Patronların Çin balonu söndü

AYSEL ALP/ANKARA
25 Eylül 2013 - 12:18Son Güncelleme : 25 Eylül 2013 - 14:59

Türkiye'de kıdem tazminatı almak için 1 yıl çalışmak gerekirken, Çin'de 6 ay çalışmak yeterli.

ayalp@hurriyet.com.tr

Hükümet, yarın 9 yıl aradan sonra Çalışma Meclisi’ni toplayacak. Kiralık işçilik, taşeronluk ve kıdem tazminatı gündemiyle toplanacak Meclisin açılışını Başbakan Erdoğan yapacak.

Patronların Çin balonu söndü

Hürriyet, Çalışma Bakanlığı’nın kritik toplantıya sunacağı ‘kıdem raporuna’ ulaştı. Patronların Çin balonunu söndüren raporda, 13 ülke örneğine yer verildi.
İş dünyası Türkiye’de işçilik maliyetlerinin yüksekliğinden özellikle de ‘kıdem tazminatından’ şikayet ederken, her fırsatta Çin’i örnek gösteriyor. Dünya ile rekabet edebilmek için kıdem başta olmak üzere esnek çalışma, taşeronluk sisteminde radikal değişiklikler isteniyor. İşte Çalışma Bakanlığı, 2 bin 500 kişinin davet edildiği Çalışma Meclisi toplantısının ilk gününde ele alınacak ‘kıdem tazminatı başlıklı’ oturuma bir raporla gidecek.

TÜRKİYE’DE 1 YIL; ÇİN’DE 6 AY

Dünya örneklerinin yer aldığı raporda, en dikkat çekici ülke Çin Halk Cumhuriyeti. 5 yıl önce uygulamaya giren yasayla Çin’de işçiler, Türkiye’de olduğu gibi aynı işyerinde çalıştıkları her yıl için 1 aylık kıdeme hak kazanıyor. Ancak Türkiye’den farklı olarak; bir iş yerinde 6 aydan fazla, 1 yıldan az çalışanlar da 1 ücret tutarında kıdem tazminatı alabiliyor. Oysa Türkiye’de kıdem tazminatı alabilmek için aynı işyerinde en az 12 ay çalışmış olmak gerekiyor.
Çin’de işçinin aylık ücreti, bölgedeki ortalama ücret düzeyinin 3 katından fazla ise kıdem tazminatı, hem 12 yıl ile sınırlanıyor hem de o bölgedeki ortalama ücret üzerinden hesaplanıyor. Kıdem tazminatı alabilmek için Türkiye’de olduğu gibi ‘haklı fesih’ şartının oluşması gerekiyor.

İŞSİZLİK AYLIĞI DAHA KOLAY ALINIYOR!

İşsizlik sigortasından yararlanma koşulları açısından bakıldığında da Çin’in şartlarının daha kolay olduğu görülüyor. Türkiye’de işsizlik ödeneği alabilmek için, son 3 yıl içinde en az 600 gün prim ödeme isteniyor ki; bunun son 120 günde kesintisiz olması gerekiyor. Bu durumda son 4 aylık kazancın yüzde 40’ı oranında, 6 ay süreyle işsizlik parası alınabiliyor. 1080 gün ve üzerinde prim yatıranların, işsizlik maaşı alma süresi ise en fazla 10 ay oluyor.
Oysa Çin’de işsizlik parası almak için 1 yıl sigortalı çalışmak yeterli bulunuyor. Maaş süresi 12 ay ile 18 ay arasında değişiyor. Maaş miktarı ise bölgelere göre değişmekle birlikte; asgari ücretten az; yoksulluk sınırından çok olacak şekilde belirleniyor.

İŞTEN ATILANA TAZMİNAT!

Haksız bir nedenle işten atılan işçi, Türkiye’de olduğu gibi Çin’de de ‘işe iade’ hakkına sahip bulunuyor. Ancak patron, işe iadeyi kabul etmez ise kıdem tazminatının 2 katına kadar tazminat ödemesi gerekiyor. Türkiye’de işe iadenin uygulanmaması halinde ödenecek tazminat miktarı ise 12 maaşa kadar çıkabiliyor.

KIDEM TAZMİNATI HANGİ ÜLKEDE NASIL UYGULANIYOR?

Ülkeler

Zorunlu düzenleme

Kıdem tazminatı miktarı

Türkiye

Var

Her yıl için 30 günlük ücret

ABD

İş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesine bağlı

İş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesine bağlı

Almanya

Toplu iş sözleşmesine bağlı

Her yıl için 15 günlük ücret

Avusturya

Var

Fon sistemi mevcut, prim oranı % 1,53

Belçika

Toplu fesihte iş sonu tazminatı var

Brezilya

Var

Fon sisteminde biriken %8 işveren payı ve haksız fesih halinde kıdem tazminatının %40’ı tutarında ayrıca tazminat

Çin Halk Cumhuriyeti

Var

Her yıl için 30 günlük ücret

Danimarka

Mavi yakalılar için toplu iş sözleşmesine bağlı

Beyaz yakalılardan yaşlılık aylığı hak etmeyenlere 12, 15, 18 yıllık kıdem için sırasıyla 1-2-3 aylık ücret tutarında kıdem tazminatı

Fransa

Var

Her yıl için son ücretin %20 si, 10yıldan fazla kıdem için + %13 tutarında kıdem tazminatı

İngiltere

Ekonomik nedenlerle fesihte kıdem tazminatı vardır bunun haricinde sistem genel olarak iş sonu tazminatı çerçevesinde işlemektedir

İsviçre

Yok

50 yaşını dolduran ve 20 yıllık kıdemi olan işçilere 2-8 aylık ücret tutarında uzun hizmet ödemesi var

İspanya

Var

Her yıl için 20 günlük ücret olmak üzere en fazla 12 aylık ücret

İtalya

Var. (Fon sistemi)

İşçi ücretinin belirli bir kısmına denk gelen prim özel bir fonda biriktirilir ve her şartta kendisine ödenir.

Hollanda

Yok

Her yıl için yaşa göre 1-2 aylık ücret

Kaynak: UÇÖ ve Avrupa Komisyonu web sayfaları

Günün iş fırsatlarına ulaşmak için tıklayın!

Etiketler: cin , kıdem tazminatı


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Sayfa Başı