Göz altı torbaları ve mor halkalar neden oluşur?

Yüzde kıl olmamasının avantajları arasında parazitlerin saklanacak bir yer bulamaması ve terleme yoluyla serinlemenin mümkün olması bulunur.

Jason G. Goldman / BBC Future
26.12.2017 - 09:45 | Son Güncelleme :

Gözaltı torbaları ve mor halkalar çoğunlukla zararsız olduğu halde birçok kişiyi rahatsız eder. (Fotoğraf: George Doyle / Thinkstock)

Göz altı torbaları ve mor halkalar neden oluşur

Yüzün açık olması ayrıca duygularımızı diğer insanların görmesini kolaylaştırır. Ama bunun dezavantajlarından biri yorgunluğumuzu da ele vermesidir.

Çoğu zaman göz altı torbalarının tıbben bir zararı yoktur. Fakat uzmanlar birçok kişinin göz altı torbaları ve göz etrafındaki mor halkalardan rahatsız olduğunu ve yaşam kalitesini olumsuz etkilediğini ifade ediyor. Ciltteki sorunlar sağlık açısından sorun olmadığı halde psikolojik rahatsızlık veriyorsa araştırılması gerektiğine dikkat çekiliyor.

"Mor halkalar" veya "göz altı torbaları" tıbbi terimler değildir ve buna yol açan farklı etkenler olabilir. Bunun tıptaki adı "periorbital hiperpigmentasyon" ya da kısaca POH'dur. Dermatolojik araştırmalar bakımından bugüne kadar öncelik teşkil etmediğinden bu konuda fazla bilgi de yoktur.

Derinin yapısı

Göz altındaki deri ince olduğu için şeffaf bir görünümdedir. Bu nedenle buradaki damarlar daha belirgindir ve derinin daha koyu renk görünmesine neden olur.

Göz altı torbaları ve mor halkalar neden oluşur
Gözaltındaki hafif çukurluk gözyaşının rahat akmasını sağlar. (Fotoğraf: Michael Hall/Getty)

ABD'deki UCLA Dermatoloji'den cilt doktoru Hayley Goldbach "Biri göz altı torbalarının olduğundan şikayet ettiğinde onu muayene etmek gerekir" diyor. Çünkü tek başına derinin inceliği POH nedeni olabilir. Göz altındaki koyu pigmentler, gölge etkisi ya da bu bölgedeki damarların belirgin olması buna neden olabilir.

Goldbach muayene sırasında bu bölgedeki deriyi gererek nedeni belirlemeye çalışıyor. Koyuluk artıyorsa nedeni damarlar olabilirken, germe sonucu koyuluk azalıyorsa sorun derinin gevşekliği olabilir.

Göz altı diye adlandırdığımız burun, göz ve yanak arasındaki bölgeyi dermatologlar gözyaşı yatağı olarak adlandırıyor. Çünkü burası gözyaşına akış yolu sağlıyor. Yaşlandıkça deri altındaki yağ tabakası inceldiğinden göz altı bölgesi daha çukur görünür. Bu optik yanılsama yaratır. Buradaki koyuluk aslında ışığın yüzdeki kıvrımlarda yansıma şekliyle ilgilidir.

Yağ tabakasında incelme

Dermatologlar göz altı derisindeki sorunun kaynağını renk yöntemiyle de tespit edebilir. Göz altı derisi mavi, pembe ya da mor tonlarda görünüyorsa morlukların nedeni damarlardır. Kahverengi görünüm ise deriye, saçlara ve gözlere rengini veren melanin pigmentinde fazlalığa işaret eder, ama mor halkaların en az rastlanan nedenidir bu.

Göz altındaki mor halkaların en yaygın nedeni, yaşla birlikte deri altı yağ tabakasındaki incelmedir. Bu morlukların insanı yorgun göstermesinin nedeni de budur.

Göz altı torbaları ve mor halkalar neden oluşur
Göz altındaki deri daha ince olduğundan damarların görülmesine neden olabilir. (Fotoğraf: Creatas Images/Thinkstock)

Fakat bu durum yeterince dinlenilmediğinde oluşan göz altı torbalarını açıklamıyor. "Bu torbaların nedeni ödemdir" diyor Goldbach. Bazen ilk uyandığımızda bu torbalar daha belirgindir. Aşırı tuzlu yiyecekler de buna neden olabilir. Örneğin yatmadan önce tuzlu patates kızartması yemişseniz kalktığınızda göz altı torbalarınızın şiştiğini görebilirsiniz. Bu durumda sorunun kaynağı yorgunluk olmayabilir.

Kızılötesi radyasyona maruz kalmanın, stres, alkol ve sigaranın da göz altında mor halkalara yol açtığı belirtiliyor. Fakat bu iddialar henüz bilimsel olarak kanıtlanmış değil. Gözleri ovma, kaşıma ya da göz yaşarması gibi belirtilere yol açan alerjilerin de buna yol açtığını gösteren daha fazla veri bulunuyor.

Tedavi olanakları

Göz altı torbaları ya da mor halkalar çoğunlukla kozmetik ve estetik bir sorun olarak görüldüğünden tedavi konusunda yeterli bilimsel araştırma yok.

Mor halkalar için renk açıcı kremler, derinin üst tabakasını kimyasal losyonlarla soyma, hatta lazer terapisi uygulanıyor. Soyma amacıyla kullanılan asitler mantar ve armut ağaçlarından üretiliyor.

Göz altı torbaları ve mor halkalar neden oluşur
Tuzlu yiyecekler göz altı torbalarının şişmesine neden olabilir. (Fotoğraf: Getty Images)

Ayrıca deriye dolgu maddesi şırınga edilmesi ve ameliyat seçenekleri de var. Hatta bir araştırmacı iki ay boyunca haftada bir kez deri altına karbondioksit şırınga ederek kısmi başarı elde etti.

Bazıları ise bu bölgeye C vitamini uygulanmasını ve güneş kremi ve güneş gözlüğü kullanımını tavsiye ediyor. Uzmanlar görünümdeki ufak bir gelişmenin bile yaşam kalitesini artırmada etkili olabileceğini söylüyor.

Bu konuda daha kesin veriler elde edilinceye kadar bu mor halkalarla yaşamayı öğrenmek ve onları daha bilge bir yüzün özelliği olarak görmek en doğrusu olacak galiba.

Göz altı torbaları ve mor halkalar neden oluşur



EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün