Nermi Uygur’un ardından

Hürriyet Haber
23.02.2005 - 00:00 | Son Güncelleme :

DİLİN, felsefenin, denemenin tadına varmak, hayatı anlamak ve algılamak için okumanız gereken en önemli kişi Nermi Uygur’dur.Bir dönem, Yaşama Felsefesi derslerini dinledim. Şimdi onları anımsadıkça, büyük İtalyan edebiyatçısı Cesare Pavese’nin (1908-1950) yeni okuduğum bir sözü yazıma denk düştü:‘Dersler verilmez, alınır.’O öyle ders anlatırdı.Felsefe nedir sorusunun, soyut yanıtları yerine onun yapıtlarında somut karşılıklarını buldum hep.Denemenin, bilgiyle, düşünceyle, özellikle felsefeyle nasıl insanı düşündüren, eğlendiren bir tür olduğunu öğrenmemizde ne büyük etkisi olduğunu onu okuyan herkes bilir.Çok önemli, başucu kitaplarımdan biri olan Yaşama Felsefesi’nin Önsöz’ünden bazı cümleleri okuyalım:‘Yaşama Felsefesi, somut soyut tüm boyutlarıyla insan yaşamının içine dağ yarıklarından iner gibi inmektir.Yaşanmamış felsefeden yaşama-felsefesi çıkmaz.’Felsefenin izdüşümünde, şiirin duyarlığı eşliğinde yazdığı denemeler, değişik türlerin birbiri içinde eriyerek denemeyi nasıl var ettiğini gösterir.* * *FELSEFENİN insana yaşama sevinci verdiğini, başkalarının yaptığı gibi üstten bakmadan, ben seni bilgilendiriyorum, demeden birden nasıl bizi değiştirdiğini anlar insan:‘Ne diye insan bazı şeylerin yoksuluyum diye üzülmeye yatkındır da, bazı şeylerin zenginiyim diye sevinmeye eğilimli değildir?’Bilgiçler buyurgandır, bilgeler alçakgönüllü. İyi bildiğinizi öyle anlatırsınız ki, birçok kişi anlar. Nermi Uygur’un bilgeliği burdadır.Felsefenin Çağrısı’na karşılık verdiğinizde felsefeyi öğrenirsiniz, seversiniz, birden gündelik yaşamınıza, her şeye bakışınıza bir felsefe siner.Felsefenin Çağrısı’nın son cümlesi, felsefenin gereksinim olduğunu özetler:‘Felsefe, insan olmaya ilişkin bir başarıdır. Tanrı konuşsaydı, bilme ve eylemesinde, tanımı gereği, en yektin varlık olduğu benimsense bile, Tanrı da felsefe yapacaktı.’Edebiyatın önemi, işlevi, yaşamımızdaki yeri üzerine hem düşünmüşüzdür hem de birçok yazarı okumuşuzdur.Yüzeysel kabullerle ve retlerle değerlendiririz konuyu çoğunlukla, oysa edebiyatın yerinin bambaşka oluğunu, birçok kavramı onun zenginleştirdiğini enine boyuna düşündük mü?İnsan Açısından Edebiyat’ta Nermi Uygur, yeniden düşünmemizi, farklı önerilerle bize anımsatıyor olağanüstü güzellikteki Edebiyat Karın Doyurur denemesinde:‘Ozanı, öykücüsü, denemecisiyle dil işleyicisidirler edebiyatçılar. Duygu olanaklarımız artar, duygu boyutlarımız genişler onlarla.’Yeni kitabı Eşekler, İkindiler, Yetişimler adını taşıyor.Yazımı bitirmeden not düşeyim; Nermi Uygur’un ince ironisini, yaşama gülümseyerek bakışını satır aralarında keşfetmeyi unutmayın.* * *NERMİ UYGUR’u yeniden okuyun, felsefenin, edebiyatın, yaşamanın tadına varın.

Etiketler:

EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün