Otomotivde ithalat kavgası

Hürriyet Haber
26 Mart 1999 - 00:00Son Güncelleme : 26 Mart 1999 - 00:01

İKV'nin düzenlediği panelde, yerli üreticilerle otomobil ithalatçıları arasında kavga çıktı. OSD Başkanı Ali İhsan İlkbahar, ‘‘Türkiye, kapısı sökük ev gibi. Yıllık ithalat 200 bin araca çıktı’’ dedi. İthalatçı İlhan Çetinkaya da, ‘‘Yerli malları haftası mantığını bırakın’’ diye konuştu.

Otomotiv sektöründe yaşanan kriz, ithalatçıları ve yerli otomotiv sanayicilerini tekrar karşı karşıya getirdi. İktisadi Kalkınma Vakfı'ının (İKV) düzenlediği Gümrük Birliği (GB) çerçevesinde ‘‘AB ve Otomotiv Sektörünün Durumu’’ konulu panelde, zaman zaman üçüncü yılını dolduran GB ve ithalat tartışma konusu oldu.

Otomotiv Sanayii Derneği (OSD) Yönetim Kurulu Başkanı Ali İhsan İlkbahar, devletin aldığı vergilerle sektöre gölge ettiğini ileri sürerek, ‘‘Bu vergilerle sektör büyüyemiyor. Bundan daha büyük gölge düşünemiyorum’’ dedi. Otomobil ithalatının hızla artmasını eleştiren İlkbahar, panelde tartışma çıkmasına neden oldu. İlkbahar, şöyle konuştu:

‘‘Biz 2000 yılında 1 milyon adet otomobil üretimi hedefliyorduk. Ancak, GB sonrası hükümet kullanılmış otomobil ithalatına izin vererek büyük bir taviz verdi. Üretim için teşvik alan yabancı otomobil firmalarına 5 bin adetlik ithalat yapabilme hakkı tanındı. Biz GB'ni kapısı sökülmüş bir ev olarak algıladık. 1980'li yıllarda Güney Kore ile Türkiye aynı şartlardaydı. Bugün ise Güney Kore 3 milyon adet otomobil üretiyor, Türkiye de ise ancak 200 bin adet otomobil üretilebiliyor. Türkiye'de 16 üretici var. Güney Kore'de yılda 4 bin araç ithal edilirken, ülkemizde bu sayı 200 binlere yaklaştı.’’

İTHALATÇILAR GÜCENDİ

Otomobil İthalatçıları Derneği eski başkanlarından İlhan Çetinkaya da sözlerine, İKV'nin panele otomobil ithalatçılarını davet etmemesini eleştirerek başladı. Türkiye'nin liberal ekonomi tercihini GB ile birleştirdiğini anımsatan Çetinkaya, ‘‘GATT ve AB çerçevesinde atılan imzaların yok sayılarak ithalatın engellenmeye çalışılmasını anlayamıyorum. Türkiye, hálá ‘‘yerli malları’’ haftası düzenleyerek, yerli sanayi ve yerli sermaye kavramlarını birbirine karıştırıyor. İspanya'da 3 milyon adet otomobil üretiliyor, sanayii de yerli ama sermayenin tamamı yabancı sermaye. Kore örneğini veriyorsunuz, ama ayakta sadece iki firma kaldı’’ diye konuştu.

Bunun üzerine söz alan İKV Başkanı Meral Gezgin Eriş, bugüne kadar otomobil de dahil olmak üzere altı sektörün GB açısından sorunlarını inceleyen toplantılar yaptıklarını ancak bu toplantılara hiç bir zaman ithalatçıların davet edilmediğini söyledi. Eriş, Çetinkaya'ya ‘‘Sermayenin milliyeti yoktur, ama sanayiinin milliyeti vardır’’ yanıtını verdi. 2001 yılında otomotiv sektörüne GB ile tanınan geçiş sürecinin biteceğini hatırlatan Eriş, şu uyarıyı yaptı:

‘‘Teknik mevzuata, GB'ni takip eden beş yıl içinde uyum göstermek gerekiyor. 2001 yılında bu süre sona eriyor. Siyasi irade ile desteklenmeyen teknik çalışmalar ancak belirli bir seviyeye kadar işlevsel olabilmektedir. Siyasilerimizin bu konuların takipçisi olmalarının ise sadece ve sadece Türkiye'nin yararına olacağı unutulmamalıdır.''

Atmaca: Yeni pazarlar bulun

Dış Ticaret Müsteşarlığı (DTM) Müsteşar Yardımcısı Reyhan Atmaca, otomotiv sanayinde çok fazla vergi olmaması gerektiğine inandığını söyledi. Türkiye'nin GB müzakereleri sırasında, yerli sanayicilerin iddia ettiği gibi İspanya ile aynı süreyle geçiş süresi almasının ve üçüncü ülkelere kota koymasının mümkün olmadığını anlattı. Atmaca, GB tartışmalarına şöyle açıklık getirdi:

‘‘İspanya AB'ne tam üye olduktan sonra GB'ni gerçekleştirdi. Türkiye ise tam üye olmadan GB'ni gerçekleştirdi, kaldı ki 22 yıllık geçiş süresi zaten doluyordu. Bu nedenle Türkiye'nin daha fazla geçiş süresi alması mümkün değildi. Ayrıca, otomobilde üçüncü ülkelere kota uygulama diye birşey yok. Dolayısıyla Türkiye böyle bir mekanizma yaratamaz. Bizim önerimiz otomotiv sanayicilerimzin yeni pazarlara açılması. İsrail, Kuzey Afrika, Baltık ülkeleri pazarlarına yönelmeleri.’’



Etiketler:


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Sayfa Başı