Gündem Haberleri

    Marko Paşa'lar geliyor

    Hürriyet Haber
    23.01.1999 - 00:00 | Son Güncelleme:

    Haksızlığa uğrayan vatandaşların dertleriyle ilgilenecek bir kamu kuruluşu oluşturuluyor. Bu konuda hazırlanan yasa taslağı çerçevesinde görevlendirilecek kamu hakemleri, devletle vatandaşlar arasındaki sorunları çözmeye çalışacak. Bir anlamda modern Marko Paşalar olarak görev yapacak bu hakemler, arabuluculukta başarılı olamasalar bile, vatandaşı dinleyerek rahatlamasını sağlayacaklar.

    Devlet kuruluşları ve çalışanları tarafından haksızlığa uğratılmış vatandaşlar için şikayet kurumu kuruluyor. İnsan Hakları Koordinatör Üst Kurulu'nun kararı çerçevesinde hazırlanan yasa tasarısı taslağına göre ‘kamu hakemi’, ‘kamu denetçisi’, ‘yurttaş sözcüsü’ veya ‘ombudsman’ adı verilen, taslağa emeği geçenler tarafından ise ‘çözemeyeceği sorunları bile sabırla dinlemesiyle ün yapan’ Marko Paşa' olarak anılan kişiler, devletle vatandaşlar arasındaki sorunlarda ücretsiz arabulucu olacak.

    Milli Savunma Bakanı Hikmet Sami Türk'ün Devlet Bakanlığı sırasında hazırlanan, Adalet Bakanlığı tarafından son rötuşları yapılan taslak, bayramdan sonra yapılacak İnsan Hakları Koordinasyon Üst Kurulu toplantısında ele alınacak. Kabul edildiği takdirde Bakanlar Kurulu'na sunulacak taslağa göre, kamu hakemlerinin Yargıtay-Danıştay Genel Kurulları, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu, Yüksek Öğretim Kurulu ve Türkiye Barolar Birliği'nden gösterilecek adaylar arasından, TBMM tarafından seçilmesi öngörülüyor. Kamu hakemleri, görevlerine tarafsızlık yemini ederek başlayacaklar.

    Vatandaşların yazılı başvuruları üzerine veya kendiliğinden harekete geçecek kamu hakemine hiçbir kurum, makam ve kişi talimat veremeyecek; öneride bile bulunamayacak. Bunun için kurumun, TBMM bütçesi içinde ayrı bir bütçesi olacak. Kurum yasama, yargı ve silahlı kuvvetlerin alanına girmeyecek. Kamu hizmetlerinin daha iyi görülmesi için Milli Güvenlik Kurulu gibi ‘tavsiye’ kararı alacak olan kurumun yaptırım gücü medya olacak, cezai işlem uygulayamayacak. Kamu hakemleri görevlerini yerine getirirken görev alanı kapsamındaki idarenin bütün kurumlarından her türlü bilgiyi isteme yetkisine sahip olacak. Yargı öncesi görev yapacak kamu hakemleri, yaptıkları işlemlerden ve tuttukları raporlardan dolayı yargılanamayacak.

    Polonya'da Medeni Haklar Koruma Komiseri, Fransa'da Arabulucu, Arjantin ve İspanya'da Halkın Savunucusu, Portekiz'de Adaletin Muhafızı gibi kurumsal adlar taşıyan kamu hakemliği ya da ombudsmanlık, 50'yi aşkın ülkede çeşitli şekillerde uygulanıyor.

    Ne yapacaklar

    Çevre, eğitim, sağlık, iş hayatı gibi her konunun ayrı bir Marko Paşası olacak. Örneğin, kişinin sağlıkla ilgili bir sorunu var. Sorununa derman bulması için gittiği hastanede de kendisiyle ilgilenilmedi ya da yanlış bir tedavi yöntemi uygulandı ve kişi bu durumun giderilmesini istedi. Hastanenin, bu isteklerine kayıtsız kalması halinde, kişi bu şikayetini mahkemeye gitmeden önce ‘‘ilgili Marko Paşa'ya’’ iletecek. Marko Paşa, sorunu hem kişi, hem de hastane yönünden inceleyecek. Hastaneyi haksız görürse, şikayetçi kişinin taleplerine yanıt verilmesini isteyecek. Hastane, yine kayıtsız kalırsa, Marko Paşa bu kez hastanenin yaptıklarını medya yoluyla kamuoyuna deşifre edecek. Sorun buna rağmen çözülmezse, şikayetçinin mahkemeye gitmesi konusunda yardımcı olacak.

    KİM KİMDİR?

    Derdini anlat rahatla

    Rum asıllı Osmanlı hekimi olan Marko Apostolidis, ilk ve orta öğrenimini Yunanistan'ın Sira Adası'nda yaptı. Ailesiyle birlikte gittiği İstanbul'da Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane'yi (Askeri Tıbbiye) bitirdi. Mezun olduğu yıl cerrahi kliniği şefliğine atandı. İyi bir hekim olarak kısa sürede ün kazandı ve mirlivalığa (sancak beylerine verilen general rütbesi) yükseltilen ilk hekim oldu. 1861'de Sultan Abdülaziz'in hekimbaşılığına getirildi. 1871'de Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane Nazırlığı'na atandı. 1878'de Heyet-i Ayan üyeliğine getirildi. Hilal-ı Ahmer Cemiyeti (Türkiye Kızılay Derneği)'nin kurulmasına katkıda bulundu. Çözemeyeceği sorunları bile sabırla dinlemesiyle ün yaptı. Bu ünü, halk arasında yaygın olarak kullanılan ve yakınmayı dinleyecek kimsenin olmaması anlamındaki ‘Derdini Marko Paşa’ya anlat' deyimini ortaya çıkardı.



    Etiketler:
    

    EN ÇOK OKUNAN HABERLER

      Sayfa Başı