"Melis Alphan" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Melis Alphan" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Melis Alphan

Nasıl Devrim Yapılır?

“How to Start a Revolution” (Nasıl Devrim Yapılır) belgeseli büyük ilgi görüyor. Nedeni basit. Etrafımızdaki her şeyin sarpa sardığı ve tünelin sonundaki ışığı görmekte zorlandığımız şu günlerde belgesel bizi hayata iyimser bakmaya itiyor.

Gene Sharp adını duyanlarınız vardır. Sharp, Massachusetts Dartmouth Üniversitesi’nde siyaset bilimi bölümünden emekli bir profesör.
Şiddete başvurmayan mücadele üzerine olan yazılarıyla tanınıyor. Bu yazılar çeşitli dönemlerde, dünyanın dört bir yanında çok sayıda hükümet karşıtı direniş hareketinin ilham kaynağı oldu.
“How to Start a Revolution” (Nasıl Devrim Yapılır) ise şiddete başvurmayan mücadelenin uzmanı Sharp’ın çalışmalarının küresel etkisinin izini süren bir belgesel.
Amerikalı akademisyenin “Diktatörlükten Demokrasiye: “Özgürleşmek için kavramsal bir taslak” adlı yeni ufuklar açan kitapçığı yıllardır diktatörlükle yönetilen ülkeleri turluyor.
Sharp, şiddete başvurmayan direnişin başarılı olma ihtimalinin, şiddet içeren direnişe oranla çok daha yüksek olduğuna inanıyor.
Çünkü şiddet zalim rejimlerde genellikle kullanılan en güçlü silah ve konu şiddet olduğunda rejimin kendisinin her zaman galip geldiğini biliyoruz. 
Bu kitapçık ilk olarak 1993’te Burma’daki muhalefet hareketini desteklemek amacıyla basıldı ve aynı görüşte olan kimselere dağıtıldı. Kitapçığı taşıdığı görülenler, rejim tarafından yedi yıl hapse mahkum edildi.
Diktatörleri devirmek için yararlanılan bu tip kitapçıklar o günden beri Tayland, Ukrayna, Sırbistan, Estonya, Yran, Çin, Endonezya, Zimbabve ile daha yakın zamanda Suriye, Mısır ve Ortadoğu’nun diğer yerlerinde direniş yanlısı muhaliflere ilham kaynağı oldu.
Tahmin edersiniz ki Sharp’ın özgürlük, demokrasi ve siyasi şiddetin azalmasını savunan çalışması her zaman hak ettiği takdiri kazanmıyor. Bazı rejimler onu CIA ajanı olmakla suçladı. Kurucusu olduğu Albert Einstein Enstitüsü ise çoğunlukla fon bulmakta zorlanıyor.
“How to Start A Revolution” belgeselinde Sharp’la yapılmış kapsamlı röportajlar yer alıyor. 80’li yaşlarının ortasındaki Sharp artık hayatını sürdürdüğü Boston’dan nadir olarak çıkıyor; burada kâr amacı gütmeyen Albert Einstein Enstitüsü’nü yönetiyor ve boş zamanlarını orkidelere adıyor.
Belgeselde asistanı Jamila Raqib ile Sharp’ın Burma’da birlikte çalıştığı dostu emekli albay Robert Helvey’in de büyük katkıları var. Her ikisi de dünyanın çeşitli yerlerinde şiddet içermeyen direniş eğitimi veren aktivistler.
Belgeselde ayrıca Sırp devriminde ve Ortadoğu’daki şiddet içermeyen kargaşalarda kilit rol oynamış kişilerin beyanları da bulunuyor.
“How to Start a Revolution” Occupy hareketinin resmi olmayan filmi diye de nitelendirilip dünyanın dört bir yanındaki Occupy kamplarında gösterildi.
Hatta El Cezire tarafından sorulan “Occupy hareketine ne tavsiyede bulunursunuz?” sorusuna Sharp şöyle yanıt verdi:
“Hoşlarına gitmeyen şeyleri gerçekten nasıl değiştirebileceklerini düşünmeliler. Çünkü sadece oturmak ya da belirli bir yerde durmak, ekonomik ve politik sistemi değiştirmez veya iyileştirmez.”
Söylediğine kulak vermekte fayda var.
Belgesel karşınıza çıkarsa izlemeden etmeyin. Şiddet içermeyen direnişe siz de öyle ya da böyle destek verin.

X