GeriÇağlayan Kent Söz Konusu Kadınsa, Coğrafya Kader Değildir
MENÜ
  • Yazdır
  • A
    Yazı Tipi
    • Yazdır
    • A
      Yazı Tipi

Söz Konusu Kadınsa, Coğrafya Kader Değildir

Söz Konusu Kadınsa, Coğrafya Kader Değildir

"Dünyanın neresinde, hangi koşullar altında olursa olsun, kadın, hayatın her alanında yer alabilmek için çırpınıyor. Bulunduğu coğrafyanın toplumsal normlarını rahatsız etmeden kendisine alan yaratmak için çaba sarf ediyor. Belki bir anlamda kadere yön vermeye çalışıyor."

“Connecting East & West” sloganıyla 18-21 Ekim 2019 tarihleri arasında Uniq İstanbul’da gerçekleştirilen Start-Up İstanbul’u ziyaret ettim. Uluslararası katılımcıların yer aldığı organizasyonun amacı teknoloji girişimcilerini melek yatırımcılar ve risk sermayedarları ile bir araya getirmekti.

Start-Up İstanbul’da kadın gözüyle dikkatimi çeken iki girişimi sizinle paylaşmak istiyorum.

Örtülü egzersiz: HidJab

Stantlardan birinde enteresan bir slogan göze çarpıyordu: “First Muslim Friendly Fitness Application”. “Kadınlar için Müslüman dostu Egzersiz Uygulaması” olarak Türkçe’ye çevirebiliriz. Stantta FitJab adlı girişimlerini anlatmak üzere hazır bulunan yetkiliye yaklaştım ve merakımı gidermek üzere bir dizi soru yönelttim.

Fitjab ‘hidjab’, yani ‘hicap’ (bilmeyenler için; hicap İslami manada örtünmek demek)  kelimesinden türemiş. Benim baktığım pencereden kişisel telefonda kullanılacak bir spor uygulamasının neden Müslüman dostu olması gerektiği pek de anlaşılır değildi. Zira uygulamayı kullanmak için kamusal alanda olmak gerekmiyordu; evinde tek başına pekala egzersizlerini yapabilirsin.  Durum pek de öyle değilmiş. Kırgızistan menşeili FitJab uygulamasının triatlon sporcusu olan geliştiricilerinden Nikita Ryjihh’in anlattığına göre pek çok Müslüman ülkede kadınların, vücut hatlarını gösteren başka kadınlarla bir arada olması kabul görmüyor. Bu nedenle kişi, açık bir kadının egzersiz uygulamasını da telefonuna ya da tabletine indiremiyor. Belli ki fotoğraflarına, videolarına dahi bakamıyor.

Aslında enteresan olan uygulamanın ülkeden ülkeye değişiklik göstermesi. Endonezya, Malezya, İran gibi varlıklı Müslümanların yaşadığı ülkelerde kadınlar için ayrı spor salonları var. Cezayir'de dahi var; hem de ayda sadece 5 dolar ödüyorsun! Ama mesela, Afganistan’da bir tane bile yok.  Kadınlar spor yapmak için çocuk parklarına gidiyor. FitJab yetkilisinin bana gönderdiği aşağıdaki instagram videosunu seyretmenizi öneririm.

Instagram videosu için tıklayın

Elbette bu uygulama kadınlar için aynı zamanda bir sosyalleşme ortamı. Yaklaşık 2 hafta önce IOS ve Android’de yer bulan FitJab, şimdiden 3000 kadın tarafından indirilmiş. Dünyada yaklaşık 500 milyon Müslüman kadının yaşadığını düşünecek olursak, uygulama epey iddialı bir pazar payına ulaşma şansına sahip.

Göç eden İranlılara psikolojik destek

Start-Up İstanbul’da dikkatimi çeken bir diğer girişim ise Simia Room oldu. 30 yaşındaki İranlı kadın girişimci Ghazaleh Soroush ve ortakları tarafından geliştirilen Simia Room uygulaması çeşitli nedenlerle Batı ülkelerine göç etmek durumunda kalan İranlılara dijital ortamda psikolojik ve psikiyatrik destek veriyor. Uygulama için çalışan 21 uzman mevcut. Son 2 yılda platform üzerinde 5200 seans gerçekleştirilmiş. Ghazaleh’in anlattığına göre siteyi en çok kadınlar kullanıyor. Danışmanlık alma ihtiyacı duymalarının birinci nedeni ise evlilik. Göç ettikleri Amerika, Kanada, Almanya gibi Batı ülkelerinde aile bağlarına sahip çıkmakta güçlük çeken kadınlar, kendileri gibi İranlı psikolog veya psikiyatristlerden seans başına 35 dolar karşılığında destek alıyor. Ghazaleh’in hem kendisi hem de ifadeleri gerçekten dikkatimi çekti: “Bu uygulama aslında kültürel bir paket. Yaklaşık 8 milyon İranlı, farklı ülkelerde yaşıyor. Buralarda baş edemeyecekleri ruhsal ya da duygusal sorunlarla karşılaşınca kendi kültürlerine uygun çözümler arayışına giriyorlar….”

Ghazaleh’e İran’da kadın girişimci olmanın zorluklarını sordum. Mevcut koşullarda çeşitli problemlerle karşı karşıya kalabildiklerini ancak bunların çalışmalarına engel teşkil etmediğini söyledi.  Merkezi Belçika’da bulunan kadın girişimciler platformu Women Entrepreneurship Platform (WEP)’un İran’da ofis açmasının da ayrıca ümit verici olduğunu belirtti.

PR’ın ağababası, Sigmund Freud’un yeğeni Edward Barneys’in savını kanıtlarcasına kişisel beklentiler dünyanın neresinde, hangi koşullar altında olursa olsun talebe dönüşüyor ve bir biçimde kendi arzını yaratıyor.