Kamondo Apatmanı tanıklarını arıyor

Engizisyon Mahkemeleri’nden Venedik’e, oradan da Osmanlı’ya sığınan Kamondo Ailesi’nin, İstanbul’da kendi adlarını taşıyan Kamondo Apartmanı’nın tarihi yazılmaya başlandı.Galata Kulesinin hizasındaki Serdar-ı Ekrem (Yazıcı) Sokak’ta bulunan binanın sakinleri arasında, çatı katını atölye olarak kullanan Abidin Dino’nun yanı sıra Arif Dino, Ahmet Hamdi, Sait Faik, Yaşar Kemal, Orhan Veli, Oktay Rıfat, Melih Cevdet Anday gibi isimler de bulunuyor.

Hürriyet Haber
14 Ocak 2006 - 11:03:44

Restore edilerek depreme karşı güçlendirilmeye çalışılan iki tarihi apartmandan birisi olan Kamondo Apartmanı, öznel tarihine kavuşmak için gün saymaya başladı.

"Bina ve yaşayanları hakkında bilgi ve belge sahibi olanların" tanıklığına ihtiyaç duyulan bina, zamanında hareketli bir yaşamın da merkeziydi. Örneğin; kuruluş tarihi 1868 olan "The Levant Times and Shipping Gazette" isimli gazete bu binada yayımlanmıştı. Cumhuriyet dönemi sanat tarihine "Yeniler Grubu" olarak geçen ünlü ressamların anıları da Kamondo Apartmanı’nda yaşıyor. Abidin Dino’nun da aralarına girmesiyle yeni bir rüzgar estiren grubun ünlü "Liman Sergisi" de aynı ressamlarca bu binada hazırlanmıştı.

Abidin Dino’nun kiralayıp atölye olarak kullandığı çatı katı, önde gelen mimarların birlikte sanat ürettikleri mekan olurken; Arif Dino, Ahmet Hamdi, Sait Faik, Yaşar Kemal, Orhan Veli, Oktay Rıfat, Melih Cevdet Anday gibi yazar, kültür, bilim ve felsefe dünyasının önde gelen isimleri de apartmanda biraraya gelirdi.

Padişahın diş doktoru Hantz Von Der Heyde, Kamondo’nun mimarlarından Gustave Tedeschi, İstanbul kulübü yöneticisi Zankovitch, kuyumcu Neubauer gibi isimlerin dışında birçok bankacı, avukat, doktor ve mümessiller bu binada oturmuştu. Kamondolar’dan Gerson kardeşlere miras yoluyla geçen han 1976’da, içlerinde Sultanhamamlı bir kumaş tüccarının da bulunduğu 8 kişilik bir ortaklığa satılırken, 1982’de ise ikinci derece tarihi eser olarak ilan edilmişti.

KAMONDO AİLESİ

Vedenik’te yaşayan İspanyol-Portekiz kökenli Kamondolar, 17’nci yüzyılda İstanbul’a yerleşti. Osmanlı’da gayrimenkul edinme izni alan ilk yabancı uyruklu kişi olan Abraham Kamondo, kardeşi Isak ile birlikte "Isak Kamondo ve Şürekası" isimli bankayı kurarak, Kırım Savaşı’nda Osmanlı Devleti’ni finanse etti. Dersaadet Tramvay Şirketi’nin de ortakları arasında yer alan Kamondolar, İstanbul’da ilk belediye ve modern eğitim kurumlarının oluşumunda da rol aldı.

Dış borçlanma zamanında Osmanlı Sarayı ve yabancı finans kaynakları arasında önemli bir köprü oluşturan Kamondo ailesi sonradan yerleştiği Paris’te sanatçıları koruyan en önemli ailelerden birisi oldu.

Kamondo Apatmanı tanıklarını arıyor
Karaköy'de bulunan ve Kamondo ailesinin adını taşıyan merdivenler ünlü fotoğrafçı Cartier- Bresson tarafından da görüntülendi. 

Aile, Paris’te Champs-Elysees Tiyatrosu’nu ve Kamondo Müzesi’ni yaptırırken, İstanbul’daki Yahudi cemaatinin önderi olan Abraham Kamondo, ilk belediye olan 6. Daire’nin kuruluşunda da görev aldı. Bankalar Caddesi’ndeki Kamondo merdivenlerini 1870-1880 yıllarında yaptıran ünlü banker yaşamını yitirince, Hasköy’de kendisinin yaptırdığı anıt mezara devlet töreniyle defnedildi. İstanbul’un gelişimi ve modernleşmesine katkı sağlayan Kamondo ailesinin anısına, Karaköy Bankalar Caddesi’ndeki merdivenlere geçen yıl Hahambaşı’nın da katılımıyla düzenlenen törenle plaket çakılmıştı.

Kamondo Hanı’nın dışında, Kasımpaşa’daki Kuzey Deniz Saha Komutanlığı (Kamondo Sarayı), Meşrutiyet Caddesi’ndeki Ada Han, Karaköy’de Saatçi, Latif, Lacivert, Yakit, Kuyumcular, Lüleci ve Gül Han da ailenin İstanbul’da inşa ettirdiği yapılar arasında bulunuyor.

APARTMANIN MİMARİSİ

Erken dönem Pera mimari eseri olan Kamondo Apartmanı, cumbaları dahil pek çok bölümünde ahşap malzeme kullanılmasıyla bilinir. Dört katlı olarak inşa edilen binada giriş katında dükkanlar bulunurdu. Simetrik plana sahip olan binada, ikinci ve üçüncü katlarda yer alan ahşap cumbalar pencere hizasına kadar yükseliyor. Cumbaların pencere eteğinde yer alan panolardaki baklava motifleri dikkat çeken binanın ikinci ve üçüncü katları boyunca dört adet pilastr yükseliyor. Üçüncü ve dördüncü katlar boyunca simetrik olarak yerleştirilen ikinci bir grup ahşap cumbalar da bu katları kendi içinde birleştirirken, pilastrlardan oluşan orta bölüm bir dizi konsol ile sonlanıyor.

Yayınlanma Tarihi : 14 Ocak 2006 - 10:58:10
Etiketler:


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Koç Burcu
      21 Mart - 20 Nisan

      Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

      Boğa Burcu
      21 Nisan - 20 Mayıs

      Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

      İkizler Burcu
      21 Mayıs - 20 Haziran

      Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

      Yengeç Burcu
      21 Haziran - 22 Temmuz

      Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

      Aslan Burcu
      23 Temmuz - 23 Ağustos

      Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

      Başak Burcu
      24 Ağustos - 23 Eylül

      Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

      Terazi Burcu
      24 Eylül - 23 Ekim

      Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

      Akrep Burcu
      24 Ekim - 22 Kasım

      Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

      Yay Burcu
      23 Kasım - 21 Aralık

      Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

      Oğlak Burcu
      22 Aralık - 20 Ocak

      Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

      Kova Burcu
      21 Ocak - 18 Şubat

      Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

      Balık Burcu
      19 Şubat - 20 Mart

      Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün