GeriSağlık Yetişkinlerde kekemelik yaşam kalitesini düşürüyor!
Paylaş
  • Yazdır
  • A
    Yazı Tipi
  • Yorumlar
    1
    • Yazdır
    • A
      Yazı Tipi

Yetişkinlerde kekemelik yaşam kalitesini düşürüyor!

Yetişkinlerde kekemelik yaşam kalitesini düşürüyor!

Yetişkinler arasında kişinin yaşam kalitesini düşüren kekemeliğin, çözümsüz olduğu düşüncesi nedeniyle herhangi bir tedavi yolu aramamak oldukça yaygındır. Kekemelik ne kadar uzun süre tedavi edilmezse, kontrol altına alınması da o kadar zorlaşır...

“Yetişkinlerde kekemeliğin genellikle çocukluk döneminde ortaya çıkan ve müdahale edilmediği taktirde yetişkinlik döneminde de süregelen bir durum” olduğunu belirten Uzman Dil ve Konuşma Terapisti Sümeyra Öztürk, yetişkinlerde kekemelik tedavisinin başarısına dikkat çekiyor. 

KEKEMELİK YAŞAM KALİTESİNİ DÜŞÜRÜYOR

Yetişkinler arasında kişinin yaşam kalitesini düşüren kekemeliğin, çözümsüz olduğu düşüncesi nedeniyle herhangi bir tedavi yolu aramamak oldukça yaygın bir durumdur. Tüm bunların yanı sıra bu alanda yeterliliği olmayan, gerekli lisans eğitimini almamış kişilere tedavi için başvurarak sonuç alınamaması da ümidin yitirilmesine neden oluyor. 

Yetişkinlerde kekemelik yaşam kalitesini düşürüyor

Kekemelik ne kadar uzun süre tedavi edilmezse, kontrol altına alınması da o kadar zorlaşır uyarısında bulunan terapiste göre bunun nedeni: 

“Kekemelikten kaynaklı yaşanmışlıkların artması ile kişide anksiyete ve özgüven düşüklüğü gibi ek sorunların ortaya çıkar. Özellikle anksiyete, yetişkinlerde takılmalarda ciddi artışlara neden olmaktadır. Bu yüzden yetişkinlerde kekemelik tedavisinin psikolojik yönüyle de ilgilenerek davranışçı hedefler belirlemek gerekiyor.

SOSYAL HAYATI OLUMSUZ ETKİLİYOR

Biriken olumsuz yaşanmışlıklar, kişilerde kaçınma davranışına neden olabiliyor. Örneğin; sunum yapmaktan kaçınma, telefonda konuşamama, tanımadıklarıyla ya da kalabalık grup içinde konuşamama gibi. Ayrıca yetişkinlerde takılmamak için belirli seslerden ve sözcüklerden kaçınma davranışı sıklıkla görülür.  Olumsuz düşünceler, yine takılırım korkusu, konuşmaktan çekinme, belli sözcüklerden ve seslerden kaçınma kişilerde yaşam kalitesinin düşmesine, iş ve sosyal hayatta problemlere neden olmaktadır.”

Yetişkinlerde kekemelik yaşam kalitesini düşürüyor

Uzm. Öztürk, yetişkinlerde kekemelik tedavisi için reflü örneğini veriyor: “Örneğin kronik reflüsü olan kişiler doğru tedavi yöntemi uygulandığında, hastalığın belirtilerinden kurtulabilir ve reflü şikayeti yokmuş gibi yaşantısına rahat bir şekilde devam edebilir. Kekemelik terapisinde de, belli bir yaştan sonra kekemelik kronik hale gelse de kişi takılmalarını kontrol edebileceği fiziksel teknikler öğrenerek sıkıntısını minimuma indirebilir ve akıcı bir şekilde konuşmayı öğrenebilir.”

TERAPİLERDE KİŞİNİNİN MOTİVASYONU ETKİLİ

Terapiden edinilen başarının kişinin motivasyonuyla, isteğiyle, verilen egzersizleri evde uygulamasıyla ve öğrendiği teknikleri günlük yaşama aktararak genellemesiyle yakından ilişkili olduğunu belirten Sümeyra Öztürk: “Yetişkinlerin farkındalıkları ve motivasyonları çok daha yüksek olduğundan, kekemelik terapisinde başarılı sonuçlar alınmaktadır. Daha önce başka tedaviler denenmiş olsa bile; takılmadan, özgürce konuşabilmek için tekrar tekrar deneme yapmakta fayda var.

Ülkemizde dil ve konuşma terapistliği yeni ve gelişmekte olan bir alandır. Şu anda ülkemizde uzman dil ve konuşma terapistlerinin sayısı oldukça az. Ne yazık ki, bu alanda uzmanlaşmamış ve eğitim almamış kişiler sadece sertifika alarak -ya da diploma denklikleri olmamasına rağmen- uzmanım diyebiliyor. Uyguladıkları tedaviler başarılı sonuçlar vermediği için, hastaların kekemelik tedavilerine karşı olan inancı sarsılabiliyor. Kekemeliği olan bireyler, konuşma terapistleri derneğinin sitesinden gidecekleri uzmanın ismine ulaşabilir ve kekemelik tedavisini başarıyla tamamlayabilirler.”

KEKEMELİK TERAPİSİNDE SIK KULLANILAN TEKNİKLER NELERDİR? 

“Dil ve konuşma terapistleri kekemeliğin tedavisinde; kekemeliğin şiddeti ve sıklığı, kişinin motivasyonu, kaçınma davranışları gibi bir dizi faktör doğrultusunda kişiye en uygun terapi tekniğine karar verir. Bazı durumlarda birden fazla tekniği bir arada kullanabilir. Kekemeliğin tek bir tedavi tekniği yoktur. Herkesin kekemeliği birbirinden farklı farklı olduğundan uygulanan tedavinin kişiye özel olarak belirlenmesi gerekir” diyen Uzm. Konuşma Terapisti, kekemelik terapisinde en sık kullanılan teknikleri şöyle sıralıyor:

Yetişkinlerde kekemelik yaşam kalitesini düşürüyor

AKICILIĞIN ŞEKİLLENDİRİLMESİ (FLUENCY SHAPING) TEKNİĞİ:

Bu tedavi tekniğinde, kekemelik davranışsal bir problem olarak kabul edilir ve konuşmanın fiziksel özelliklerinin yeniden şekillendirilmesine yönelik çeşitli yöntemler uygulanır. Tedavi, kişiye özel bir takım uygulamalar içerir. Terapi programında, konuşma üretiminde kullanılan fiziksel mekanizmalar tam ve sistematik olarak yeniden öğretilir.  Nefes koordinasyonu, yumuşak başlangıç ve sözcükler arasındaki geçişlerin yeniden şekillendirilmesiyle konuşma akıcılığı arttırılır. Tedavinin amacı, konuşmayı sadece klinik ortamda akıcı hale getirmek değil, bireyin günlük yaşamda da kekelemeden konuşmasını sağlamaktır. Terapi klinik ortamda gerçekleştirilir ve birey aşama aşama öğrendiklerini günlük yaşamına aktararak, konuşmasındaki takılmaları kontrol altına almayı öğrenir. Akıcılığın şekillendirilmesi tekniğinin tamamlanmasından sonra, bir takip programı oluşturarak kişinin konuşması belirli aralıklarla kontrol edilir.

KEKEMELİK MODİFİKASYONU (STUTTERİNG MODIFICATION) TEKNİĞİ:

Kekemeliği olan bireyler genellikle konuşma esnasındaki takılmaları önlemek ya da azaltmak için daha zor söyledikleri sesleri ve sözcükleri, gerilimi azaltmak için kolay söyledikleri ses ve sözcüklerle değiştirme eğilimindedir. Kekemelik modifikasyonu tekniğinde, belirli seslerden ve sözcüklerden kaçınmak yerine, bu sözcüklerin gerilmeden daha akıcı bir şekilde söylenilmesine yönelik çalışmalar yapılarak kekeleme gerginliğinin ortadan kaldırılması ve takılmaların daha kolay kontrol edilmesi amaçlanır. Bu teknikle kişi konuşma organlarındaki gerilimi düşürmeyi, sesler ve sözcükler arasında daha kolay geçiş yapmayı, cümleye daha kontrollü ve sakin bir şekilde başlamayı öğrenir.

Yetişkinlerde kekemelik yaşam kalitesini düşürüyor


Yorumları Göster
Yorumları Gizle