Gündem Haberleri

    Suudi cüppesinden geleneksel cüppeye

    Murat BARDAKÇI/Yelda ATAÇ/ANKARA
    29.10.2003 - 01:42 | Son Güncelleme:

    Diyanet İşleri Başkanı Ali Bardakoğlu'nun değiştirmek istediği siyah cüppe, Suudi Arabistan ve Körfez ülkelerinde din adamları ile sivil halkın da kullandığı, resmi elbise sayılan ‘‘abaiyye’’lerden etkilenmiş bir giysidir. Geleneklerimizde din adamları ve en yüksek dini otorite sayılan şeyhülislamlar renkli cüppeler giyer, şeyhülislam cüppelerinin yakaları kürkle kaplı olurdu.

    Diyanet İşleri Başkanı Ali Bardakoğlu'nun kara cüppe yerine fildişi renginde cüppe sipariş etmesinin aslında bir yenilik değil, geleneksel Türk cüppe rengine dönüş ve ‘‘Suudi etkisinde kalmış cüppelerden vazgeçilmesi’’ olarak nitelenmesi gerekiyor.

    Bugün Diyanet İşleri Başkanları'nın giydikleri yakası sırmalı şeritle kapı siyah cüppeler, aslında Suudi Arabistan'da ve Körfez ülkelerinde kullanılan ve adına ‘‘abaiyye’’ denilen kışlık resmi protokol giysileridir. Din adamlarının yanısıra kralından sokaktaki vatandaşa kadar bütün siviller resmi giyinmeleri gerektiğinde omuzlarına bu şekilde yakası sırma şeritli abaiyyeler atarlar. Abaiyyenin yakasındaki sırma, bizdeki ‘‘kravat’’ın karşılığı sayılır ve siyah abaiyyenin yerini yaz aylarında yine yakası sırma işlemeli beyaz yahut fildişi renginde olanlar alır.

    OTORİTE SEMBOLÜ

    Günümüzde dini bürokrasinin en tepesinde bulunan Diyanet İşleri Başkanı'nın makamında eski dönemlerde dini sınıfın en üst rütbelisi olan ‘‘şeyhülislam’’ oturur, ancak şeyhülislamlar siyah değil, renkli kumaşlardan yapılmış cüppeli tercih ederlerdi. Kumaşların cinsi ve rengi yaz ve kış aylarına göre değişiklik gösterir, kışları giyilen deve tüyünden, nadiren siyah ve yakaları kürkle kaplı cüppelerin yerini yaz aylarında ketenden yahut diğer başka ince kumaşlardan dikilmiş rengárenk cüppeler alırdı. Protokolde giyilen cüppelere ‘‘biniş’’ denir, binişlerin dirsekten yere kadar olan kısmı ve etekleri otorite sembolü olarak gayet geniş yapılırdı.

    80'LERDE DEĞİŞTİ

    Diyanet İşleri Başkanları, Cumhuriyet sonrasında yakası ve ön kısımları kürk yerine satenle kaplı cüppeler giydiler ama bu cüppelerde 1980'lerden itibaren Suudi modası hákim oldu. Geleneksel renklerimiz yerlerini yakası sırma işlemeli siyah cüppelere bıraktı ve diğer din görevlileri de Suudi Arabistan'dan özellikle hac dönemlerinde hediye olarak getirilen aynı şekildeki cüppeleri kullanır oldular.

    Ben de açık renk giydim

    Diyanet İşleri Başkanı Ali Bardakoğlu'nun siyah cüppesini fildişi renk cüppe ile değiştireceği açıklaması tartışma konusu oldu. Eski başkan Mehmet Nuri Yılmaz, kendisinin de krem ile tonlarında açık renk cüppesi olduğunu, ayrıca cüppe giymenin de dini bir gereklilik olmadığını bildirdi.

    Farklı renklerde cüppe de kullanmasına karşın siyahı bütünüyle bırakmadığını anlatan Yılmaz, ‘‘Siyah renk aşağılanmamalı. Kábe'nin örtüsü de siyahtır. Bana da siyah cüppeyi değiştirmemi söylemişlerdi. Ama ben siyahı çok sevdiğim için bırakmadım. Ama başka renk de giydim’’ dedi.

    Fildişi renkli ısmarladı

    Diyanet İşleri Başkanı Ali Bardakoğlu, Zaman Gazetesi'nde Nuriye Akman'a verdiği röportajda, siyah cüppe geleneğinin İslamın genelinde bulunmadığını savunmuştu. Kendisini Atatürkçü, laik ve modern bir din adamı olarak niteleyen Bardakçıoğlu, siyah cüppesini yerine Ankaralı bir terziye fildişi beyaz renkte bir cüppe ısmarladığını söylemişti. Akman'ın (cinsel tercihini de hatırlatarak) yeni cüppeyi Cemil İpekçi'nin dikmesi önerisine Bardakçıoğlu ‘‘Neden olmasın? Önemli olan işini iyi yapması’’ karşılığını vermişti.
    Etiketler:
    

    EN ÇOK OKUNAN HABERLER

      Sayfa Başı