Kediden korkmak şımarıklık değil Bunun tıpta bir adı var: Ailurofobi

Hürriyet Haber
25 Eylül 2005 - 00:01:00

Kedi gördüğünüzde bir karış havaya sıçradığınız her seferde hayvansevmezlikle, gaddarlıkla suçlanır, peşinden aynı klişeyle terslenirsiniz: ‘Hayvan sevmeyen insan da sevmez!’Kedi iktidarının ne kadar yıkılmaz, kalesi düşürülemeyen bir güç olduğunu biliyorum. Ama geçtiğimiz hafta meslektaşım Tuba Akyol, Milliyet Gazetesi’ndeki köşesinde, ‘Kim korkar ki kediden? Ben!’ başlığıyla bir yazı yazınca, ‘Hah işte aradığım destek’ diyerek mutlu oldum. Çünkü kedi gördüğünüzde bir karış havaya sıçradığınız her seferde hayvansevmezlikle, gaddarlıkla suçlanır, peşinden aynı klişeyle terslenirsiniz: ‘Hayvan sevmeyen insan da sevmez!’ Halbuki Akyol gibi benim meselem de, sevip sevmemek değil, basbayağı korku. Anksiyete yaşayacak kadar büyük bir korku...‘Ayy el kadar şey, sana bir şey yapmaz’ lafının bir kedi korkağına söylenmesi, açlıktan ölmek üzere olan bir aslanın karşısında bacakları titreyerek dikilen birine, ‘Bir şey yapmaz’ demekle aynı şeydir.Biliyorum akıllı işi değil diyeceksiniz ama kedi korkusunun boyutlarını, kediden korkan ve korkmayan birinin tatile çıkmadan önceki hazırlıklarına bakarak bile anlayabilirsiniz. Kediden korkan biri, ki örnek olarak kendimi verebilirim, tatile çıkacağı zaman kalacağı yerin ne kadar konforlu olduğunu bir tarafa bırakır, etrafta ne kadar kedi var, akşam yemeğinde ayağına kaç kedi dolanır, bunların hesabını yapar.Bunlar korkumun bana yaşattığı kısıtlamalar; kendim ederim, kendim bulurum, diye içimi rahatlatabilirim. Ama bu korku ya başkalarına zarar verecek boyuta gelirse?Bir keresinde, açık havadaki bir yemekte ayağıma dolanan kedi yüzünden neredeyse katil oluyordum. Çünkü et bıçağı ile yemek yemeğe koyulmuşken, bacaklarıma bir kedi değmişti. Çatal bir tarafa, bıçak bir tarafa, ben de sandalyenin tepesine... Sonra utançla göz attığımda, fırlattığım bıçağın yan masadakileri sıyırıp geçtiğini fark ettim. Takım elbiseli beyfendinin korku dolu gözlerini, kireç gibi yüzünü unutamam.KEDİ MAMASI REYONUNUN ÖNÜNDEN GEÇEMEMEK Markette küçük kızımla yaptığım alışveriş sırasında, kedi mamalarının önünden geçerken kızımın avazı çıktığı kadar, ‘Anne buradan geçme, burada kedi var’ diye bağırdığında yaşadığım utancı, kedili arkadaşlarımın evini ziyaret edemememi, hele hele kedisi olan sevgilimin hayatını nasıl bir kaosa sürüklediğimi, röportaj yaptığım kişilerin evlerinde karşılaştığım kedilerle ilgili yaşadıklarımı hiç söylemiyorum bile.Rezervasyon için aradığım restoranda, ortalıkta kedi olup olmadığını anlamak için yönelttiğim ‘Kedi var mı’ sorusuna, garsonun biraz duraklayarak ‘E, şey kedi yok ama tavuk var, balık var’ demesi dışında, kedi ile ilgili yüzümü güldüren hiçbir hikayem olmadı.BÜTÜN FOBİLER GİBİ BU DA EVRİMSELZamanla bendeki bu korkunun tıpta bir adı olduğuna öğrendim: Ailurofobi, yani kedi fobisi. Peki bu fobi yaygın mı? Tedavisi var mı?Psikiyatr Prof. Dr. Kerem Doksat, çok ilginç bilgiler veriyor: ‘Bütün fobilerin aslında evrimsel bir kökeni vardır. Freud’un iddia ettiği gibi sadece çocukluk çağında yaşanan olaylar tek başına bir sebep değildir. Hayvanlara duyulan korku yani zoofobi de en sık rastlanan fobilerden biridir. Özellikle tüylü, dişli ve kuyruklu hayvanlara olan fobi çok yaygındır. Niçin böyledir, derseniz, nesiller boyu bütün memelileri en çok onlar öldürmüştür de ondan. İşin arkaik yani evrimin ilk zamanlarından beri genlerimize işleyen bir tarafı var. Biz doğuştan korkulara karşı kodlu doğuyoruz.’Tamam, atalarımız kedilerden çok çekmiş, burası anlaşıldı. İyi de bu korkunun binlerce yıl sonra hálá devam ediyor olması çok mu normal. Bütün korkanlar, bu yüzden mi korkuyor yani?‘Fobinin ortaya çıkış şekli, kişiden kişiye değişebiliyor elbette. Bazı insanlarda özellikle çocukluk çağında yaşanan travmalar, yetiştirilme, genetik kodları aktif hale getirip büyütüyor. Freudyen yaklaşımda, özellikle ebeveynlerden biri veya ikisi ürkütücü ise çocuk ondan çok çektiyse, bu öfke ve korku bastırılıyor ve sembolik bir hayvana dönüştürülüyor. Bazı insanlar bunu özellikle kedilerde sembolleştirir. Bu tür vakalar iyi incelendiğinde kedi korkusu olarak dışa vuran korkunun aslında özellikle baba ile sorun yaşayanlarda ortaya çıktığı görülür.’MISIRLILAR KORKTUKLARI İÇİN TAPIYORDUPeki Freudyen yaklaşım buysa, niçin bu korku bir köpek, at ya da aslan değil de özellikle kediye dönüşüyor? ‘Dünyadaki bütün dinlerde, gizemli öğretilerde, kedinin sembol olarak kullanılması tesadüf değildir. Eski Mısır’da kedilere Tanrı olarak tapılıyordu ama Mısırlılar kedilere sevdikleri için değil, temsil ettikleri kötücül güçten korktukları için tapıyorlardı. Şimşeğe de o yüzden, korktukları için taparlardı. Kedinin iyi olarak kutsandığı hemen hiçbir kültür yoktur.’İyi de kedi korkusu üstesinden gelinemeyecek bir korku mudur? Nasıl tedavi olunur? ‘En sık başvurulan yöntem, kafadaki ürkütücü kedi imajının aslında başka bir korkunun simgesi olduğunu kişiye anlatıp onu duyarsızlaştırma terapilerine almaktır. Korktuğun kedi değil, onun simgeleştirdiği şeytani güç, genomunda olan bir nüve diyerek kişi önce buna hazırlanır. Kedi lafını bile ederken kötü olanlara önce k, sonra e dersin. Kedilerle ilgili bilgi topla, iki sayfa ev ödevi yaz dersin. Kedi resmine uzaktan baktırır, sonra yakından baktırır, sonra resmi tutturacak aşamaya getirirsin. Kişi her seferinde anksiyete yaşayabilir ama sonunda gerçek bir kediyi alıp sevmesini sağlayacak kadar ilerlenebilir. Bu aşamaları hızlandırmak için hipnoz kullanılabilir. Ben uygun vakalarda hipnozu kullandım ve bütün hastalarımda dereceli olarak başarılı oldum. Bazıları kedi sevip, beslemeye bile başladı.’

Yayınlanma Tarihi : 25 Eylül 2005 - 00:00:00
Etiketler:

    EN ÇOK OKUNANLAR

      Koç Burcu
      21 Mart - 20 Nisan

      Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

      Boğa Burcu
      21 Nisan - 20 Mayıs

      Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

      İkizler Burcu
      21 Mayıs - 20 Haziran

      Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

      Yengeç Burcu
      21 Haziran - 22 Temmuz

      Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

      Aslan Burcu
      23 Temmuz - 23 Ağustos

      Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

      Başak Burcu
      24 Ağustos - 23 Eylül

      Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

      Terazi Burcu
      24 Eylül - 23 Ekim

      Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

      Akrep Burcu
      24 Ekim - 22 Kasım

      Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

      Yay Burcu
      23 Kasım - 21 Aralık

      Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

      Oğlak Burcu
      22 Aralık - 20 Ocak

      Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

      Kova Burcu
      21 Ocak - 18 Şubat

      Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

      Balık Burcu
      19 Şubat - 20 Mart

      Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün