Otomotivin Güzin Ablası

Hürriyet Haber
07.04.2004 - 00:00 | Son Güncelleme :

Otomobil motorunun içi ondan sorulur. Motor geliştirme, yenileme ve dizayn üzerine özel hizmet veriyor. Yarışçılardan cadde otomobillerine kadar her tür motorla haşır neşir. Buna ek olarak bir de dergici kimliği bulunuyor. Onno Usta, Auto Show Dergisi'nin teknik danışmanı olarak her hafta onlarca mektuba cevap yazıyor ve otomobiller hakkında en doğru bilgileri okurlarıyla paylaşıyor.Ön cephesi mavi dev sürgülü kapı olan Rem Servis'ten içeri girince burun deliklerinize çarpan kokunun tanıdıklığı size bir kez daha otomobilleri ne kadar sevdiğinizi hatırlatıyor. Yağ, egzoz, balata, benzin... Tuhaf ve bildik bir karışım. Onno Usta'nın garajındayım... İçerde motorunun yenilenmesini bekleyen iki hızlı İtalyan, kaputları açık vaziyette duruyor. Ne işe yaradıklarını tahmin bile edemeyeceğim ama bilmeye hep özendiğim bir sürü alet edevat, tamirhane dekorunu tamamlıyor. Dar bir merdiven aracılığıyla sonradan oluşturulmuş asma kattaki küçük ofise çıkıyorum. Ve Onno Usta'yı bilgisayarının başında masanın üzerinde onlarca katalog açık olduğu halde o ünlü mektuplarını cevaplarken buluyorum. Tabii ya bugün cuma. Mektup günü.Otomobil tutkunuysanız Onno Usta’yı yani esas adıyla Ohannes Tatonyan'ı bilirsiniz, ya da eğer Onno Usta'yı tanımıyorsanız zaten fasulyeden otomobilcisiniz. 8 yaşından beri otomobil motorlarıyla içiçe bir yaşam süren Onno Usta tam 12 yıldır, kurulduğu ilk günden bu yana hiç sektirmeden her hafta büyük bir sabır ve soğukkanlılıkla, Auto Show Dergisi'ndeki köşesinde okurlarından gelen mektupları cevaplıyor. Tüm bilgi arşivini onlarla paylaşıyor. Haftada yüzlerce mail ve onlarca mektup alıyor. Telefonlar da cabası. Bir nevi Güzin Abla. Ya insan hiç mi tatile gitmez ya da hasta olmaz. Hadi onu bırak çok bunalıp hasta oldum numarası da mı çekmez. Yok! Üstelik mekanik danışmanlık tek işi değil. Asıl işi otomobil motoru. Bir ara uçak motorlarına da girişmiş ama devam ettirmemiş. Her tür motoru yeniliyor, dizayn ediyor, geliştiriyor. Bu yüzden yarış dünyasında da çok tanınan bir isim. Otomobille ilgili aklınıza takılan her soruyu sorabilirsiniz çünkü ondan bilmiyorum gibi bir cevap alamazsınız. Emin olabilirsiniz üniversitedeyken bir dönem çalıştığım Auto Show'da ilk mekanik dersimi Onno Usta'dan almıştım. 12 yıldır her hafta hiç sektirmeden dergideki köşenden mektuplara cevap veriyorsun.Evet üç dört sayfa. Ayrıca iç sayfalarda yorumlar ve çeşitli projeler de yapıyoruz. Uzun süre test sürüşlerini ben yaptım. Derken testi yetişen çocuklar yapmaya başladı. Tabii o arada yüzbin kilometre testleri, otomobil fuarları devam etti. Ve ediyor. Gelen mektupların arasında çok komik hatta akla aykırı sorular soranlar da var bildiğim kadarıyla. Hepsine nasıl sabırla cevap veriyorsun?Mümkün olduğu kadar bana gelen her mektuba cevap vermeye çalışıyorum. Çünkü bu bir saygıdır. Biri zahmet edip bana soru sormuşsa ben de aynı şekilde ona cevap vermek zorundayım. Fakat her ne kadar saygım varsa da bazen o kadar abuk sabuk mektuplar geliyor ki onları mecburen eliyorum. Çünkü bu mektupların yüzde 40'ını ‘‘ne otomobil alayım tavsiye et’’ gibi sorular oluşturuyor. Dergicilik prensibimizde pek marka tavsiye etmiyoruz. Bu yurtdışında olsa farklı algılanır ama Türkiye'de şu markayı al dediğimiz zaman öbür markalar kötü anlamına geliyor. Çok zorlanıp da tavsiye ettiklerimiz de oldu tabii. Ama o zamanlarda ek olarak ‘‘bu diğer markaların kötü olduğu anlamına gelmez, senin şu andaki düşüncene uyan bu olduğu için tavsiye ediyorum’’ diyorum ama yine marka tavsiye etmemeye çalışıyorum. En çok ne soruyorlar?Bizde enteresan olan şu. Bazıları çok şey bildiğini zannedip iddialaşmaya girer. Siz de mecbur oluyorsunuz işin gerçeğini uzun uzun yazmaya. Okuyucular arasında defalarca aynı soruları soranlar olur. Zamanında yayınladığımız bir teknik veriyi bir diğeri okumamıştır. Tekrar sorar. En çok motor gücü sorulur. Lastik, jant uygulaması hakkında değişik fikirler sorulur. Ağırlıklı performans için farklı istekler, farklı düşünceler ama öyle istekler ki bu gibi uygulamaları ucuza yaptıracaklarını zannedip geniş bir açıda soranlar fiyatlarını öğrenince şaşırıyorlar.Haftada kaç mektup geliyor?Belli olmuyor o. Dönemler çok farklı. Genelde yaz aylarında çok gelir. Günde 20-30 mektup gelir. Haftalık yüzlerce mail gelir. Peki ne kadar vaktini alıyor bütün bu mektupları okumak, yanıtlamak?Hafta boyunca bölüm bölüm vaktimi alıyor. Ama perşembe, cuma ya da cumartesi bir tam gün sadece bu mektuplara gidiyor. Bugün mesela cuma mektup günü. Peki hiç bilmediğin bir soruyla karşılaştın mı?- Yoo bilmiyorum olmaz. Çünkü her sorunun bir cevabı vardır. Ama ben bunları hiçbir zaman kafamda tutmam. Ben kafamdan cevap vermeyi pek sevmem. Benim arşivim vardır. Belgelerim vardır. Vehbi Koç'un bir lafı vardır: ‘‘Aklını aşındıracağına kağıdı aşındır’’ der. Herşeyi yazarak çizerek ve yazılı şeylere başvurarak cevap veririm. Aklımda tutmaya zorlanıp da aklımı yormam. Kataloğu açıyorum ve onun üzerine yorum yapıyorum. Şu anda Türkiye'deki en geniş arşiv sayılabilir benimki. Bilgi dağarcığı önemli. Zihnimde çok şey saklamayı hiç tercih etmedim. Arşivime başvururum bulurum ve en ince noktasına kadar doğru olarak ve herkesin anlayabileceği lisanda cevap veririm.Mesleğini nasıl yorumluyorsun?Türkiye'de tamircilik mesleği kalmadı. Zaten Avrupa'da ve dünyada bitmişti. Türkiye'de de bitecekti. Niye? Yeni otomobillerin ve sanayinin gereği garanti süreçleri ve yetkili servislerin varolduğu bir yerde tamircilik denen bir olay olmaz. Ya yetkili servis olur ya özel servis olur ya da bu konuda çalışan özel kuruluşlar olur. Ben bu üçünün arasında zamanından beri özel kuruluş olmayı tercih ettim. Çok marka, genel arşiv, Ben 35 yıldır bu işi yapıyorum. Bir de baba mesleği. Dolayısıyla babamdan da süregelen o kadar büyük bir birikim ve tecrübe var ki ve onun üzerine benim yeni eklediğim elektronik çalışmaları da koyunca çok geniş bir görüş açısı çıkıyor ortaya. Ben ancak kimsenin çözemediği sorunları çözme yönünde bu işi yaptım. Benim asıl mesleğim motor yenileştirmedir. Benim asıl mesleğim otomobil motorudur. Otomobil motorunun dışı beni ilgilendirmiyor. O konuda da geniş bilgim olmasına rağmen motoru geliştiririm, dizayn ederim, yenilerim, baştan yaratırım.Uçak motoru bile yapmışSenin işinde hayal ettiğin bir şey var mı?Zaten hayallerime hep ulaştım, istediklerimi hep yaptım. Her zaman için biraz daha iyiye gitmek ama çok da özel bir hayalim olmadı. Yapılabilecek ne varsa yaptım. Uçak motoru yaptım 5 sene Top Air'e... 60'dan fazla uçağın motor yenileştirmelerini Amerikan standartlarında yaptım. Az daha sırf bu işe dönüyordum. Keşke dönseydim. Çok riskli ama çok daha farklı zevkli bir işti. Uçakçılık disiplini aldıktan sonra otomobile bakış açısı çok daha farklı olur. Bu işlerin hepsinde gerekli olan belli bir disiplin vardır. Şaşmaması gereken bir disiplin. Bunlardan hiçbir zaman ödün veremezsiniz. Uçakçılık bunu insana defalarca çok daha ciddi bir şekilde öğretir. Ünlü pilotları yetiştirdiPeki yarış işine ne zaman bulaştın?1980'li yıllarda ister istemez içinde buldum kendimi. Hem mesleğimi çok seviyordum hem de içimde hep birşeyler yaratma isteği vardı.. Ofisinde kupalar var. Yarışa katıldın mı?O kupalar benim hazırladığım otomobillerin benim adıma takım olarak yarışıp, takım birincilikleri aldıkları kupalar. Rem Servis diye takımım vardı.Kimler yarıştı?Serdar Bostancı, Behiç Yurdaçalışan, Ercan Kazaz... Çok kişi. Şu anda piyasada tepe noktada olan çoğu kimse benimle iş yapmıştır. Çoğunu da ben yetiştirmişimdir.Kimleri yetiştirdin mesela?Sıfırdan Ercan Kazaz'ı yetiştirdim. Pilotaj, yarış servisi, mekanik ve komple organizasyon öğrendi. 17 yaşındaydı bana geldiği zaman. Nejat Avcı'yı önden çeker otomobile tekme tokat sokan benim. Yıllarca Ali Bacoğlu'na hizmet ettim. Mekaniğini, motorlarını ben yaptım. Çok insan var aklıma gelmiyor. Serdar Bostancı'yla uzun zaman çalıştık. Mustafa Koç'un bile yarıştığı dönemde motorlarına belli hizmetlerim olmuştur. Ali Karacan'ı şampiyon yapan makina benim makinamdır. Motor dizayn etmek nasıl bir iş? Yani fabrika olsa tamam ama bireysel olarak bu iş nasıl yapılır?Fabrikanın ürettiği bir dizayn vardır. Onu alıp yüksek performansa çıkarmak için gerekli olan belli fiziki şartlar vardır. Onları programlarsınız, birbirine uyumlu hale getirip ona göre motorun hacmini büyütmeden aynı hacimdeyken çok üst noktalara taşırsınız. Ama bunun karşılığında motorun ömründen kaybedersiniz. Şu anda tepe noktada yarışan yarış motorlarının ömrü maksimum 500 kilometredir. Bu iki ya da bir ralli olabiliyor. Ama oraya tam hizmet eder. Gereken parçaları dizayn ediyoruz, sipariş verip yurtdışında yaptırıyoruz. Önemli olan öncelikli olan dizayndır. Ne istiyorsunuz, bu istediğinize karşı ne kullanmanız gerektiğini bilmeniz gerek. Onno Usta'nın yaptığı işe bir nevi otomotivde butik hizmet de denebilir mi?Evet denebilir. Özel yani. Bu iş bana babadan kalma dedin. Bildiğim kadarıyla baban da bu işte parmakla gösterilen ustalardan biriymiş.Evet. Babam motor rektifiyesiyle beraber komple motor yenileme yapan en eski ustalardan biridir. Kistor Usta diye bilinir. Zamanında İstanbul'da olan bir iki rektifiyeciden biriydi. Sonra olaylar genişledi tabii.Senin de bu işe bulaşman hiç de şaşırtıcı değil aslında.Bulaşmak da değil. Bilmiyorum ki kendimi hep bu işin içinde hissettim zaten. Ben 8 yaşımdan beri yaz tatillerinde babamın yanına gelir çalışırdım, çıraklık yapardım. Haftada bir gün izin yapar denize giderdim. O bir tutkuydu benim için hep sevdim başka bir şey düşünmedim. Üstelik babam da çok titiz olduğu için ben onunla direkt olarak çalışmaya başladığımda zaten hazır olan belli bir bilgi birikimini devraldım. O benim için çok büyük avantajdı. Birşeyler yaratmak isterdim. Kirlenip birşeyleri sökmek, takmak, kurcalamak isterdim. Daha sonra gelişti.Peki ya eğitim?Saint Benoit'da okudum. Lise yıllarını bitirmeden ayrıldım. Ben çalışacağım dedim. Ama eğitim bitmedi tabii. Lisan eğitimini devam ettirdim Fransızca olarak. Sonra İngilizce lisan eğitimine geçtim. Amerikan Türk Üniversiteleri Birliği'nde yaklaşık olarak 10'uncu sınıfa kadar okudum İngilizce olarak. Orada İngilizce bilgimi ilerlettim. Orası bir kurstur. Bu iş, içinde önemli olan şey yalnızca çalışmak değil. Otomotiv öyle bir dal ki her geçen gün biraz daha gelişiyor. Hele bilgisayarların hayatımıza girmesinden sonra bazı şeyler çok daha hızlı gelişmeye ve değişmeye başladı. Artık yetişememeye başladım. 90'lı yıllarda artık bizim de bilgisayara geçmemiz gerektiği mecburiyeti doğdu. O konuda da ciddi çalışmalar yaptım ve ilerledim. Otomobillerin beyinlerin çiplerini kendim yazıyorum. Türkiye'de tek yazan da benim zaten. Aklına koymuşsun yani.Daha çok hevestir. İnsan bir şeye heves edip de ben bu işi illa başaracağım dediği zaman başaramaması mümkün değil. Çünkü benim yetiştiğim yıllarda kitap yoktu. Bilgi yoktu. İthalat imkanları çok kısıtlıydı. Gerekli olan özel parçaların çoğunu çok zor şartlarda burada imal ettik. Haftasonu otomobil görmek istemiyorSenin favori otomobilin ya da otomobillerin hangileri?Yıllar içinde benim için öyle farklı bir otomobil kalmadı. Ben otomobile çok farklı bir açıyla bakıyorum. Benim için evime gidip gelmeye yarayan bir araç. Olsa da olur olmasa da olur. Hayatım otomobille geçti. Dolayısıyla hafta sonları da otomobil olmayan yerlere kaçıyorum. Bir bıkkınlık hali mi seziyorum?Hayır değil. Nefes almak, kafa dinlemek. Kafamı dinlemem lazım. Aynı olayın içinde devamlı kalırsanız bunalım başlıyor. Bazen uzaklaşmak, ortamı değiştirmek gerekiyor. Onu da yapıyorum.Çok güzel bir makina gördüğün zaman ilgini çekmiyor mu yani. O kadar sıradanlaştı mı otomobil senin için?Aralarında çok kaliteli çok güzel araçlar var. Ama buna sahip olayım diye düşündüğümde İstanbul trafiğinde yazıktır deyip vazgeçiyorsun. İtalyan, Alman ya da Amerikan otomobili gibi bir ayrımın da mı yok. Hiç farketmez. O fanatikliktir. Benim otomobilde fanatikliğim hiç olmadı. Değişik markalarla çalıştığım için. İnsan kendi bütçesi kadar konuşabilir. O bütçe dahilinde bir otomobil elde edebilir. Onunla da o bütçesi dahilinde uğraşır. Bu bütçe meselesidir. Değişik markalar, değişik sınıflar da bunun içindir. Ben otomobile sadece bir ayakkabı gibi bakıyorum.

Etiketler:

EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün