New York Üniversitesi Küresel İlişkiler Merkezi öğretim üyesi Alon Ben-Meir, ABD Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi’nin 1915 olaylarını ‘soykırım’ olarak tanımasının ABD’nin tarihi gerçekleri araştırmasından çok, uygunsuz zamanda yapılmış bir siyasi tiyatro ile ilgisini olduğunu belirtti.
Meir, soykırım kadar ciddi bir ifadenin sadece onu kullananların ahlaki bakışlarına bağlı olmadığını, aksine olayların yaşandığı tarihsel koşulların derinlemesine anlaşılmasından geçtiğini vurguladı ve şöyle dedi:
“Ermeniler iddialara yönelik resmi soruşturma talep etmekte her türlü hakka sahip. Ancak ABD, ne düzenli araştırma olmadan bir asır önceki olayları soruşturacak ahlaki konuma ne de siyasi konulara malzeme etmek için insan hakları suçlamalarında seçici olma hakkına sahip.”
 |
|
Alon Ben-Meir |
ABD Kongresinin tersine, İsrail’in Türkiye ile olan stratejik ilişkisine dikkat ederek hareket ettiğini belirten Meir, oylamanın tek bir farkla sonuçlanmasını Yahudi lobisinin sessizce Türkiye lehine hareket etmesine bağladı. Meir, “Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan’ın İsrail tarafından hoş görülmeyen açıklamalarına rağmen, İsrail diasporası Türkiye ile mevcut olan ilişkilerinin stratejik yapısının ve Türkiye’nin Batı ile olan ilişkilerinin devam ettirilmesinden yana” ifadesini kullandı.
Öte yandan, Başkan Obama ve diğer Temsilciler Meclisi üyelerinin kararın Kongre genel kurul oylamasına ulaşmaması için çaba göstermesi gerektiğini belirten Meir, Kongre’nin bu kritik dönemde karara müdahale etmesi halinde, bunu haklı çıkarmak için kullanılan ahlaki tartışmaları da çürüteceğine dikkat çekti.
LOBİNİN KARARA ETKİSİ
Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi başta olmak üzere birçok Kongre üyesinin Ermeni lobisine yakın olması, oylamanın ahlaki alandan çıkarak politik tarafa kaymasına neden oldu.
Öte yandan, Dış İlişkiler Komitesi, alınan kararın Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki Dağlık Karabağ sorunu gibi ortaya çıkaracağı baskı yaratacak konuları öngöremedi.
Meir, Türk-Ermeni ilişkilerinin normalleşme sürecini ve Türk-ABD işbirliğini zedeleyecek kararı alan Kongre üyelerinin, elde edecekleri şahsi kazançların yanında ABD’nin çıkarlarına en ufak katkıda bulunmadıklarını da belirtti.
“Bu kadar ciddi bir karar Türkiye’nin kimliğine bir hakaret kabul edilecek politik bir davranışla değil, en yüksek ahlaki değerlendirme ve soruşturmayı gerektirir” diyen Meir, soykırım gerçekleşmiş ise bunu iki yılda bir seçilen politikacıların değil, uluslararası soruşturma yürütecek uluslararası bir mahkemeye bırakılması gerekir yorumunu yaptı.
TÜRKİYE ÖNEMLİ MÜTTEFİK
ABD’nin iyi bir müttefiki olan ve Irak, Afganistan ve Arap-İsrail barış sürecinde verilen çabaları destekleyen Türkiye’nin yüzyıl önce yaşanan bir olay yüzünden sorumlu tutulmasını eleştiren Meir, Temsilciler Meclisi üyeleri için, “İç siyasi çıkarlar güdülerini utanmadan yönlendirirken, verdikleri kararı alabilmek için gereken ahlakı kendilerinde nasıl bulabiliyorlar?” diye sordu.
