"Noyan Doğan" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Noyan Doğan" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Noyan Doğan

Rekabet Kurumu, her şikâyeti ciddiye mi alıyor?

Rekabet Kurumu, gelen şikayetler üzerine sigorta sektörüne yönelik iki yönlü araştırma başlattı ve bazı şirketleri incelemeye aldı.

Gerekçe... Sigortacıların, plastik sektöründe faaliyet gösteren bazı tesisleri sigortalamak istememeleri ve trafik sigortasındaki prim artışı... Bu iki nedenden dolayı da Rekabet Kurumu, şikayetlerin astı astarı var mı, sigorta şirketleri, bazı sektörleri sigortalamıyor mu? Trafik sigortasındaki primleri ortak kararla mı artırıyorlar diye sektörü mercek altına aldı. Öncelikle şunu belirteyim... Sigortacılık; otomotiv, ilaç gibi sektörlere benzemez... Hatta, bankacılığa bile benzemez. Kendine has kuralları vardır ve ona göre değerlendirilmelidir.
Doğrudur... Sigortacılar, bir süredir, bazı riskli sektörlerdeki, bazı tesisleri sigortalamak istemiyor. Altını bir kere daha çizeyim... Tesislerin, bazılarını sigortalamak istemiyor. Bunlar hangi tesisler? Uyarılara rağmen önlem almak istemeyen... ‘Nasıl olsa sigorta yaptırdım, gerisini sigorta şirketi düşünsün’ diyen tesisler. Sahiplerinin, “Senede üç-dört kere yangın çıkıyor, para verip, sigorta yaptıracak şirket bulamıyorum. Geçmişte sigortalıyorlardı şimdi yapmıyorlar” dediği, tesisler. Düşünebiliyor musunuz? Tesisinde, senede birkaç kere yangın çıkacak... Geçmişte sigortadan hasarını alacaksın ama şirket sana, ‘önlem almazsan sigortanı yenilemeyiz’ diyecek... Buna rağmen hiçbir şey yapmayacaksın. Sonra da ‘bizi sigortalamıyorlar’ deyip, Rekabet Kurumu’na şikayet edeceksin. Yani, sigorta şirketlerini enayi yerine koyacaksın. Rekabet Kurumu da bunu ciddiye alacak ve inceleme başlatacak.

SİGORTACILARA İNCELEME BAŞLATTI

Hayır, neyi merak ediyorum... ‘Bizi sigortalamıyorlar’ diyerek, şikayet eden işletme sahipleri, diyelim ki... Bankalardan kredi alıyorlar ve ödemiyorlar... Çek kesiyorlar ama karşılıksız çıkıyor ve bundan dolayı da kara listeye giriyorlar... O zaman da Rekabet Kurumu’na, ‘bankalar bana kredi vermiyor’ diye, şikayet mi edecekler? Ettiklerinde de Rekabet Kurumu bunu ciddiye mi alacak?
Kaldı ki, plastik ve kimya sektöründen tutun da tüm riskli sektörlerdeki işletmelerin büyük bir çoğunluğu sigortalı. Bırakın riskli sektörleri, sigortalanmaması gereken çırçır tesislerinin bile çoğu sigortalanıyor. Sigortalanmayan kim? 10-20, bilemediniz, 30 tesis. Bunlar da önlem almadıkları için sigortalanmıyor. Alsalar... Onlar da sigorta yaptıracak.    
Anlayamadığım şu... Binlercesi sigortalanırken, 20-30 tane tesisin kendi eksikliğinden dolayı sigorta yaptıramaması, Rekabet Kurumu’nu ne ilgilendiriyor? Ortak bir fiyat var mı? Yok... Sektöre yönelik sigortalamama tavrı var mı? Yok...
Bir de şöyle düşünün... Sigortacılık bir havuz işi... Primler havuzda toplanıyor, hasar olduğunda da ödeme bu havuzdan yapılıyor. Bir tarafta; önlemini alıp, ‘bir gün hasar olursa’ diye sigorta yaptıranlar... Diğer tarafta, önlem almayan, ‘hasar olacak’ diye sigorta yaptıranlar... Ve havuzdan da sürekli önlem almayanlara ödeme yapılıyor. Diğerleri demeyecek mi, ‘enayi miyiz, bizim ödediğimiz primlerle onların hasarları ödeniyor’. Bana göre asıl rekabete aykırı ve haksız rekabet durumu budur.

ALANINA GİRMİYOR

Gelelim Rekabet Kurumu’nun diğer inceleme başlattığı konuya... Trafik sigortalarındaki fiyat artışına... Bugüne kadar fiyat artışlarını eleştirdim ve bu eleştirilerimin de arkasındayım. Ancak, bana göre, bu konuda da yine Rekabet Kurumu’nu ilgilendiren bir durum yok. Trafik sigortasında teminatları devlet tespit ediyor, primleri ise sigorta şirketleri belirliyor. Yani, tam bir serbestlik yok. Doğrudur, primler artmıştır... Ama her şirketin fiyatı birbirinden çok farklıdır. Daha açık bir anlatımla... Ortak bir fiyat yoktur, müşteri kapabilme adına fiyat rekabeti vardır. Fiyat artışına illa da müdahale edecek ya da bu konuyu mercek altına alacak bir kurum varsa... O kurum Rekabet Kurumu değil, kamunun başka kurumlarıdır.
Son olarak şunu da belirteyim... Sigortacılıkta, 60’ın üzerinde şirket faaliyet gösteriyor ve üç aşağı beş yukarı her şirket aynı hizmeti veriyor. Sigortalanma oranının bu kadar düşük olduğu bir ülkede... Her şirketin ayakta kalabilmek için fiyat rekabetinin içine girdiği bir ortamda, rekabete aykırılık zaten mümkün değil.

X