Dünya Haberleri

DÜNYA

    NATO'da ipleri kopardık

    Hürriyet Haber
    16.12.2000 - 00:00 | Son Güncelleme: 16.12.2000 - 00:01

    Türkiye'nin Avrupa ordusuyla ilgili tutumunu dikkate almayan AB'nin tavrı Dışişleri Bakanı İsmail Cem'i kızdırdı. NATO Dışişleri Bakanları toplantısına katılan İsmail Cem, ‘AB’nin yaptığı vicdana, ahlaka ve mantığa sığmaz' diyerek ipleri kopardı.

    Avrupa Birliği'nin kendi Acil Müdahale Gücü'nü kurması ve NATO imkanlarından yararlanarak operasyonlarını yapma hayali Türkiye'ye takıldı. NATO Dışişleri Bakanları'nın Brüksel'deki toplantısında başta AB Dönem Başkanı Fransa olmak üzere AB ülkelerinin uzlaşmaz tavrına sert çıkan Dışişleri Bakanı İsmail Cem, bu sonucu ‘AB’nin yaptığı vicdana, ahlaka ve mantığa sığmaz' ifadesiyle değerlendirdi. Toplantı sonrası Cem'in NATO Genel Sekreteri George Robertson ile yapacağı görüşme ise iptal edildi.

    Cem NATO toplantısında ipleri koparan kısa bir konuşma yaptıktan sonra Türk basınına yönelik değerlendirmesinde şöyle konuştu: ‘İçimiz rahat. Ben önce ahlaken haklı olup olmadığıma bakarım. Tavrımız net ve haklıyız. AB ülkelerinin tutumu, Nisan 1999’da Washington'da yapılan NATO zirve toplantısına ve ondan sonraki toplantılara ters'

    AB'nin, NATO'nun 50 yıllık geçmişinde olmayan bir talep içinde olduğunu belirten Dışişleri Bakanı, NATO'yu kendi ülkeleri içinde ayrımcılığa zorladığını söyledi ve AB'nin sadece kural koymakla yetinmediğini, aynı zamanda NATO üyesi olan ülkeler arasında ayrımcılık yaptığını belirtti.

    Cem şöyle konuştu: ‘Türkiye özellikle 1950’den 1990'lara uzanan dönemde NATO içinde büyük özveride bulunmuştur. Ekonomik alanda güçsüz olduğumuz bu dönemde, NATO'ya büyük katkılarımız olmuştur. Belki de diğer ülkelerden daha fazla katkılarımız olmuştur. Bu emeği, oluşturduğumuz bu imkanları, üstelik kuralları karşı tarafın koyduğu bir kuruma teslim edemeyiz'.

    Cem, ABD'nin iyi niyetle arabulucu rolü üstlenerek sorunun aşılması için yardımcı olduğunu da söyledi ancak gelinen noktada bunun mümkün olmadığını kaydetti.

    <ı>Clinton'ı dinlemedi

    ABD Başkanı Bill Clinton, önceki gece başkanlık uçağından Başbakan Bülent Ecevit'i aradı ve ‘Avrupa Ordusu’nu veto etmeyiniz' diye ricada bulundu. Ancak Ecevit'in cevabı kesindi: ‘Avrupa savunması dışında kalırsak büyük tehlikelerle karşılaşırız.’

    Brüksel’de rest

    Ecevit'in ricayı geri çevirmesinden sonra sıra Dışişleri Bakanı İsmail Cem'e geldi. Dün Brüksel'deki NATO toplantısında AB'li bakanlara ‘Bu yaptığınız ahlaka sığmaz’ diyerek sert çıkan Cem, Türkiye'nin restini bildirdi: ‘Avrupa Gücü’ne onay vermiyoruz.'

    TÜRKİYE'nin Avrupa Acil Müdahale Gücü'nü veto etmemesi için Başbakan Bülent Ecevit'e mektup yazan ABD Başkanı Bill Clinton, bu konuda bir kez daha devreye girdi. Önceki gece Air Force One başkanlık uçağıyla İngiltere'yi ziyaretten dönerken Atlas Okyanusu üzerinde Başbakan Ecevit'i telefonla arayan Clinton, Türkiye'nin NATO üyesi olarak veto hakkını kullanmaması için ikinci kez ricada bulundu.

    Clinton'ın önceki gece kendisini telefonla aradığını söyleyen Ecevit, Türkiye'nin tutumunda direndiğini belirterek, ‘Çünkü bu AGSK birliğinin dışında bırakıldığımız takdirde çok tehlikelerle karşılaşırız’ dedi.

    Türkiye'yi dışlayan Avrupa Savunma ve Güvenlik Kimliği'ne (AGSK) NATO'dan onay almak için acele eden Avrupa Birliği üyelerinin yoğun baskısı sonucu yeniden devreye giren Clinton hafta başında da Ecevit'e bir mektup göndermişti.

    Ecevit, bir gazetecinin, ‘AGSK konusunda Türkiye’nin hassasiyeti devam ediyor. AB bu konuda sizce bir anlayış değişikliğine gidecek mi?' sorusuna şu yanıtı verdi:

    ‘Şu ana kadar bir anlayış değişikliği belirtisi yok. Fakat biz de tutumumuzda direniyoruz. Çünkü bu AGSK birliğinin dışında bırakıldığımız takdirde çok tehlikelerle karşılaşırız. O bakımdan bu konunun üzerinde ödünsüz durmak zorunluluğunu duyuyoruz.’

    Başbakan Bülent Ecevit, önceki gece yapılan telefon konuşmasına değinerek ‘Amerikalıların bizim sorunumuzu daha iyi değerlendireceklerini umuyorum. Tavrımızda herhangi bir değişiklik yok’ dedi.

    Veto etmeyin lütfen

    ABD Savunma Bakanı William Cohen geçen hafta NATO bakanlar toplantısında Avrupalı meslektaşlarına, ‘Avrupa kendi içinde bağımsız bir güç kurarsa NATO harabeye döner’ dedi. Bu konuşma, Avrupa Ordusu'ndan dışlanan Türkiye'yi de destekler nitelikteydi. Fransa ise AB'in NATO'dan ‘bağımsız’ bir askeri güç kurmasında ısrarlıydı. Bunun üzerine Washington, AB içinde İngiltere'yi devreye soktu. AB'nin geçen hafta sonu yapılan Nice Zirvesi sırasında İngiltere Avrupa Gücü'nün ‘özerk’ bir güç olması için bastırdı. Uzun tartışmalardan sonra Fransa AGSK'nin ‘özerk’ olmasını kabul etti ve bu AB'nin ortak görüşü oldu. AB üyesi olmayan NATO müttefiklerine ‘danışma mekanizması’nda yer vermekle yetinildi. ABD, AGSK konusunda istediğini alınca Clinton, Ecevit'e mektup yazarak Türkiye'den Avrupa Ordusu'nun NATO'dan yardım talebini veto etmemesini istedi.

    Clinton'dan Türkiye'ye giderayak jest
    Bush görevi devralma hazırlığında
    Hillary anıları için 8 milyon dolar alacak
    Ecevit Bush'u kutladı

    Etiketler:
    

      EN ÇOK OKUNANLAR

        Sayfa Başı