Pahalı elektriğin yıllık faturası 462 milyon dolar

Hürriyet Haber
11 Şubat 2000 - 00:00Son Güncelleme : 11 Şubat 2000 - 00:01

TEAŞ, pahalı elektrik satın aldığı beş santrale, zarar etme pahasına bu yıl 258 trilyon 753 milyar lira (462 milyon dolar) fazladan ödeme yapacak. TEAŞ, bu parayla yılda 7 milyar kilovatsaat elektrik üretebilecek bir santralı yaptırabilirdi. TEAŞ'ın pahalı elektrik sancısını, geçen hafta genel müdür Muzaffer Selvi açıklamıştı.

PAHALI imzalanan sözleşmeler nedeniyle, Yap-İşlet-Devret (YİD) modeliyle yaptırılan beş santralden, kendi maliyetlerinin iki katı fiyatla elektrik satınalmak zorunda olan TEAŞ, bu yıl beş santrale 258 trilyon 753 milyar lira (462 milyon 869 bin dolar) ‘zararına’ ödeme yapacak.

Halkın sırtından çıkacak olan bu parayla TEAŞ, yılda 7 milyar kilovatsaat elektrik üretme kapasitesine sahip bir santrali rahatlıkla kurabilirdi. Yine aynı parayla devlet, 2 bin 300 ilköğretim okulu yaptırabilirdi.

TEAŞ Genel Müdürü Muzaffer Selvi'nin geçen hafta düzenlediği basın toplantısında isimlerini sayarak ‘‘maalesef pahalı elektrik alıyoruz’’ dediği; Unimar, Trakya, Ova, Esenyurt ve Çamlıca santralleri, yılda toplam 11 milyar 557 milyon kilovatsaat elektrik üretiyor. TEAŞ, toplam elektrik üretimindeki payı yüzde 6 olan bu beş santralden, kilovatsaat başına 8 cent ödeyerek elektrik satın alıyor. Bu yıl TEAŞ'ın beş santrale ödeyeceği toplam para 924 milyon 560 bin dolara ulaşacak.

YARI FİYATI

Oysa TEAŞ'ın kendi santrallerindeki üretim maliyetinin ortalaması 4 cent'i geçmiyor. TEAŞ, üretilen elektrik enerjisini kilovatsaat başına 4 cent'ten, yani kendi maliyetleriyle TEDAŞ'a satıyor.

TEAŞ, sözkonusu beş santralden 8 cent'e aldığı elektriği de, TEDAŞ'a yine 4 cent'ten satacak. Beş santralden kilovatsaat başına 4 cent zarar eden TEAŞ, bu durumda 2000 yılında 258 trilyon 753 milyar lira zararına ödeme yapacak.

Selvi, beş santralden aldıkları elektriğin ortalama maliyetinin 6.5 cent'e geldiğini söylemişti. Ancak bu rakam, santralin işletme süresi olan 20 yılın ortalamasına karşılık geliyor. Sözkonusu beş santral, faaliyetlerinin ilk yıllarında olduğu için, halihazırda TEAŞ'a 8 cent'ten elektrik satıyorlar. Bu santrallerin devlete sattığı elektrik fiyatları, yaklaşık 10 yıl sonra, 4 cent'in altına, yani normal seviyelere inecek.

İHALESİZ SÖZLEŞME

Bundan yedi yıl önce, ihale açılmadan ‘görüşmeler yoluyla’ yaptırılan bu santraller, rekabet sağlanmadan hazırlanan projelerin devlete ve halka olan faturasını gözler önüne seriyor. Sözkonusu beş santralın sözleşmesi; ilgili yasanın Anayasa Mahkemesi'nce iptalinin kesinleşmesine kadar geçen ‘hukuki boşluk’ döneminde imzalanmıştı.

TEAŞ, 2000 yılında 2 katrilyon lira harcama yapacak. Yetkililer, bu parayı, elektrik sattıkları kurumlardan mutlaka tahsil etmek zorunda olduklarını söyleyerek, ‘‘Tarifelerin yükseltilmesinden başka çare yok’’ dediler.

462 milyon doları yutan 5 santral

Marmara Ereğlisi (Unimar-Unit Marubeni Gama tarafından işletiliyor. Gücü 504 megavat. Nisan 1999'da erken üretime, Haziran 1999'da da ticari üretime geçti)

Marmara Ereğlisi (Trakya-Enron tarafından işletiliyor. Gücü 498 megavat. Şubat 1999'da erken üretime, Mayıs 1999'da da ticari üretimle geçti.)

Esenyurt (Doğa Enerji-Misyon Enerji tarafından işletiliyor. Gücü 180 megavat. Mart 1999'da erken üretim, Mayıs 1999'da ticari üretime geçti.

Gebze-Dilovası (Ova Elektrik işletiyor. Gücü 377 megavat. Ağustos 1996'da erken üretim, Ocak 1997'de ticari üretime geçti.

Çamlıca (Ayen tarafından işletiliyor. Gücü 84 megavat. Ağustos 1996'da erken üretim, Ocak 1997'de ticari üretime geçti.)

Etiketler:


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Sayfa Başı