Hoca Ali Rıza’nın İstanbul’u

Hürriyet Haber
13.09.2005 - 00:00 | Son Güncelleme :

PAZARTESİ sabahı saat 10.00’da Dolmabahçe Sarayı’nın kapısından içeri girdim. Sağımda güneşin denizdeki yansımalarına bakıyorum.İş günü olduğundan kahvede gençler, emekliler ve turistler var.Saray bugün ziyarete kapalı. Çiçeklerin arasından geçerken köseleyle taşın teması kulağıma ulaşıyor.Güzel bir İstanbul sonbaharı.Hoca Ali Rıza Sergisi’ni gezmeye geldim.Türkiye Milli Saraylar Başkanlığı ile Yapı Kredi’nin birlikte düzenlediği, onların elindeki eserlerle özel koleksiyonlardan seçilmiş parçalardan oluşan iki yüzü aşkın Hoca Ali Rıza.Bugün beni Türk resim tarihindeki yerinden, öneminden çok, yaptığı İstanbul tabloları, desenleri ilgilendiriyor.Bilirsiniz hep yinelerim.Bir şehri, bir yeri, oranın insanlarını, manzarasını ressamın fırçasından, yazarın kaleminden görmeyi, okumayı severim.İstanbul nasıl bir şehir? Güzellikleri, gizli estetiği, bir semti, bir sokağı, bir konağı, bir çeşmesi...Hoca Ali Rıza’nın çalışmalarında ben bunun hayalini kurdum. Geriye kalanlarla yetindim, kaybolanları onun eserlerinde yaşadım.* * *SERGİYİ gezdikten sonra, Ömer Faruk Şerifoğlu’nun hazırladığı, içinde incelemelerin, eserlerin bulunduğu albümü inceledim.Giriş’te Uğur Derman, onun İstanbul ressamı oluşunun altını çiziyor:‘Şu yazıyı okurken, nerede ve hangi mevsimde olursanız olun; ister misiniz beraberce bahara, yaza ve o aylarda eski Boğaziçi’nin serin sularına, gölgelik yamaçlarını süsleyen fıstık çamlarının altına gidelim, sonra mesela Üsküdar’ın tarihi çeşmesinden sular içelim...’Onun peyzajlarına bakarken, İstanbul’u değişik perspektiflerden, günün değişik saatlerinde resmettiğini fark edersiniz.Hoca Ali Rıza da, resimde neyi tercih ettiğini açıklıyor:‘Resim san’atının icab ettirdiği diğer tarzlardan da nasib almakla beraber, mesleğim peyzaj ressamlığıdır.’Büyük bir romancı Abdülhak Şinasi Hisar, ‘Resimler Karşısında Tahassüsler’ yazısında o ressamın bir şehre aidiyetini vurguluyor:‘Ali Rıza Bey itikadımca büyük bir İstanbul ressamıdır.Bu yaptıkları hep munis İstanbul manzaraları: hislerine kalbimizin şahadet ettiği yerler.’P Dergisi’ndeki (Sayı: 19 Boğaziçi Özel sayısı) Boğaziçi’nde Bir Buluşma Hoca Ali Rıza-Yahya Kemal yazımda resimle edebiyat arasındaki gelgitlere değinmiştim. Sanatçıların alçakgönüllü tavrını çok severim. Onun desenli bir bayram tebrikindeki yazı gerçek değerlerin sahte değerlerle alayı gibi geldi:‘Iydiniz sáid olsun (Bayramınız kutlu olsun)Göya resim muallimi bunaklardan Ali Rızá.’Suluboya ve yağlıboya peyzajlarının en güzellerini bu sergide bulabilirsiniz. Sergide daha çok resim olabilirdi, sergi mekánına sığmasa bile katalogda o resimler yer alabilirdi.Kemal Erhan Koleksiyonu’unda 800’e yakın eser depoda bekliyor, anlaşmazlık yüzünden onlar sergilenemiyormuş.* * *HOCA ALİ RIZA sergisi, İstanbul’u bir kez daha sevdirdi bana.

Etiketler:

EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün