet ihlali olarak farklı gruplara ayırdıklarını söyleyen Anthony, "Türkiye iş dünyasında algılanan en yaygın ekonomik suç türünü rüşvet oluşturuyor. Buna karşın, araştırmada bildirilen cevaplara göre asıl yaygın suç türü yüzde 36’lık payıyla şirket mallarına yönelik hırsızlık oluyor" dedi.

SİGORTA VE PERAKENDE: 16 farklı endüstriden şirketlerin kapsama alındığı araştırmaya göre suçların sektörel sağılımına bakıldığında ise Türkiye’de özellikle sigorta ve perakende sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin ekonomik suçlara karıştığına dikkat çeken Wayne Anthony, "Bu sektörlerde faaliyet gösteren firmaların yüzde 57’sinin ekonomik suçlara karıştığı ortaya çıkıyor" dedi.

TESADÜFEN FARK EDİLİYOR: Suçların yüzde 42’sinin tesadüfen fark edildiğine dikkat çeken Anthony, olayların sadece 5’te birinin şirketin güvenlik veya iç departmanı tarafından bulunduğunu söyledi. Anthony, kişileri ekonomik suç işlemeye yönelten en önemli nedenin, lüks bir yaşam biçimini sürdürmek isteği olduğunu da belirtti.

Şirketlerin yüzde 80’i yolsuzluktan zarar görüyor

ARAŞTIRMA, ekonomik suçla karşılaşmış katılımcıların yüzde 80’inden fazlasının sahtecilik nedeniyle zarar veya önemli hasar gördüğünü ortaya koyuyor. Bu olayların şirketin markası ve müşteri güvenine, hisse senedi fiyatları ve hissedar güvenine, şirketin tedarikçileri ile ilişkilerine ve verimlilik kaybına yol açacak bir etken olan personel moraline olumsuz etki ettiğine dikkat çekiliyor.

Suçların yüzde 40’ını yöneticiler işliyor

TÜRKİYE’de ekonomik suçların yüzde 40’ının yöneticiler tarafından işlendiğini belirten Wayne Anthony, "Bu suçla mücadelede sadece şirket içi kontroller yeterli olmuyor. Etik bir şirket kültürü, kapsamlı bir risk yönetim programı ve ekonomik suçlara karışan idarecilerle çalışanlara tolerans gösterilmemesi de kontroller açısından önem taşıyor" dedi. Anthony, ayrıca şirketlerin ekonomik suç işlemesi durumunda alt kademede çalışanları işten çıkartırken, üst kademeyi sadece uyarmakla yetindiğine de dikkat çekti.

Yolsuzluk yabancı yatırımcıyı ürkütür

E7 (Emerging-Gelişmekte olan 7) ülkelerinde iş yapan şirketlerin ortalama ekonomik suç maliyetinin 5.1 milyon dolar olduğuna dikkat çeken Wayne Anthony "Katılımcılar, E7 ülkelerine yatırım yaptıklarında sahtecilikle ilgili endişe duyduklarını dile getiriyorlar. E7 ülkelerinde yatırım yapmayı düşünen bazı şirketler, bu ülkelerde yolsuzluk ve rüşvetin gelenek haline geldiği düşüncesini taşıyor" dedi.
Etiketler:


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Sayfa Başı