Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

Türk Cumhuriyetleri için yeniden yapılanma

Muharrem SARIKAYA

‘Benden sonra gelecek kişiye, 4 sandalye yerine operasyonel bir bakanlık bırakmak istiyorum...''

Devlet Bakanı Ahat Andican, bakanlığının bir aylık icraatını anlatmaya başlarken söze böyle giriyor.

Ardından sorumlu olduğu Orta Asya Türk Cumhuriyetleri ile ilgili olarak bugüne kadar hiçbir şey yapılmamış olmasının sıkıntısını aktararak, devam ediyor:

‘‘Beş Cumhuriyet'e bugüne kadar devlet eliyle yapılan yatırım miktarı 2.5 milyar dolar. 1.2 milyar dolar da Eximbank kredisi verilmiş. Özel sektörün yatırım miktarı ise bunun çok üzerinde. Ama kim ne yapmış, hangi alanda yatırım yapmış belli değil.''

Andican'ın en çok canını sıkan konu ise bu cumhuriyetler için üretilen projeler:

‘‘Her önüne gelen bir proje getirmiş. Arkasında siyasi desteği bulup uygulamaya koydurmuş. 100 binlerce dolarlık projeler. Sonuçta proje mezarlığına dönmüş.''

40 yaşında tıp profesörlüğünü elde eden ve Türkiye'nin sayılı cerrahları arasında yer alan Andican, bir an duruyor, ardından gülerek şunları söylüyor:

‘‘Türkmenistan Havaalanı'nın VIP salonunun döşenmesi için bile TİKA proje üretmiş...''

EKONOMİK VE SOSYAL KURUL

Özbek asıllı olması dolayısıyla, bölgeyi konuşulan lehçelerine kadar iyi bilen ve bölge ile ilgili eserleri de bulunan Andican, bakan olduktan sonra bu cumhuriyetlerde temsilcisi bulunan 11 kuruluş ile ayrı ayrı toplantı yapmış. Ve hiçbirinin, bir diğerinin çalışmaları hakkında bilgi sahibi olmadığını görmüş.

Andican, bundan böyle hepsinin koordineli çalışmasını sağlayacak iki ayrı genelge hazırlamış. Buna göre, Orta Asya TÜrk Cumhuriyetleri ile ilgili olarak biri ekonomik, diğeri sosyal olmak üzere iki kurul oluşturulacak.

Ekonomik Koordinasyon Kurulu'nun içinde Dışişleri, Enerji, Bayındırlık Bakanlıkları ile TİKA ve TOBB da yer alacak. Özel sektör kuruluşları ise bu kurula destek olur nitelikte çalışacak.

Sosyal Koordinasyon Kurulu'nda ise Milli Eğitim, Sağlık, Kültür Bakanlıkları ile Diyanet, MİT, TRT ve Anadolu Ajansı bulunacak.

Bu iki kurulun bürokrasiye boğulmaması için de altyapısı hazırlanacak. Bu amaçla Başbakanlık bünyesinde, kurumlar arası bilgi akışını sağlayacak bir bilgisayar merkezi oluşturulacak.

Bir kuruluşun yaptığından bundan böyle bir diğerinin anında haberdar olacak.

AKILCI PROJELER

Andican, projelerin de bundan böyle bu kurumlar tarafından incelendikten sonra onaylanacağını belirterek devam ediyor:

‘‘Bir projeye evet denildiğinde, bunu Türkiye Cumhuriyeti Devleti benimsemiş olacak.''

Bakan Andican, bugüne kadar üretilen projelerin iyiniyetli olduğunu da vurguluyor. Ancak projelerden hiçbirinin uzun vadeli ve bulunduğu ülke ekonomisini etkileyici nitelikte olmamasından yakınıyor, ardından ekliyor:

‘‘Bundan böyle koordineli bir şekilde daha olumlu ve akılcı projeler tercih edilecek...''

Andican, 5 cumhuriyette, sanayi sektör araştırması için de kolları sıvamış. Hatta bunun için gerekli ekonomik desteği de bugünden bulmuş. Avrupa Yatırım Bankası, böyle bir araştırma için 10 milyar dolar göndermeye hazır olduğunu bildirmiş.

Bakan Andican'ın en büyük arzusu ise riskli ülkelere giden ihracatçılarına batılı ülkelerin uyguladığı gibi ihracat garantisi sağlayacak sigorta sistemini oluşturmak. Bunun için Türk Sermaye Ajansı ve Türk Sermaye Fonu'nu kurmak için bugünden kolları sıvamış.

Başbakan Mesut Yılmaz'ın, iki hafta sonra Kazakistan ve Türkmenistan'a yapacağı gezi öncesinde Türkiye, bölgeye bakışını duygusallık düzleminden kurumsallığa taşımak için kolları sıvıyor.

X