KOLESTEROL

Kolesterol, insan ve hayvan hücrelerinde bulunan yağımsı bir maddedir.Vücut tarafından üretildiği gibi (örneğin karaciğerde) çeşitli besinlerle de vücuda girer.

04 Ocak 2012 - 13:40:48

Tüm vücutta yaygın olmakla birlikte, özellikle beyin, sinirler, kalp, bağırsaklar, kaslar, karaciğerde bulunur. Bir çok hormonun (kortizon, seks hormonları gibi) üretiminde kullanılan kolesterol aynı zamanda D vitamini ve safra üretiminde de kullanılır. Kolesterol, yağımsı bir madde olduğundan suda çözünmez. Kanda taşınabilmesi için suda çözünür maddelerle birleşmesi gerekir.

İşte bu maddeler karaciğerde üretilir. Kolesterol bunlarla birleşince lipoprotein adını alır. Bunlar; karaciğerden diğer organlara ve kandan karaciğere kolesterol taşırlar. İşte karaciğerden kolesterolü alıp diğer organlara (dolayısı ile kana) kolesterolün iletimini sağlayan LDL (Low Density Lipoprotein, düşük yoğunluklu lipoprotein), kötü huylu kolesterol olarak bilinirken, kandaki kolesterolü karaciğere taşıyan HDL (High Density Lipoprotein, yüksek yoğunluklu lipoprotein), iyi huylu kolesterol olarak bilinir. Yine VLDL (Very Low Density Lipoprotein), IDL (Intermediate Density Lipoprotein) ve trigliserid de kandaki yağ (ve yağımsı) maddelerindendir. Kan dolaşımında ne kadar yüksek oranda LDL kolesterol bulunuyorsa kalp hastalığına yakalanma riski o kadar yüksektir. HDL kolesterol düzeyi düşük ise kalp hastalığına yakalanma riski yine yüksek olacaktır.

Kolesterolü neler artırır?

Sağlıklı yaşam için gerekli kolesterolün neredeyse tamamı vücut tarafından üretilir. Bunun dışında dışardan alınan birçok besin de kolesterol içermektedir. Kan kolesterol düzeyleri yükseldiğinde başta kalp hastalıkları olmak üzere birçok sağlık problemi ortaya çıkar.  Kolesterol bazı kuruyemişler ve yemeklik yağlarda olduğu gibi süt ürünleri ve et gibi hayvansal kökenli yiyeceklerde de bulunur. Doymuş yağ içeren bütün yiyecekler aynı zamanda kolesterolü de içerir. Ne kadar çok hayvansal gıda ve kızartılmış gıda alınırsa vücuda o kadar çok kolesterol girer. Ancak kolesterolün sorumlusu yalnızca gıdalar değildir. Yaşam tarzı, şişmanlık, sigara kullanımı, ailenin tıbbi geçmişi, yaş, yüksek tansiyon, diyabet, bazı böbrek ve tiroid hastalıkları gibi faktörler yüksek kolesterol için büyük risk oluşturmaktadır.

Kolesterolün tedavisi nedir? Yüksek kolesterolün kontrol altına alınması ile yaşam süresinin uzadığı, kalp ve damar hastalıklarına bağlı ölümlerin azaldığı ve kalıcı sakatlıkların önlendiği kesin olarak bilinmektedir. Kolesterol yüksekliğine ilaveten şişmanlık, yüksek tansiyon, şeker hastalığı, sigara gibi diğer kardiyovasküler risk faktörlerinin tedavisi de planlanmalıdır. Tedavi 2 aşamada gerçekleştirilir: 1.İlaç dışı tedavi 2.İlaç tedavisi. Her hasta için tedavi farklılıklar taşır. İlaç dışı tedaviler kesinlikle ihmal edilmemelidir. İlaç tedavisi kesinlikle doktor denetiminde olmalıdır. Tedavide hedef belirlenirken LDL kolesterol düzeyinin esas alınması tercih edilmektedir. Hedef LDL kolesterol düzeyi hastada kalp ve damar hastalığının olup olmadığına göre değişir. A.Kişide kalp ve damar hastalığı yoksa LDL kolesterol düzeyinin 130 mg/dl'nin altına düşürülmesi yeterlidir.

B. Kişide kalp ve damar hastalığı varsa hedef LDL kolesterol düzeyi 100 mg/dl'nin altı olmalıdır. Yani kişi kalp krizi  geçirmişse, koroner arter daralmasına bağlı göğüs ağrısı varsanız varsa, koroner damar ameliyatı geçirmişseniz, koroner arterler balon ile genişletilmişse, beyine, böbreğe, bacaklara giden damarlarda kolesterol birikimi varsa hedef LDL-kolesterol düzeyi 100 mg/dl'nin altıdır. İlaçsız tedaviler yaşam düzeninin değiştirilmesi olarak da isimlendirilir. Yüksek kolesterol tedavisinde en önemli konu ilaçsız tedavilerdir, kesinlikle ihmal edilmemelidir. İlaçsız tedavilerde yapılan ihmal kolesterol düşürmek amacı ile kullanılan ilaçların başarısını da azaltır. İlaçsız tedavilerin başında beslenme alışkanlığının değiştirilmesi gelir. Sigara kesinlikle bırakılmalıdır. Hastada yüksek tansiyon varsa, yüksek tansiyon tedavisinde geçerli olan ilaç dışı tedaviler ihmal edilmemelidir. Şeker hastalığı kontrol altına alınmalıdır.

Memorial Hastanesi Kardiyoloji Bölüm Başkanı

 

Etiketler:
Yayınlanma Tarihi : 24 Nisan 2008 - 12:57:49
Okuyucu Yorumları { Toplam 1 Yorum }
  • sokaktan vatandas 11.4.2008 22:39:27
    bu yararlı bilgiler için tesekkürler.ben böbrek nakli oldum ve kullandığım ilaçlar hem kolesterol hemde tansiyonumu yükseltiyor.ama hem doktorlarım hem ben bilinçli bir hasta oluşum sayesinde hepsi kontrol altında.sadece kolesterol seviyem tüm çabalara rağmen(LDL) 270 cvr
Koç Burcu
(21 MART - 20 NİSAN)

Sizi daha fazla mutlu veya tatmin edecek şeylere vakit ayırmalısınız. Daha fazla başarı sağlamak veya elde ettiklerinizden mutlu olabilmek için yeteneklerinizi en iyi...Koç Burcu Günlük Yorumu

Boğa Burcu
(21 NİSAN - 20 MAYIS)

Kesin sonuçlar kim olduğunuzu ve nelere katkı sağlayabileceğinizi görmenizi sağlayabilir. Çok fazla eleştiri ve şikayetten uzak durmanızda fayda var. Duygusal...Boğa Burcu Günlük Yorumu

İkizler Burcu
(21 MAYIS - 20 HAZİRAN)

Toplum içerisine çıkmaktan çekinmemeli ve arkadaşlarınız ya da meslektaşlarınızla doğal şekilde ilerleyen durumları takip etmelisiniz. Uzlaşmacı ve orta yolcu...İkizler Burcu Günlük Yorumu

Yengeç Burcu
(21 HAZİRAN - 22 TEMMUZ)

Yapılması gereken şeyler ve üzerinde durulması gereken işler varken gereksiz olaylarla vakit kaybetmemelisiniz.Dış görünüşünüzü yenileyebilir ve...Yengeç Burcu Günlük Yorumu

Aslan Burcu
(23 TEMMUZ - 23 AĞUSTOS)

Etrafınızda olan bitene kayıtsız kalmamalısınız. Motive, enerjik ve istekli halleriniz olumlu geri dönüşler almanızı sağlayabilir. Sevdiğiniz kişilerle yakınlaşmanızı...Aslan Burcu Günlük Yorumu

Başak Burcu
(24 AĞUSTOS - 23 EYLÜL)

Fikirlerinizi size katkısı olacağını düşündüğünüz kişilerle paylaşabilirsiniz. Heyecanınız, planlı haliniz ve motivasyonunuz belli noktada işleri...Başak Burcu Günlük Yorumu

Terazi Burcu
(24 EYLÜL - 23 EKİM)

İnisiyatif kullanmalı ve bazı kişileri size katılmaya ikna etmelisiniz. Bulunduğunuz çevreyi, akrabalık ya da komşuluk ilişkilerinizi olumlu etkileyecek planlar yapmanız ya...Terazi Burcu Günlük Yorumu

Akrep Burcu
(24 EKİM - 22 KASIM)

Evinizde veya iş yerinizde yaşanan sorunları çözebilmek için risk almaktan kaçınmanızda fayda var. İnatçılık veya ısrar nedeniyle olumlu veya...Akrep Burcu Günlük Yorumu

Yay Burcu
(23 KASIM - 21 ARALIK)

Bitirilmemiş işleri tamamlamaya çalışmanız veya bu amaçla plan yapmanız gerekebilir. Bu sayede daha iyi veya özürleşmiş hissedebilirsiniz. Bazı kişilerle...Yay Burcu Günlük Yorumu

Oğlak Burcu
(22 ARALIK - 20 OCAK)

Geçmişte yaşananlar, yaptıklarınız ve şu an aslında neler yapabilecek durumda olduğunuza dair düşünceleriniz aklınızdan çıkmayabilir. Değişiklik güzel...Oğlak Burcu Günlük Yorumu

Kova Burcu
(21 OCAK - 18 ŞUBAT)

Bazı tekliflerde veya önerilerde bulunabilirsiniz, ama baskıcı olmamaya dikkat etmeniz gerekecek. Herkese kendi istediğiniz özgür alanı yaratmanız gerekiyor. Aşk...Kova Burcu Günlük Yorumu

Balık Burcu
(19 ŞUBAT - 20 MART)

Bazı kararlar alırken sezgilerinize olduğu kadar, gerçeklere bağlı kalmanızda fayda var. Bazı olaylar kafanıza yatmıyorsa veya mantıklı görünmüyorsa daha...Balık Burcu Günlük Yorumu