« Hürriyet.com.tr
MENÜ

Koşan, dalan, gol atan reklam

Hürriyet Haber
SON GÜNCELLEME
Sporcuların en önemli gelir kaynaklarından biri, imajlarını güçlendirmek, markalarını tanıtmak isteyen sponsor firmalar. Dünyada ünlü futbolcuların bile gelirinin neredeyse yarısı buradan geliyor. Sponsorların başında da spor malzemesi üreten birkaç büyük şirket var. Sporda başlıca bireysel sponsorlar olan Nike, Adidas, Reebok ve Puma, Türkiye'de de tek tek futbolcularla anlaşma yapıyor. Ne yazık ki, en popüler sporcular onların arasından çıktığı için, aslan payı da futbolculara gidiyor. Atletizm, tenis gibi dallarda faaliyet gösterenler, kitleler tarafından pek tanınmadıkları için şansları daha az. Oysa en çok onların sponsora ihtiyacı var, çünkü bu alandaki kulüpler mali açıdan güçsüz, devlet de şampiyon olana kadar destek vermiyor. Ronaldo'nun iki yıldır sakatlığı yüzünden neredeyse hiç sahaya çıkmaması, seyircilerden çok sponsorlarını üzüyor. Çünkü, en büyük destekçisi Nike, oynamamasına rağmen ona her yıl 2 milyon dolara yakın bir para ödemeyi sürdürüyor. Dünyanın en pahalı futbolcusu Fransız Zinedine Zidane Adidas'ın en önemli reklam malzemesi. Tabii 1.6 milyon dolarlık yüklü bir sözleşme karşılığında. Geçen aralık ayında tenisçi Venus Williams, Reebok'la beş yıllık bir sözleşme imzalayarak dünyanın en çok kazanan kadın sporcusu oldu. Sponsorluk sözleşmesine attığı imzanın karşılığı tam 30 milyon dolardı. Michael Jordan basketbolsuz geçen üç yılın ardından NBA'ye geri döndü ama bu süre zarfında Nike onun adına spor ayakkabısı üretmeye ve para kazanmaya devam etti...HAKAN’LA ÖZEL ANLAŞMABu örnekler, yıldız sporcuların önde gelen spor malzemesi üreticileri için ne kadar büyük önem taşıdığını gösteriyor. Firmalar, hedef seçtikleri spor dallarında, imajlarına uygun gördükleri en önemli yıldızlarla anlaşıyorlar. Elbette bu paranın bir de bedeli var: Spor dünyasına hakim olan iktidar blokunda bu şirketler de bütün ağırlıklarıyla yer alıyor, Örneğin futbola büyük paralar akıtan firmalar destekledikleri takım ve sporculara pekçok şey yaptırabiliyorlar. 1998 Dünya Kupası final maçı öncesinde sara nöbeti geçirip kadro dışı kalan Ronaldo'yu Nike'ın zorla ilk 11'e koydurduğu iddiaları üç yıldır konuşuluyor. Hem Brezilya milli takımıyla hem de Ronaldo'yla ayrı ayrı anlaşan Nike'ın futbol üzerinde işte böylesine bir gücü var. Şirketler, hem takımlarla hem de tek tek sporcularla sponsorluk anlaşmaları yapıyor. Türkiye'de futbol takımları, çeşitli firmalarla para karşılığı sponsorluk anlaşması yapıyor. Ama futbolda dünyada örneklerine rastlanan bireysel sponsorluk, yeni yeni gelişiyor. Daha henüz sponsor firmalardan büyük paralar kazanan futbolcular yok.Bireysel sponsorluk konusunda spor malzemesi üreticileri başı çekiyor. Onlar da en popüler sporcuları tercih ediyor. Bu nedenle Türkiye'de bireysel sponsorluktan en çok yararlanan kesim olarak futbolcular ön plana çıkıyor. Tenis, atletizm, basketbol gibi diğer dallarda sadece adı çok duyulan birkaç sporcu sponsor bulabiliyor. Onlar da sponsorluktan hayatlarını sürdürebilecek bir gelir elde etmiyor, sadece sportif faaliyetlerinin masrafını karşılayabiliyorlar.Sponsor şirketler, Süreyya Ayhan, Muratcan Güler, Erhan Oral gibi sporculara ücretsiz olarak müsabaka sırasında veya günlük hayatta giyebilecekleri ürünleri sağlıyor, bunun dışında bir ücret vermiyorlar. Futbolcuların durumu da aynı. Aralarında tek bir istisna var, o da Hakan Şükür. Ünlü futbolcu 1999'da Nike Avrupa'yla para karşılığı sponsorluk anlaşması imzaladı. Nike Türkiye ise, bu yıl 14 Türk futbolcuyla bireysel sponsorluk anlaşması yaptı, ancak bu futbolcular Nike'dan para değil malzeme alıyor.Peki takım bir firmayla, sporcu başka bir firmayla anlaşırsa ne oluyor? Sporcular maşlar ve antrenmanlar sırasında takımlarının sponsoruna ait formaları giyiyor. Kendisinin anlaşmalı olduğu markanın ayakkabısını giymek ise serbest. Bunun dışında günlük hayatında anlaşmalı olduğu markayı giyebiliyor. Bireysel spor dallarında ise zaten böyle bir sorun çıkmıyor.15 FUTBOLCU NIKE'LA ANLAŞTIDaha önce Türkiye'de temsilcilik düzeyinde faaliyet gösteren Nike geçen haziranda doğrudan bir şube açtı. İlk olarak da bireysel sponsorluklara yönelik çalışmaya başladı. Şu ana kadar 14 futbolcuyla anlaştı. (Hakan Şükür'ün ise Nike Avrupa ile önceden yapılmış bir anlaşması var.) Galasataray'dan Ümit Karan, Sergen, Arif, Hakan ve Berkant, Fenerbahçe'den Rüştü, Ogün, Ümit Özat, Abdullah, Mustafa Doğan ve Serhat, Beşiktaş'tan Nihat ve Tayfur, Trabzon'dan Gökdeniz, Gaziantep'ten Ömer şimdilik malzeme karşılığı olmak üzere Nike'la anlaşmaya vardı. Ayrıca yurtdışında oynayan Alpay ve Tayfun da Nike ürünleri kullanacaklar. Gelecek yıllarda futboldan sonra önde gelen basketbolcu ve atletleri desteklemeyi düşünüyorlar.ADİDAS ANTRENÖR BİLE DESTEKLİYORAdidas'ın sporcu portföyü geniş bir yelpazeyi kapsıyor: Dünya sekizincisi atlet Süreyya Ayhan, maratoncu Serap Aktaş, tenisçiler Erhan Oral, Merve Asımgil, Büke Yavuz, Ergün Zorlu, Tuna Altuna, Doruk Bağlan, Pemra Özgen, Ülker'in milli basketbolcusu Muratcan Güler. Adidas bu sporculara malzeme desteği sağlıyor. Futbolcuların da sponsorluğunu yapıyorlar: Galatasaraylı Hasan Şaş ve Capone, Beşiktaşlı Ahmet Dursun, Tümer ve Yasin, Gaziantepli Mehmet Polat, Gençlerbirliği'nden Tolga, Sakaryalı Tuncay, Kartalsporlu Volkan ve Egemen. Adidas'ın desteklediği iki de teknik adam var: Ankaragücü teknik direktörü Ersun Yanal, Denizlispor teknik direktörü Sakıp Özberk.BAŞKA MARKA GİYİNCE REEBOK ANLAŞMAYI BOZDUReebok oyuncu sponsorluğunu bir süredir bıraktı. Bu yılın başına kadar Bülent Korkmaz, Fatih Akyel (GS), Osman Özköylü (Trabzonspor) ve bazı tenisçilere spor malzemesi sağlayan firma şimdi sadece takım sponsorluğu yapıyor. Mağazalar Müdürü Metin Dokat ‘‘Şimdilik futbolcularla ilgilenmiyoruz. Ama geri kalan sporculardan kime sponsurluk yapabileceğimizi araştırıyoruz.’’ Reebok'un geçmiş dönem çalıştığı oyunculardan Fatih Akyel basına başka bir markanın ürünleriyle poz verince anlaşma bozulmuş. K2 SADECE ZİRVE DEĞİL BİR SERAMİK MARKASISadece dağcılığıyla değil, AKUT nedeniyle de Türkiye'nin en popüler isimlerinden biri olan Nasuh Mahruki en çok sponsor bulabilen isimlerin başında. 1995 ve 1996'da Yapı Kredi Bankası'nın desteğiyle Everest'e tırmanan ilk Türk dağcısı oldu. Mahruki geçen yıl gerçekleştirdiği K2 tırmanışını da seramik firması Seranit'in mali desteğiyle yaptı. Tam o sıralarda K2 isimli bir porselen karo modelini piyasaya süren Seranit, bu tesadüften yararlanmak istedi ve bir defalık bir proje olarak Nasuh Mahruki'nin bütün seyahat masraflarını üstlendi. Tırmanış başarıyla tamamlandı. Tek bir pürüz çıktı: Zirveye dikilecek firma bayrağı kamp yerinde unutulmuştu...BAŞARILI BİR SPONSORLUK ÖRNEĞİ: YASEMİN DALKILIÇ VE QUANTUMSporcu ve marka beraber yükseldiSpor malzemesi firmalarının dışında da spora destek veren firmalara rastlanıyor. Örneğin Hollanda havayolları KLM, uluslararası maratonlara katılan bedensel engelli koşucu Yavuz Şap'ı destekliyor. Tunç Fındık, Meteksan'ın desteğiyle Ağrı Dağı, Everest, Mont Blanc tırmanışlarını gerçekleştirdi. Ancak, bireysel sponsorluktaki en çarpıcı örnek, su altı dalış sporcusu Yasemin Dalkılıç ve sponsoru Quantum'un hikayesi. Adını ilk kez 1998'de 1. Türkiye Serbet Dalış Şampiyonası sırasında duyuran Yasemin Dalkılıç o zaman ‘‘Dünya rekorunu deneyeceğim. Ancak bir sponsor bulamadım’’ diyordu. Ertesi yıl, azimli bir sporcu olarak kolunun altında dosyası, şirketleri dolaştı ve aradığı sponsoru buldu: Timeart adlı bir Türk firmasının 1996'da üretmeye başlattığı Quantum saatiydi bu. Marka yeniydi ve tanıtıma çok ihtiyacı vardı. Firma yetkilileri şöyle anlatıyor: ‘‘1999'da Yasemin Dalkılıç ben dünya rekoru kırmak istiyorum, diyerek bize geldi. Böylece yükselmeyi hedefleyen iki unsur bir araya gelmiş oldu.’’ Sonraki yıllarda Quantum, yenilenen anlaşmalarla onu rekor denemeleri boyunca desteklemeyi sürdürdü. Şirket, markasının global tanıtımı için müthiş bir araç yakalamıştı. Üstelik, bir Türk sporcusunun dünya rekorunu destekleme şansına da sahip olmuştu. Quantum Yasemin Dalkılıç için özel bir model bile yaptı. Go-Yas (Hadi Yasemin) modelini alan herkese bir de rekor denemelerini hatırlatan tişört hediye etti. Quantum bu projeye ne miktarda bir bütçe ayırdığını açıklamaktan çekiniyor. Kırılan her dünya rekoru için 100 bin dolar verildiği yönündeki iddiayı cevapsız bırakıyorlar. Yasemin Dalkılıç da, basın önüne her çıkışında Quantum logosunu üzerinde taşıyarak anlaşmaya uyuyor. Sponsor katkısını şöyle değerlendiriyor: ‘‘Sualtı dalış sporu çok riskli. Rekor kırarken de rekordan önce yapılan şçalışmalarda da 15-20 dalgıç güvenliğimi sağlıyor. Teknenin, sağlık ekibinin organize edilmesine kadar herşeyi Quantum sağladı.’’PUMA'DA SADECE FUTBOLCULAR VARPuma Türkiye liglerinde yerli yabancı çok sayıda futbolcuyu destekliyor: Fenerbahçeli Oktay, Ceyhun, Ali Akdeniz, Yusuf, Beşiktaşlı İlhan, Sertan, Bayram, Trabzonsporlu Hami, Osman, İstanbulspor Bülent, Murat, Niyazi, Bursaspor'dan Murat Sözkesen, Okan, Serdar, Gençlerbirliği'nin Belçikalı kalecisi Patrick Nijs, Denizlisporlu Tolunay, Gaziantepspor'dan Ramazan, Diyarbakırsporlu Bahattin, Ankaragücü'nden Gökmen, Hakan, Yimpaş Yozgatsporlu Selim ve Mustafa. Anlaşmalı sporcular eğer Serdar Kulbilge, Patrick Nijs ve Bahattin Yıldırım gibi kaleciyse, özel ve resmi maçlarda Puma markalı krampon, kaleci eldiveni ve kaleci kazağı ve şortunu giyiyor. Kaleci değilse, antrenmanlarda, özel ve resmi maçlarda Puma markalı krampon giyiyor. İzinli olduğu günlerde de spor giyinmeyi tercih ettiğinde Puma markalı ürünleri giyebiliyor.
Bunları da Beğenebilirsiniz