Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

İsyan, gül atarak bastırılmaz!

BU dünyada zordan da zordur, ışıksız, karanlık, kin dolu kafaları aydınlatmak!<br><br>Siz ne derseniz deyin, onlar hep tersten anlayacaklar!

Yurtsever misiniz? Laiklikten yana mısınız? Cumhuriyeti mi savunuyorsunuz?

O halde, her türlü saldırıya hazır olmalısınız.

Vatandaş, en güvenilir kurum olarak Türk Silahlı Kuvvetleri’ni mi görüyor? O halde asker de, sahte ihbar mektuplarıyla yıpratılmalı, halkın gözünde küçük düşürülmeli!

Ermeni soykırımı iddiaları etkisini kaybediyor mu? Ne gam! Sırada yeni soykırımlar hazır bekletiliyor. Bir tanesi hemen devreye sokulmalı!

* * *

Şimdi, CHP’li Onur Öymen’in “Dersim isyanı” hakkındaki sözleri bahane edilerek “Dersim’de Kürtlere soykırım uygulandı!” diye yaygaraya başlandı.

Türkiye’ye vurmak için fırsat kollayan bazı Avrupalı parlamenterler ve DTP’liler birkaç gün önce Brüksel’de toplanarak “Dersim soykırımı” iddiasıyla Türkiye’ye saldırıp, tam bir utanmazlık sergilediler!

Aynı ışıksız kişiler geçen yıl da Brüksel’de “Dersim konferansı” düzenlemişlerdi.

* * *

Cumhuriyet döneminde 28 Kürt isyanı yaşanmıştır.

“Soykırım yapıldı” denilen Dersim isyanları nedir? Nasıl olmuştur?

Büyük savaşlardan çıkan devlet, Kurtuluş Savaşı’nın yaralarını sarmaya devam ederken bir yandan da Kürt isyanlarıyla uğraşmak zorunda kalmıştır.

Dersim olayları, Cumhuriyet’in 14’üncü yılında devletin feodal düzenle kavgasıdır.

Bölgenin derebeyleri olan aşiret reisleri, devlet otoritesini kabul etmeyip, karakollara kanlı baskınlar yapınca çatışmalar başlamış, bu arada ne yazık ki, binlerce masum insan da ölmüştür.

İsyanların bastırılışı sert olmuştur ama o günün şartlarında başka çare bulunamamıştır.

Bugünkü adı Tunceli olan Dersim’de ilk olaylar 21 Mart 1937 gecesi aşiret reislerinin lideri Seyit Rıza’nın yönettiği Kürtlerin, Fırat Nehri üzerindeki “Pah Köprüsü”nü havaya uçurması ve köprünün başındaki karakolda bulunan 33 askeri şehit etmesiyle başladı.

Saldırılar kanlı şekilde devam etti. 3 Mayıs’ta, Hava Kuvvetleri’nin uçak filosuyla askeri harekât başladı. 30 bin dolayındaki isyancı, hava saldırıları ile ağır kayıplara uğradı.

Filodaki uçaklardan birini Atatürk’ün manevi kızı Sabiha Gökçen kullanıyordu. O günün Apo’su olan Seyit Rıza’nın saklandığı Kızıldağ kuşatıldı, mağaralar Sabiha Gökçen’in kullandığı uçak tarafından bombalandı.

Seyit Rıza, 12 Eylül 1937 günü teslim oldu.

Yargılanan 58 isyancıdan 11’i idama, 33’ü ağır hapse mahkûm oldu, 14’ü beraat etti. Dört kişinin idam cezaları 30 yıl hapse çevrildi, Seyit Rıza ve oğlu dahil, 7 kişi idam edildi.

* * *

İkinci Dersim isyanı 2 Ocak 1938’de başladı. 7 jandarma eri tuzağa düşürülüp öldürüldü.

Bölgede Orgeneral Kâzım Orbay’ın komutasında üç kolordunun katıldığı geniş çaplı harekât 8 ay 4 gün sürdü ve 6 Eylül 1938’de isyan tamamen bastırıldı.

Ayaklanmaların hepsi, çıkarları bozulan ağaların, şeyhlerin önderliğinde çıkmıştır.

Atatürk, İnönü ve Celâl Bayar ile devrimci cumhuriyet kadrolarının bu ayaklanmaları en sert şekilde bastırdıkları bir gerçektir ama isyanları, kurşun yerine gül atarak durduracağına inanan varsa çok saftır!

X