"Doğan Hızlan" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Doğan Hızlan" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Doğan Hızlan

Ses arşivimizi bir yerde toplayalım

Doğan HIZLAN

Ali Osman Öztürk (Selçuk Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Alman Dili ve Edebiyatı Bölümü Başkanı) bir açıklama yapmış. Kültür Bakanlığı Halk Kültürlerini Araştırma ve Geliştirme Müdürlüğü'nün (HAGEM) arşivlerinde sadece 850 ses bandı, 2 bin dolayında ezgi ve oyun havası varmış. Ankara Devlet Konservatuvarı'ndaki plaklarının yüzde 90'ının kopyası ve diğer materyal Alman Halk Türküsü Arşivi'nde (DVA) bulunuyormuş.

Arşiv çalışması deyince aklıma ilk gelen ad dostum Murat Bardakçı'dır.

Sevgili Bardakçı, 500 bin rakamının çok abartılı olduğunu söyledi, gerçekleri yansıtmıyormuş.

Üstelik Öztürk'ün verdiği listede, TRT arşivindeki halk müziği belgeleri ile, Dar-ül Elhan'ın halk müziği arşivinden söz edilmiyormuş.

Evet, Öztürk'ün verdiği rakamlar, abartılı, herhalde tezini, iddiasını güçlendirmek için böyle bir yola baş vurmuş.

Bela Bartok ile Adnan Saygun'un bütün Anadolu'yu tarayarak derledikleri folklor malzemesinin de niteliği ve önemi konusunda yazısında bir cümle yok.

Türkülerin kabulü ya da reddi, TRT'nin ve müzikçilerin alanına giriyor. O ayrı bir tartışma maddesini oluşturuyor.

Ne var ki, TRT, türkünün yükselen, dinlenen, kabul gören bir müzik türü kimliği kazandığını gözönünde bulundurmalı.

Ayıklamayı, eskilerini, yenilerini ekrana, mikrofona getirmeyi, bu yükseliş içinde düşünmesi gerekiyor.

***

SORUN arşivlerin korunmasında ve kullanıma açılmasında.

Murat Bardakçı'nın, bunların sınıflandırılması ve bir yerde toplanması konusundaki önerisi, bu işi bilen, bu işle ilgili herkesin katılacağı, akılcı ve çağcıl bir anlayış.

Ayrı ayrı yerlerde oluduğundan, bunların incelenmesi, değerlendirilmesi de imkânsız. Yararlanacak kişiler, kaç mekanı dolaşacak, onları nasıl dinleyecek? Hiç kuşkusuz sadece dinleme malzemesi değil bunlar, başka belgeler de var.

Bu belgelerin, arşivin ışığında, halk müziğimize yeni bir yaklaşım sağlayabiliriz, onları tarihi perspektif açısından yorumlayabiliriz.

Araştırmacılar için gerekli bilgi ve belgeler.

Tabii bu arşivlere nasıl bakıldığı, nasıl korunduğu konusunda bir bilgiye sahip değilim.

Amacım, kamuoyunun, incelemecilerin gündemine arşiv meselesini getirmek.

***

BİR incelemecinin, özellikle arşiv konusunda çektiklerini, yaşadıkları zorlukları bilmeniz, bu sıkıntıları paylaşmanız için yazdım.













X

YAZARIN DİĞER YAZILARI