Lületaşı ustalığı tarihe karışıyor

Hürriyet Haber
02.12.2000 - 00:00 | Son Güncelleme :

Lületaşı ustalığının, ilgisizlik, teşvik sağlanamaması ve usta yetişmemesi yüzünden giderek tarihe karıştığı bildirildi.

Eskişehir Merkeze bağlı Sepetçi, Nemli, Karahöyük, Kümbet, Başören, Sarısu, Türkmentokat ve Gökçeoğlu köylerindeki lületaşı kuyularının derinliklerinden çıkarılan lületaşı, ustalar tarafından işlenerek, pipo, ağızlık, tespih, kolye ve biblo yapımında kullanılıyor. Lületaşı toprak altından "patalcı" tabir edilen kişiler tarafından çıkarılıyor.

Eskişehir'de yıllardır süregelen bu mesleğin günümüzde hem yeterli taş çıkarılamaması hem de bu taşı işleyecek usta yetişmemesi yüzünden yok olmak üzere olduğuna işaret ediliyor. Mesleğin ustaları ise devletin bu işe ilgisiz kaldığını ve yeterli teşvik sağlanmadığını söylüyorlar. Lületaşı işletmecisi Mustafa Servi, Eskişehir'de bir elin parmakları kadar usta kaldığını belirterek, şöyle konuşuyor: "Lületaşı işletmeciliği sabır işi. Parası da öyle çok değil. Bu nedenle genç nesil bu mesleğe ilgi göstermiyor. Şu anda bu işi yürütenler ise dededen, babadan kalma ustalar.

Gençler bu işe heves etmediği için de usta yetişemiyor." Lületaşı ustaları, taşın çıkarılış söylencesini şöyle anlatıyorlar:

"Bir genç, işini erkenden bitirip Eskişehir pazarından çıkarak köyüne doğru yollanır. Güneş tam tepeye geldiğinde, bir ahlat ağacının altında dinlenir, yemek yer ve biraz da kestirir. Tam o sırada bir ses duyar, biraz ilerisinde, köstebek deliğinin hemen önünde, cam gözlü, fırça tüylü bir köstebeğin beyaz bir taş ile oynadığını görür. Genç, bir an köstebekle göz göze gelir, köstebek ürker ve beyaz taşı bırakarak deliğine kaçar. Genç adam merakla taşı eline alır, Cebinden çıkardığı çakısıyla taşı yontmaya başlar. Bir iki bıçak darbesinden sonra taş dile gelir ve 'Ey insanoğlu, ey koca Tanrı'dan sonra yeryüzünün en becerikli varlığı. Ne istedin benden, ne diye batırdın sivri bıçağını bağrıma?' diye sorar. Genç adam korkar ve taşı elinden bırakır. Taş birdenbire bir dünya güzeline dönüşür. Gencin şaşkınlığı iyice artar, inanamaz gördüklerine, eli ayağı birbirine karışır, dili söylemez olur. Şaşkınlığı arasında da o dünya güzeli yeniden taş oluverir ve orada bulunan köstebek deliklerinden birinin içine akıp gider. Kendine gelen genç, taşın peşine düşer, aç bilaç yerin yedi kat altına ulaşır. Gücü biter, taşın hayaliyle ruhu yedi kat göğe yükselir. Köylüler günlerce haber alamadıkları genci aramaya başlar ve bulurlar. Avucunda beyaz yuvarlak bir taş vardır. Gencin kazdığı kuyudan boy boy lületaşları çıkar. Köylüler, onları bir güzel temizlerler ve o güne dek görülmedik güzellikleri ve insan suretlerini özenle işlerler bu kardan ak, denizlerin köpüğüne benzer taşlara." Lületaşını o derin kuyulardan çıkaranlar, işleyenler ve o işten ekmek yiyenler, lületaşını yedi kat yerin dibinden çıkaran köstebeği ustaları, pirleri olarak görürler. Köstebeğe saygı duyarlar. Kendilerine lületaşının yolunu gösteren köstebeğin yuvasını ellemezler.

Etiketler:


EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün