Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

Sarılıktan korumayan aşıya toplatma kararı

<B>SON</B> iki yıl içinde sarılığa karşı Hepatit A aşısı yapılan çocukların doktorlarına başvurulması gerekiyor.

Çünkü, Vaqta marka Hepatit A aşılarının sarılığa karşı yeterli koruma sağlayamadığı ortaya çıktı. Bunun üzerine üretici firma, Türkiye'de satılan binlerce aşıyı toplama kararı aldı. Şimdi, Vaqta marka aşı kullanılan çocuklara test yapılacak ve test sonucu negatif çıkanlar yeniden aşılanacak.

MERK Sharp Dohme adlı ilaç firmasının ürettiği Vaqta marka Hepatit A aşılarının sarılığa karşı yeterli koruma sağlayamadığı ortaya çıktı. Bunun üzerine firma, Türkiye'de de satılan binlerce Vaqta marka Hepatit A aşısını toplama kararı aldı. Firma ayrıca, Sağlık Bakanlığı'na da başvurarak, 18 Mayıs 2000 tarihinden itibaren bu aşıları kullanan 2 yaş üzeri çocukların, yeniden aşılanması için uyarıda bulundu.

Şimdi, son iki yıl içinde Hepatit A aşısı yaptırılan çocuklarda hangi aşının kullanıldığının belirlenebilmesi için aşıyı yapan doktorlara başvurulması gerekiyor. Sarılığa karşı Vaqta marka aşı kullanılan çocuklara, firmanın İstanbul ve Ankara'da anlaştığı laboratuvarlarda test yapılacak. Ardından da bu çocuklar, ücretsiz olarak yeniden aşılanacak.

Çiğ veya az pişmiş yiyeceklerin yanı sıra hastalarla aynı tuvaletin kullanılması sonucunda bulaşan Hepatit A virüsüne, her yıl 1 milyon 400 bin kişi yakalanıyor. Halk arasında ‘‘sarılık’’ diye adlandırılan bu vürüsten çocukların korunması için 2 yaşından sonra 6 ay arayla iki kez Hepatit A aşısının yapılması gerekiyor.

KORUMAYA YETMİYOR

Arkadaşımız Zeliha Aslan'ın yaptığı araştırmaya göre, Türkiye'de, Merk Sharp Dohme firmasının ürettiği Vaqta'nın dışında Havrix ve Avaxim adlı Hepatit A aşıları da kullanılıyor. Ancak, Merk Sharp Dohme firmasının yaptığı araştırmalar sonucunda, son 2 yılda üretilen Vaqta marka aşıların Hepatit A virüsüne karşı tam koruma sağlayamadığı ortaya çıktı. Bunun da, ambalajlanma aşamasında steril maddenin eklenmesi sırasında yaşanan teknik bir sorundan kaynaklandığı belirlendi. Bu sorun, enjektörlerde 25 ünite olması gereken antijen miktarını 6 üniteye düşürdü. Antijen miktarının belirlenen sınırların altında olması da aşıların Hepatit A'ya karşı tam koruma sağlayamamasına yol açtı.

Bunun sonucunda firma, Sağlık Bakanlığı'na başvurarak, 18 Mayıs 2000 tarihinden itibaren Türkiye'de pazarladığı Vaqta aşılarını toplatma kararı aldığını bildirdi. Ayrıca, aşıyı kullanan hastahane, poliklinik ve sağlık ocaklarında çalışan tüm doktorlara ‘‘önemli’’ başlığıyla bir yazı göndererek, uyarıda bulundu.

MASRAFLARI KARŞILAYACAK

Firmanın doktorlara gönderdiği yazıda, Vaqta aşılarının Hepatit A'ya karşı yeterli koruma sağlayamama olasılığının bulunduğuna dikkat çekilerek, ‘‘Bu aşıların artık kullanılmaması ve elinizde bulunan aşıların da ecza deposuna iade edilmesi gerekiyor. Ayrıca, kayıtlarınızı gözden geçirerek, 18 Mayıs 2000 tarihinden itibaren Vaqta aşısı kullandığınız çocuklara, Hepatit A antikor konsantrasyonunu belirlemek amacıyla test yapılması gerekiyor. Yapılacak bu testin ve test sonucu negatif çıkan çocukların aşı masrafları şirketimiz tarafından karşılanacaktır’’ denildi.

Merck Sharp Dohme İlaçları Genel Müdürü Faik Somer, Hepatit A aşılarının toplatma kararıyla ilgili olarak bir açıklama yaptı. Somer yaptığı açıklamada, ‘‘Aşıların içindeki koruyucu madde miktarı aşıyı olanlarda bağışıklığı sağlamaya yetiyor. Aşı olan kişilerin sağlığı açısından herhangi bir olumsuzluk yaratmayan bu durum, şirketimizin hedefleriyle örtüşmüyor. Bu nedenle, aşı yaptıranların hekimlerine baş vurarak, bağışıklıklarını test ettirip, negatif çıkanların aşılarını tekrarlatmaları gerekiyor. Ankara'da Düzen, İstanbul'da da Biruni Laboratuvarlarında yaptırılabilen testlerin yanı sıra, aşı masrafları da şirketimiz tarafından karşılanacaktır’’ dedi.

Hepatit A nedir?

HEPATİT kelimesi, karaciğerin iltihaplanması anlamına geliyor. Hepatite neden olan virüsler içinde en yaygın ve en kolay bulaşan hepatit A, halk arasında sarılık olarak biliniyor. Virüs vücuda girdikten sonra 2 ile 6 hafta arasında kuluçka devresi geçiriyor. Her yıl dünyada 1 milyar 400 milyon kişi hastalığa yakalanıyor. Hepatit A tifodan 10 ile 100 kat, koleradan bin kat daha sık görülüyor. Zaman zaman salgınlara yol açarak çok sayıda insanı etkiliyor.

Hepatit A nasıl bulaşır?

HEPATİT A virüsü hasta kişilerin dışkısında bulunur. Hasta her dışkılamada çok büyük miktarda virüs yayar. Bu virüs genellikle temas yoluyla ya da virüsün karıştığı su veya besinlerle bulaşır. Tuvalete gittikten veya bebek altı değiştirildikten sonra ellerin yıkanmaması ya da hastayla aynı tuvaletin kullanılması hepatit A'nın bulaşmasına yol açıyor.

Belirtileri neler?

HASTALIĞIN en tipik belirtisi gözler ve derinin sarılaşması. Hastalar kendilerini güçsüz ve yorgun hissediyor, ağrı, ishal ve kusma görülebiliyor. Hastalığın ciddiyeti hastanın yaşına bağlı olarak değişiyor. Yeni doğan bebeklerde hafif seyrederken, büyük bebekler, çocuklar ve yetişkinlerde hastalık daha ağır seyrediyor. Hepatit A geçiren hastaların yüzde 15'i hastanede tedavi görmek zorunda kalabiliyor.

40 yaş üstünde ölüm oranı % 2

HASTALIĞA yakalananların çok büyük bir kısmı iyileşiyor. Ancak hastalığı geçirenlerin binde 1'inde fulminant hepatit gelişebiliyor. Bu da yaşlıların yüzde 50'sinden fazlasında ölümle sonuçlanabiliyor. Hastaların yüzde 3'ünde tekrarlama görülebiliyor. Hastalığa yakalanan 15-39 yaş arasında ölüm oranı binde 3 iken, bu oran 40 yaş üstü hastalarda yüzde 2'ye çıkıyor.
X