Gündem Haberleri

    Rusya'nın en zengin adamının tutuklanması ortalığı karıştırdı

    Hürriyet Haber
    27.10.2003 - 14:30 | Son Güncelleme:

    Rusya'nınen büyük petrol şirketi Yukos'un Başkanı Mihail Kodorkovski'nin cumartesi günü Novosibirsk kentinde gözaltına alınması ve daha sonra tutuklanması, ülkedeki işadamları tarafından tepkiyle karşılandı.

    Birleşik Enerji Sistemleri Başkanı Anatoli Kubais, cumartesi akşamı bir televizyon programında yaptığı açıklamada, ''çatışmanın şu anda geldiği noktanın ve riskinin çok ileri düzeyde olduğunu, Devlet Başkanı Vladimir Putin'in bu konudaki tavrıyla ilgili net bir açıklamabeklediklerini'' söyledi.

    ''Konu, kendiliğinden bu noktaya gelmez. Çatışma öyle bir noktaya geldi ki buna mutlaka Devlet Başkanı tarafından doğrudan bir müdahale vardır'' diyen Kubais, konuşmasını şöyle sürdürdü:

    ''İş dünyası, devlet yetkililerinin iş dünyasıyla ilgili tavırlarını anlamak istiyor. Ben iş dünyasının bir geleceğinin olup olmadığını veya sonunun Kodorkovski gibi olup olmayacağını bilmek istiyorum. Resmi tutumun Devlet Başkanı tarafından özel görüşmelerde değil, resmi olarak kamuya açıklanmasını istiyorum. Bu çatışma, tüm işadamlarını Devlet Başkanı'na karşı birleşme noktasına getirdi.''
       
    İŞADAMLARI KORKTU
       
    İngilizce yayınlanan Moscow Times gazetesine bilgi veren bir kaynak da, ''Kodorkovski'nin gözaltına alınmasının iş dünyasına yakılan kırmızı ışık gibi olduğunu'' kaydetti ve ''Yatırım yapmaya devam etmeli miyim? İşimi daha da genişletmeli miyim?'' sorularını yöneltti.

    Aynı kaynak, Kodorkovski'ye yöneltilen suçlamaların 1990 yılında şirket kuran diğer işadamlarına da yöneltilebileceğini belirtti ve ''Polislerin önünde böyle bir örnek varken neler yapabileceklerini hayal edin'' ifadesini kullandı.

    Öte yandan, Rusya'nın önde gelen işadamları cumartesi günü yaptıkları toplantı sonunda yayınladıkları açıklamada, iş dünyasının, yetkililere güveninin sarsıldığını, iş dünyası ile hükümet arasındaki diyalogun iflas ettiğini belirtti.

    Açıklamada, ''şirketlerin yatırım stratejilerini yeniden değerlendirmeye ve ülke için önemli olan projeleri durdurmaya zorlandıkları'' görüşü dile getirildi.

    ABD'nin Moskova Büyükelçisi Alexander Vershbow da, dün sözcüsü aracılığıyla yaptığı açıklamada, ''Yukos'a yönelik yasal baskının artmasından dolayı kaygı duyuyoruz. Kodorkovski'nin gözaltına alınmasının yasal dayanaklarıyla ilgili bir yorum yapmayacağız. Bu Rusya'da yatırım yapan veya yatırım yapmayı planlayan şirketlere çok olumsuz bir sinyal olacak'' dedi.

    Kodorkovski tarafından desteklenen Sağ Güçler Birliği Partisi tarafından yapılan yazılı açıklamada da, partinin durumdan çok kaygılıolduğu belirtildi ve Kodorkovski'nin siyasi nedenlerden dolayı gözaltına alındığı savunuldu. Kodorkovski'nin gözaltına alınması merkez sağ parti tarafından da kınanırken, Yablako Partisi lideri Grigori Yavlinski, hükümetin ''Stalinist Kapitalizm'' rejimi altında bir yönetim gösterdiğini ileri sürdü.

    KODORKOVSKİ SİYASİ HIRSLARININ KURBANI
       
    Komünist Parti Başkanı Gennadi Zuganov da yaptığı açıklamada, Kodorkovski'nin ekonomik nedenlerden dolayı değil, siyasi hırsları yüzünden gözaltına alındığını söyledi.

    Zuganov, ''Kodorkovski, yalnızca ticaretle uğraşırken iktidardakiler için müttefikti. Ancak siyasi hırslarını açık ettiği zaman hemen bunların düşmanı haline geldi'' dedi.

    Siyaset uzmanlarından Andreyi Piontkovski Moscow Times'a yaptığı açıklamada, ''Bu süper zenginlerden mallarını alıp yoksullara vermek değil. Bu, milyonerlerin, milyarderlerin zenginliğini almaya çalışma mücadelesidir'' diye konuştu.

    Mücadelenin sistemi değiştirme değil, aksine Rus zengin sınıfı olan oligarklar içinde güç değişimini sağlamak olduğunu savunan Piontkovski, Kodorkovski'nin gözaltına alınmasını, Putin'in Yukos ile ilgili iddialar konusundaki tavrını belirlemesi olarak değerlendirdi.
       
    'KONU 2 AY SONRA UNUTULUR'
       
    Adının açıklanmasını istemeyen batılı bir yatırımcı da, Kodorkovski'nin devlet gücünü belirleme çabalarının kendisini bu noktaya getirdiğini belirterek, şunları kaydetti:

    ''Kodorkovski'yi 2 ay içinde herkes unutacak. Aynen, Yukos'un hissedarlarından Platon Lebedev'in Temmuz ayında benzer iddialarla gözaltına alınmasında olduğu gibi. Bu, kısa vadede yatırımlar için olumsuz olacak. Çünkü yeni bir istikrarsızlık anlamına gelecek. Uzun vadede iyi olabilir. Çünkü devlet, gücünün bir kısmını özelleştirmeye çalışan oligarklardan birini ortadan kaldırıyor.''

    Putin başkan seçildiğinde, Rusya'yı ''oligark denilen özelleştirmezengin ve vurguncularından'' temizleme sözü vermişti. Bu arada, uzmanlar, 7 Aralık'ta parlamentonun alt kanadı Duma için, Mart 2004'te de başkanlık için yapılacak seçimler öncesi Putin'in oligarklara karşı başlattığı mücadelenin, kendisine verilen desteği zayıflatabileceği yorumunda bulunuyor. Halk ise medya ve iş dünyasını eline geçiren oligarrın devleti de kontrol altına alma çabalarını kaygıyla izliyor.

    Putin'in oligarklarla giriştiği mücadeledeki en büyük kaygıyı ülkeden büyük miktarda paraların yurtdışına kaçırılması ihtimali oluşturuyor. 1995-2000 yılları arasında Rusya'dan her yıl yaklaşık 20 milyar dolar civarında para yurtdışına kaçırılmıştı.

    Sovyetler Birliği dönemindeki gizli servis KGB'nin dağıtılmasındansonra kurulan Federal Güvenlik Bürosu (FSB) elemanları tarafından cumartesi Novosibirsk kentindeki havaalanında, özel uçağının yakıt ikmali sırasında yakalanarak Moskova'ya getirilen Kodorkovski, vergi kaçırmak, devlet malını zimmetine geçirmek ve resmi belgelerde tahrifat yapmakla suçlanıyor.

    PUTİN: ''YUKOS DAVASIYLA İLGİLİ İSTERİ VE SPEKÜLASYONLARI SONA ERDİRİN''
       
    Rusya Devlet BaşkanıVladimir Putin, önceki gün tutuklanan Rusya'nın en büyük petrol şirketi Yukos'un Başkanı Mihail Kodorkovski davasıyla ilgili ''tüm isteri ve spekülasyonlara'' son verilmesini istedi.

    Putin, kabine toplantısında bu isteğini dile getirdi ve bakanlara konuyla ilgili tartışmalara dahil olmama uyarısında bulundu. Bu konuda, özellikle özelleştirmeden alınan sonuçların gözden geçirilmesine yol açabilecek unsurların aranmaması gerektiğini kaydeden Putin, konuşmasını şöyle sürdürdü:

    ''Evet, iş dünyasının kaygılarını anlıyorum. Federal yetkililerin yaptığı her tür eylem bu tür tartışmaları beraberinde getiriyor. Bir kişiyi ön soruşturma için bile olsa sadece mahkemeler hapse atabilir. Eğer bu davada da bu yapılmışsa, mahkemenin geçerli nedeni olduğuna inanıyorum. Bir kişinin suçlu olup olmadığının da bu kurumlar tarafından ispatlanması gerekir.''

    Kodorkovski'nin suçlu olup olmadığına mahkemenin karar vereceğini söyleyen Putin, ''Mahkemede tüm insanlar eşit olmalı. En üst düzeydekibir yetkili ve sıradan bir insan eşit haklara sahip olmalı. Aksi halde, ekonomik olarak etkili ve sosyal bir vergi sistemini oluşturma sorununu çözemeyiz'' diye konuştu.

    Putin, Rusya Sanayici ve İşadamları Birliği'nin Yukos davasıyla ilgili görüşme talebini de reddederek, ''Güvenlik güçlerinin işiyle ilgili bir toplantı veya tartışma olmayacak. Elbette güvenlik güçleri Rus yasaları çerçevesinde hareket etti'' dedi.

    Parlamentonun alt kanadı Duma'nın Başkanı Gennadi Selezniyov da,  yaptığı açıklamada, Kodorkovski'nin gözaltına alınmasının arkasında siyasi bir neden görmediğini söyledi. Ekonomik suçların da diğer suçlarla aynı şekilde cezalandırılması gerektiğini söyleyen Selezniyov, bu işadamının Ceza Yasası'ndaki birkaç maddesinden yargılandığını ve savcılık bürosunun da bu davaya objektif bir şekildebaktığını kaydetti.

    Rusya Adalet Bakanlığı sözcüsü Boris Kalyagin de, RIA Novosti ajansına yaptığı açıklamada, Kodorkovski'nin, kaldığı hücredeki yaşam koşullarıyla ilgili bir şikayetinin olmadığını söyledi. Sözcü, ''Hücrede televizyon yok, ama eğer işadamı ücretini ödemeyi kabul ederse, bir televizyon alabilir'' dedi.

    Etiketler:
    

    EN ÇOK OKUNAN HABERLER

      Sayfa Başı