Hüseyin Çağlayan kostümlerin yönettiği bir dansı nasıl meydana getirdi?

Ünlü modacı Çağlayan, daha önceleri de dans üzerine çalışmalar yaptı fakat "Yerçekimi Yorgunluğu" (Gravity Fatigue) kendisinin yarattığı ve yönettiği ilk gösteri!

Hürriyet Haber
11.09.2015 - 11:00

"Bence modayla ilgilenen birinin, dansla ilgilenmemesi tuhaf olurdu." diyor Hüseyin Çağlayan. Vücudun ve hareketlerin kıyafetlerle buluşmasının en uçta ifade edilişidir bu. Yılın İngiliz Tasarımcısı ödülünün iki kez sahibi olan Hüseyin, Michael Clark ve Sidi Lrbi Cherkaoui de dahil olmak üzere çeşitli fotoğrafçıyla çalıştı. En yeni dans projesi olan Yerçekimi Yorgunluğu'nun farkı ise Çağlayan'ın sadece tasarımcısı değil aynı zamanda tüm projenin yazarı olmasıdır.

Proje 2000'de; deneysel koleksiyonu Afterwards'ı sunması için modacının Londra'da, Sadler's Wells ile anlaştığında başladı. En bilindik olanı iç içe geçmiş, uzun, ahşaptan bir etek biçimine getirilmiş yuvarlak bir kahve sehpası idi.

Hüseyin Çağlayan kostümlerin yönettiği bir dansı nasıl meydana getirdi

Wells'in sanat yönetmeni olan Alistair Spalding de onun abartılı kıvrak zekasından etkilenmişti ve Çağlayan'ı daha sıradan bir ortağı olabilmesi için ikna etmeye çalışmıştı. Tasarımcının yaratıcılık alanları çoktan kıyafetlerden öte videoya, fotoğrafa, nesnelere uzanmıştı. Birkaç işi kabul etmiş olsa da, başka birinin vizyonuna hizmet etmeye pek ilgisi yoktu. Nihayetinde Spalding eğer Çağlayan'ı yeniden Wells sahnesinde görmek istiyorsa ona kendi sahnesini vermesi gerektiğini anladı. "Açıkça görülüyor ki Hüseyin Çağlayan bir tasrımcıdan çok daha fazlası." diyor. " Çok fazla fikri var. Ben de düşündüm ki 'Bir şans ver, işi ona bırak.'"

Çağlayan hiç tereddüt etmese de kareografi yapabilmeyi düşünmemişti. "Bunu beklemiyordum. Ortadaki soru, fikirlerimi sergilemek isteyecek bir kareografi nasıl bulacağımdı." Splding ve Çağlayan pek çok adayla görüştüler ve Damien Jalet ile tanıştığı anda Belçikalı kareografın onun aradığı kişi olduğunu anlamıştı. "Onu bulduğum için çok şanslıyım. O müthiş bir sanatçı"
Bu iki adam ortak çalışmalarını geliştirmeye başladılar. Çağlayan taslakları, fotoğrafları ve diğer görsel materyalleri kullanarak keşfetmek istediği temaları ve istediği kostümleri netleştirdi. Aklındakiler başından beri netti. Kıyafetler sadece bir giysi değil, kareogrfinin grameri olacaktı. Jalet bu fikri büyüleyici buldu. "Genelde, bir kareograf olarak, tasarımcıdan gelip kıyafetleri yaratmasını istersiniz. Ama burada ise durum tam tersi olacaktı."

Hüseyin Çağlayan kostümlerin yönettiği bir dansı nasıl meydana getirdi

Kesinlikle Prova I'in çok farklı bir hissiyatı var. 13 dansçı sırayla Jalet ile çalıştı. vurmalı müzikle dans ederken her döngüde Çağlayan'ın 6 asistanı broşlar ve mezuralar ile ortaya çıkıp, odanın bir tarafında yer alan askılardan kıyafetler çıkarıyorlar. Arka tarafı uzatılmış koyu turuncu tişörtü kadının etrafına dolanırken yere yuvarlanan kadın "Korkarım bunu yırtacağım" diye bağırıyordu.
Çalışmada 110 kıyafet bulunacak. Bazıları kareografide çok belirgin etki yaratmak üzere tasarlandı. Dalgalanan peçeli kıyafetlerden, oldukça geometrik şekilde yapılananlara kadar çeşitlilik gösteriyorlar. Kıyafeti taşıyan kişi ve partneri tarafından farklı biçimlere bürünebilen elastik bir kuşaktan, hala yapım aşamasında olan bir kıyafete kadar. Çağlayan buna esrarengiz bir şekilde "Mekanik elbise" adını veriyor. Ortaya çıkardığı problemler tasarımcıya provayı terkettirecek cinsten ama Çağlayan ve Jalet henüz bir anlaşmazlık yaşamadılar. "Onun fikirleri," diyor Jaley, "kolayca benim olabiliyor."

Çağlayan : " Nasıl bir çalışma olması gerektiği başından beri biliyordum. Ne çok meşguliyet yaratacak, ne de kareografisinin apaçık ortada olan bir çalışma olacaktı. Bir düşüncenin vücutla birleştiği dansı her zaman daha çok sevmişimdir. Tıpkı Pina Bausch'ın çalışmasındaki gibi. Damien ile çalışmaya başladığımda ona dansçıları sundum. Ve onların fikirlerini alışverişlerini deneyimlemek müthişti benim için."

Ana tema ağırlıklı olarak Çağlayan'ın sürekli dönüş yaptığı göç konusuydu. Türk-Kıbrıslı bir aileden dünyaya gelmişti ve çocukluğunu Kıbrısın başkenti Lefkoşa'da geçirdi. Lefkoşa o dönemde acı bir şekilde Türk ve Yunan olmak üzere ikiye bölünmüştü. Ebeveynlerinin ayrılması onun zamanını Kıbrıs ve Londra arasında bölüştürecek olmasına rağmen o sekiz yaşındayken ailesi Londra'ya taşınmıştı. Şimdi 45 yaşında olan Çağlayan hala yurtsuzluk duygusuyla şekillendiğini hissediyor.

Hüseyin Çağlayan kostümlerin yönettiği bir dansı nasıl meydana getirdi
Moda tasarımcısı Hüseyin Çağlayan, Londra. Fotoğraf: The Guardian'dan Graeme Robertson

Tüm bunlar onun tasarımlarını derinlemesine renklendiren etkenler. Mezuniyetinden sonra yaptığı Central St Martins'deki derlemesi, arka bahçeye gömülüp sonrasında yeniden ortay çıkartılan kumaşlardan meydana getirdiği kıyafetlerle ölüm ve kentset bozulma olgularnı işleyen bir çalışmaydı. Daha sonrasında, kağıttan yapılan ve katlanılıp postalanabilecek bir uçak postası kıyafeti tasarladı. "Daima hikayeler dahilinde düşünüyorum." diyor Çağlayan. "Eğer benim tasarımlarımı giyiyorsanız bunu bilmek zorunda değilsiniz, sadece üzerinizde nasıl durduklarını, size nasıl hissettirdiklerini düşünüyor olabilirsiniz. Benim için ise kreasyonlarımı bir yazarın ilhamında tasarlamak daha kolay. "

"Kağıttan yapılmış, katlanıp postalanabilen bir uçak postası kıyafeti tasarladı"

Yerçekimi Yorgunluğu kısmi olarak, yerleşik bir hayata sahip olmamanın yarttığı travmalara dair olsa da, bu durumun tam tersi yarattığı bir etkiyi de taşıyor aynı zamanda; özgür olmanın çoşkusu. Çağlayan bu karmaşık tasarımında, dansçıların fiziksel çevreleriyle etkileşimlerini en üst düzeye taşımaya çalıştı. Sudan tutun tramboline ve gemi halatına kadar bir çok yüzey biçimine ve parçaya sahnede yer verdi.

"Yıllardır aklımda olan fakat daha öncesinde farkına varamadığım fikirler vardı." diyor Çağlayan. Zorlu bir dans prodüksiyonu yönetmenin coşkusuyla, dansçılarla çalışmayla gelen özgün bir iş çıkarmayı deneyimledi. "Modellerin işi elbette oldukça profosyonel, fakat esasında onların işi sadece kıyafetleri iyi taşımak. Dansçılar işin çok daha fazla içindeler. Daha dışavurumcu bir iş. Benim fikirlerimi kanalize etmelerini görmek muhteşem bir deneyimdi. Bu yapıt için biraz gerginim aslında. Çok tutkulu bir çalışma. Ama olacakları görmek için çok heyecanlıyım."

Yerçekimi Yorgunluğu 28-31 Ekim tarihleri arasında Sadler's Wells, Londra'da.

Hüseyin Çağlayan kostümlerin yönettiği bir dansı nasıl meydana getirdi
Dansçılar Hüseyin Çağlayan'ın kumaş kreasyonlarının sınırlarını test ediyorlar. Fotoğraf: Manuel Vason

Yayınlanma Tarihi : 11.09.2015 - 11:00


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Koç Burcu
      21 Mart - 20 Nisan

      Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

      Boğa Burcu
      21 Nisan - 20 Mayıs

      Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

      İkizler Burcu
      21 Mayıs - 20 Haziran

      Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

      Yengeç Burcu
      21 Haziran - 22 Temmuz

      Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

      Aslan Burcu
      23 Temmuz - 23 Ağustos

      Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

      Başak Burcu
      24 Ağustos - 23 Eylül

      Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

      Terazi Burcu
      24 Eylül - 23 Ekim

      Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

      Akrep Burcu
      24 Ekim - 22 Kasım

      Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

      Yay Burcu
      23 Kasım - 21 Aralık

      Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

      Oğlak Burcu
      22 Aralık - 20 Ocak

      Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

      Kova Burcu
      21 Ocak - 18 Şubat

      Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

      Balık Burcu
      19 Şubat - 20 Mart

      Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün