Merkez müdahale yokladı dolar tırmanışı kesti

Hurrem ŞATIROĞLU
21.10.2003 - 02:02 | Son Güncelleme:

Dün dolar serbest piyasada 1 milyon 480 bin liraya kadar çıkınca Merkez Bankası yine müdahale etti. Müdahale sonrasında dolar kuru 40 bin lira birden geriledi.

PİYASALAR haftaya ‘dalgalı’ başlangıç yaptı. Özellikle döviz piyasasında, hem iç hem de dış gelişmelerin etkisiyle bir hareketlenme oldu ve dolar kurları 1 milyon 470 bin lirayla 1 milyon 480 bin lira arasına kadar tırmandı.

Merkez Bankası'nın, günlük döviz alım ihalelerindeki limiti 40 milyon dolara indirdiğini açıklaması döviz piyasasını nispeten sakinleştirince dolar kurları gün içinde 1 milyon 440 bin lira değerine geriledi.

Gün içindeki dalgalanma nedeniyle Merkez Bankası dolar satış kuru, geçen cuma gününe göre yaklaşık 20 bin lira yükselip 1 milyon 458 bin liradan kapandı. İstanbul serbest piyasasındaki kapanış ise cumartesi gününe göre beş bin lira düşerek 1 milyon 450 bin lira oldu.

NELER ETKİLEDİ

Geçen hafta ortasından itibaren yükselmeye başlayan döviz kurlarını birkaç neden etkiledi. Bunlardan birini Irak ile ilgili gelişmeler ve bu gelişmelerin ‘gerçekleşen beklentiler’ sınıfında sayılması oluşturdu. Piyasa, Türkiye'nin Irak'a asker göndermesi ve bu gelişmeye bağlı olarak elde edilebileceklerle ilgili olumlu beklentilerin sona erdiğini düşündü.

Ayrıca, Avrupa Merkez Bankası Başkanı Wim Diusenberg'in faizler ve kurlarla ilgili açıklamalar da uluslararası piyasalarda paritelerin hareketlenmesine neden olmuştu.

Bu haftaya ABD Hazine Bakanı John Snow'un, ABD faiz oranlarının, ekonominin büyümesi ve şirket kárlarının artmasıyla yükselmeye hazır olduğunu açıklamasıyla giren piyasalar bir defa daha uluslararası piyasalar ve bağlı açıklamalarından etkilendi. Bu noktada farklı pozisyon tutmuş oyuncuların hareketleri nedeniyle pariteden tam olarak algılanamayan pozisyon değişimleri iç piyasada hem dolar hem de Euro değerinin önemli ölçüde artmasının nedenlerinden oldu.

Ancak, iç piyasada, hafta sonunda basına yansıyan ve yine bankaları ilgilendiren açıklamalar da döviz piyasasını ve bu piyasaya girmiş olan sermayeyi tedirgin etti. Bu tedirginlikler neticesinde hem bankalararası piyasada hem de serbest piyasada kurlar 1 milyon 470 bin liranın üzerine tırmandı. Merkez Bankası, bu kur hareketine bir açıklama ile cevap verdi. Merkez Bankası'ndan yapılan açıklamada, döviz alım ihalelerinin tutarının 80 milyon dolardan 40 milyon dolara düşürüldüğü yer aldı. Merkez Bankası, 20 milyon doları opsiyon hakkı kullanımlarıyla olmak üzere günlük en fazla 60 milyon dolarlık döviz alımına gideceğini bildirdi. Bu açıklama, Merkez Bankası'nın piyasaya müdahale edeceğini bekleyen yatırımcıların umduğu şekilde olmamasına rağmen doğrudan bir başka müdahale türü oldu ve kurlar 1 milyon 440 bin liraya kadar çekildi.

Günün kalan kısmında, yine yükselme eğilimi göstermesine rağmen dolar kurları gün içindeki en üst seviyeyi öğle saatlerinde 1 milyon 475 bin lira ortalamasında gördü. Bono ve tahvil piyasasında gösterge oran 0.53 puan yükselip, 30.27’den kapandı.

İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB) ise son günlerin en düşük işlem hacmiyle 23 puan geriledi. Yüzde 0.5 düşen İMKB-100 Endeksi 15.358 puandan kapandı.

Hazine en düşük faizle 1.5 katrilyon borçlandı

HAZİNE'nin dün gerçekleştirdiği 91 gün vadeli referans bono ihalesinde ortaya çıkan yüzde 23.8'lik basit faiz, 1985 yılı Mayıs’ından bu yana kaydedilen en düşük faiz oldu. Bu orana en yakın faiz 29 Temmuz 1987’deki 3 aylık bono ihalesinde yüzde 23.96 ile kaydedilmişti. Son dönemde ise 15 Eylül tarihli 3 aylık bono ihalesinde yüzde 27.73 basit faiz oranı görülmüştü. Bugünkü ihaledeki yüzde 26.01'lik bileşik faiz de kayıtların tutulmaya başlandığı 1994’ten bu yana gerçekleşen en düşük faiz olarak görülüyor. Bu rakama en yakın oran 7 Ekim 2003’te düzenlenen 13 aylık tahvil ihalesinde ortaya çıkmıştı. Bu ihalede bileşik faiz yüzde 30.29 ololmuştu. Hazine'nin bono ihalesine, 2 katrilyon 181 trilyon liralık teklif gelirken, ihalede 1 katrilyon 585 trilyon liralık nominal satış gerçekleşti. İhaledeki net satış tutarı ise 1 katrilyon 496 trilyon lira oldu. Bono ihalesinde basit faiz yüzde 23.8 oldu. İskontolu bono ihalesinde satılan kağıtların geri ödemesi, 21 Ocak 2004’de yerine getirilecek.

Tüzmen: Kurların yükselmesi olumlu

DEVLET Bakanı Kürşad Tüzmen, kurlardaki yükselişin ithalat ve ihracat açısından olumlu bir gelişme olduğunu ifade ederek, ‘‘Ben zaman içinde dengelerin yerine oturacağına inandım. Şimdi o noktaya doğru ilerliyoruz’’ dedi. Tüzmen, WEPZA tarafından düzenlenen ‘Ticaret Kapasitesinin Geliştirilmesinde Serbest Bölgelerin Rolü’ konulu konferans çıkışında ‘‘Ekonomide mutlaka denge noktalarının tekrar tesis edileceğini de söylemiştik. Sonunda aklın yolu bir, herkes aynı noktada buluşuyor. Biz söylemiştik kur biraz daha sevimli olursa işimiz kolay olur diye. ’’
Etiketler:


EN ÇOK OKUNAN HABERLER

    Sayfa Başı