HİPERTANSİYON

Yüksek tansiyon (hipertansiyon), tüm dünyada ciddi olarak insan ve toplum sağlığını tehdit eden, kalp krizi, felç ve böbrek yetmezliği gibi ölümcül sonuçlara yol açan, tehlikeli ve yaygın bir hastalıktır.

04 Ocak 2012 - 12:55:18

Kan basıncı ile kalp damar hastalıkları arasında yakın ilişki vardır. Kan basıncı ne kadar yüksekse kalp krizi, kalp yetmezliği, felç, göz ve böbrek hastalıkları gelişme riski de o kadar yüksektir. Oluşturduğu şikayetler silik, oldukça az veya hiç yoktur. Bu yüzden "sessiz katil" olarak adlandırılır. Hipertansiyonu olanların yalnızca yarısı hastalıklarının farkındadır, farkında olanların ancak yarısı ilaç kullanmakta, ilaç kullananların ise ancak yarısının tansiyonu kontrol altındadır. Türkiye'de her 3-5 kişiden biri yüksek tansiyon hastasıdır. Oysa yüksek tansiyon, tanı ve tedavisi kolay bir hastalıktır. Yüksek tansiyonun yol açtığı birçok ölüm, erken tanı ve tedavi ile önlenebilir. Önemli olan hastalığın çok önemli olduğunu kabul etmek ve yapılması gerekenleri yapmaktır.

Hipertansiyonun nedenleri nelerdir? Yüksek tansiyon çok büyük oranda (%95'in üzerinde) genetik faktörlerin de içinde olduğu insan yapısına ait birden fazla faktörün bir arada bulunmasıyla oluşur. Küçük bir kısmından ise (%3-5) böbrek, damar veya hormon hastalıkları sorumludur.

Hipertansiyon oluşumunda;  değiştirilemeyen faktörler:

Kalıtım:
Ailesinde yüksek tansiyon hastası bulunan kimselerde hipertansiyon gelişme riski yüksektir. Ancak bu, yüksek tansiyonluların yakınlarında da mutlaka yüksek tansiyon gelişeceği anlamına gelmez. Ancak bu kişiler daha dikkatli olmalıdır.

Yaş: Yüksek tansiyon genellikle 35 ile 50 yaşları arasında ortaya çıkar. Ancak bu hastalık daha genç yaşlarda da gelişebilir.

Cinsiyet: Yüksek tansiyon 50 yaşından küçük erkeklerde, kadınlara göre daha sık görülür. 50 yaş üstünde ise kadınlarda erkeklere göre sıklığı artar.

Şeker hastalığı: Şeker hastalarında yüksek tansiyonun ortaya çıkma riski, şeker hastası olmayanlara göre daha fazladır. Şeker hastalarında hipertansiyonun kontrolü çok daha önemlidir ve çok daha aşağılara çekilmesi gerekir.

Değiştirilebilir faktörler

Şişmanlık:
Fazla kilolar, kan basıncı üzerinde olumsuz rol oynayarak yüksek tansiyona zemin hazırlar. Bu yüzden fazla kiloların verilmesi, kan basıncının normal düzeye indirilmesine büyük ölçüde yardımcı olur.

Sigara: Sigara, yüksek tansiyonun damarlar üzerindeki zararlı etkilerini hızlandırır.

Tuz: Yüksek kan basıncı, tuzlu yiyeceklerle daha da yükselir.

Stres: Aşırı sıkıntılı bir yaşam biçimi, yüksek tansiyonun ortaya çıkması için zemin hazırlar.

Hareketsizlik: Düzenli yapılan egzersiz ve spor, yüksek tansiyonun kontrol altına alınmasını kolaylaştırır.

Fazla alkol: Aşırı miktarda alınan alkol, damar sağlığı üzerinde olumsuz etkide bulunur. Günlük alkol tüketimi 20 ml'nin altında olmalıdır.

Hipertansiyonun belirtileri nelerdir?

Sabahları ense bölgesinde hissedilen ağrı, nefes darlığı, çarpıntı, baş dönmesi, baş ağrısı, sık idrara çıkma olabilir. Daha da önemlisi; tansiyon yüksek, hatta çok yüksek olduğu halde bazı hastalarda hiçbir şikayet olmayabilir.

Hipertansiyon tedavisi:

Yüksek tansiyona karşı mücadelede atılacak en önemli adım, fazla kiloların kontrol altına alınmasıdır. Bunun için az tuzlu yemek ve katı yağlı yiyeceklerden kaçınmak,  porsiyonları küçültmek etkili olacaktır. Fazla olan her 10 kilonun verilmesi yüksek tansiyonun 5-20 mm cıva düşmesini sağlar. Diyetin, meyve, sebze ve katı yağ içeriği azaltılmış süt ürünlerinden zengin olması da tansiyonun normale dönmesine katkıda bulunur. Düzenli spor (veya daha da kolay olarak haftada en az 3 gün ve en az 30 dk tempolu yürüyüş) bir çok yararlı etkisinin yanı sıra yüksek tansiyonu 4-9 mm cıva kadar düşürür. Yaşam biçiminde yapılacak değişikliklere karşı kan basıncındaki yükseklik devam ediyorsa veya tansiyon yalnızca bu önlemlerle normale dönmeyecekse ilaç tedavisine başvurulmalıdır. İlaç tedavisinde kullanılacak ilaçların cinsi, dozu ve çeşitliliği tamamen doktor kontrolü altında olmalıdır. Hastanın doktor dışındaki herhangi birinin tavsiyesi üzerine ilaç almaması çok önemlidir. Başka bir hastada çok iyi sonuçlar vermiş olmasına karşın aynı ilaç diğer hastada zararlı sonuçlara yol açabilir. İlaç tedavisinde en önemli unsur, doktorun verdiği ilaçları, düzenli olarak kullanmaktır. Yapılan en büyük hata, tansiyon kontrol altına alındıktan sonra ilaca gerek kalmadığı düşünülerek ilacın azaltılması veya kesilmesidir. İlacın azaltılması veya kesilmesi durumunda tansiyon tekrar yükselecektir. Özellikle romatizma tedavisinde kullanılan ağrı kesici ilaçların, soğuk algınlığı ve grip için kullanılan ilaçların kan basıncını yükseltici etkileri vardır. Bu tür hastalarda bu ilaçların doktor kontrolü ve tavsiyesi ile kullanılmasında yarar vardır.

Prof. Dr. Servet Öztürk Memorial Hastanesi Kardiyoloji Bölüm Başkanı

Etiketler:
Yayınlanma Tarihi : 16 Nisan 2008 - 15:11:37
Okuyucu Yorumları { Toplam 1 Yorum }
  • Deep BLue 31.3.2010 16:27:18
    BEN 18 YAŞINDAYIM WE YÜKSEK TANSİYON TEŞHİSİ KOYULDU...EN YÜKSEK 16 OLDU..SONRA 14/5 WE 14/10 OLMUŞTU..TANSİYOL OLDUĞUNU BİLİYOR DOKTORLAR AMA KANITLAYAMIYORLAR..KANDA WE BÖBREKLERDE BİRŞEY YOK ÇÜNKİ..
Koç Burcu
(21 MART - 20 NİSAN)

İş hayatınızda veya üzerinde yoğunlaştığınız işlerde yanıltıcı etkilere açıksınız. Yanılmamak veya aldatılmamak için dikkatli hareket etmenizde fayda var....Koç Burcu Günlük Yorumu

Boğa Burcu
(21 NİSAN - 20 MAYIS)

Bugünlerde yanıltıcı etkilere ve kişilere dikkat edin. Yanılgılı kararlar veya sizden fayda sağlamaya çalışan kişiler söz konusu olabilir. Tüm...Boğa Burcu Günlük Yorumu

İkizler Burcu
(21 MAYIS - 20 HAZİRAN)

Yanıltıcı etkiler ve kişiler ön planda. Sevdiğiniz kişilerle ilişkileriniz ve iletişiminizde dikkatli hareketi gerektiriyor. Her şekli alabilme özelliğiniz sayesinde pek...İkizler Burcu Günlük Yorumu

Yengeç Burcu
(21 HAZİRAN - 22 TEMMUZ)

Sağlığınızı ihmal etmemelisiniz. Eğlenceli aktiviteler veya yapmaktan keyif alacağınız işlerle zaman geçirme ya da aileyi toplama ve misafirperverliğinizi gösterme...Yengeç Burcu Günlük Yorumu

Aslan Burcu
(23 TEMMUZ - 23 AĞUSTOS)

Yanılma ve yanıltılma olasılıklarının ön planda olduğu zamanlar. Bu anlamda parasal ilişki ve konularda dikkatli olmak gerekebilir ya da aşk hayatınızı veya sevgi temalı...Aslan Burcu Günlük Yorumu

Başak Burcu
(24 AĞUSTOS - 23 EYLÜL)

Bugünlerde, sizden saklanan sırları açığa çıkartabilir veya sizi yanıltmaya çalışan kişilerin hatalı cümlelerini anında anlayarak sizi aldatmalarını...Başak Burcu Günlük Yorumu

Terazi Burcu
(24 EYLÜL - 23 EKİM)

Kendinizi ifadede sıkıntı yaşamanız veya engellenmiş hissetmeniz sizi gerebilir. Liderliği üstlenmek ve kontrolü ele almak istiyorsunuz, ama boşuna kendinizi yormayın;...Terazi Burcu Günlük Yorumu

Akrep Burcu
(24 EKİM - 22 KASIM)

Alışılmadık olaylar yaşadığınız günler. İlginç arkadaşlar edinebilir, akılda kalıcı olaylar yaşayabilir veya akıl sınırlarınızı zorlamanızı gerektiren görev veya...Akrep Burcu Günlük Yorumu

Yay Burcu
(23 KASIM - 21 ARALIK)

Bugünlerde sorumluluklar ve görevler artabilir, çok çalışmanız gerekebilir. Gayretleriniz ve enerjiniz yapılması gerekenleri tamamlamanızı sağlayacaktır,...Yay Burcu Günlük Yorumu

Oğlak Burcu
(22 ARALIK - 20 OCAK)

Bugünlerde, etrafınızda dramatik olaylar yaşanıyor olabilir. Bu olayların dışında kalabileceğinizi düşünseniz de, olayları görmezden gelmek kolay olmayabilir....Oğlak Burcu Günlük Yorumu

Kova Burcu
(21 OCAK - 18 ŞUBAT)

Konusunda uzman veya sizden yaşça büyük kişilerin öneri ve tavsiyelerinize ihtiyacı olabilir. Siz de bu kişilere yardımcı olmaktan ve karşılığında takdir...Kova Burcu Günlük Yorumu

Balık Burcu
(19 ŞUBAT - 20 MART)

Beklenmedik olaylar yaşayabilirsiniz. Bu anlamda her alanda tedbirli hareket etmenizde ve önlemler almanızda fayda var. Göremediğiniz her detayı dikkatle incelemeli,...Balık Burcu Günlük Yorumu

Koç Burcu
(21 MART - 20 NİSAN)

Olumlu değişiklikler gündeme gelebilir ya da daha olumlu düşünmeye başlayabilmek için yeni şeyler öğrenebilirsiniz. Eviniz veya ailenizle ilgili...Koç Burcu Günlük Yorumu

Boğa Burcu
(21 NİSAN - 20 MAYIS)

Diğerlerinin vereceği tepkileri dikkatle incelemelisiniz. Bu sayede bir sonraki adımınızı daha rahat hesaplayabilirsiniz. Gerçekçi beklentileri olmayan kişilerin...Boğa Burcu Günlük Yorumu

İkizler Burcu
(21 MAYIS - 20 HAZİRAN)

Çevrenizde düzenlemeler yapmamanız durumunda eleştiri ve şikayetlere açıksınız. Maddi kazanımlar sağlayabilmek için, neler öğrenmeniz gerektiğini...İkizler Burcu Günlük Yorumu

Yengeç Burcu
(21 HAZİRAN - 22 TEMMUZ)

Kontrolü ele alır, güvensizliği bir kenara bırakır ve bilginizi ve yeteneklerinizi kullanırsanız, bazı kişilerin fikirlerini savuşturmak ve diğerlerini detaylı...Yengeç Burcu Günlük Yorumu

Aslan Burcu
(23 TEMMUZ - 23 AĞUSTOS)

Bugünlerde, desteklendiğinizi görebilir, maddi başlıklı konularda yeni adımlar atabilirsiniz. Ayrıca, olumsuz olaylarla veya tepkilerle karşılaşsanız dahi başladığınız...Aslan Burcu Günlük Yorumu

Başak Burcu
(24 AĞUSTOS - 23 EYLÜL)

Sesli düşünebilir, fikirlerinizin bilinmesini sağlayabilir ve alacağınız geri dönüşleri dikkatle dinleyebilirsiniz. Bazı işlerin hallolmasını istiyorsanız...Başak Burcu Günlük Yorumu

Terazi Burcu
(24 EYLÜL - 23 EKİM)

Kendi üstünüze düşeni yapmamanız durumunda şikayet ve eleştirilere maruz kalabilirsiniz. Huzuru nasıl sağlayacağınızı biliyorsunuz, ama bu sefer size yardım...Terazi Burcu Günlük Yorumu

Akrep Burcu
(24 EKİM - 22 KASIM)

Duygularınız neyin mümkün neyin mümkün olmadığı konusunda size doğru yolu gösterebilir. Hırslı ve gerçekçi olmanız durumunda özel...Akrep Burcu Günlük Yorumu

Yay Burcu
(23 KASIM - 21 ARALIK)

Bazı konularda harekete geçmeden, seyahatlere çıkmadan veya imajınızı etkileyebilecek tartışmalara girmeden önce çok düşünmelisiniz. Kişisel...Yay Burcu Günlük Yorumu

Oğlak Burcu
(22 ARALIK - 20 OCAK)

Yaptıklarınızla gurur duyabilirsiniz. İnsanların sizden fayda sağlamasına izin vermemelisiniz. Kişisel ilişkilerinize ve iş birliklerinize konsantre olun. Evinizde yapacağınız...Oğlak Burcu Günlük Yorumu

Kova Burcu
(21 OCAK - 18 ŞUBAT)

Başladığınız işleri bitirmek için ne gerekiyorsa yapmalısınız. Bazı konularda sorumluluk almaktan kaçmamanız sizi test eden kişilerin işlerini zorlaştıracaktır....Kova Burcu Günlük Yorumu

Balık Burcu
(19 ŞUBAT - 20 MART)

Arkadaşlarınız veya ailenizle yaşadığınız problemler karmaşayı veya hatırı sayılır sorunları akla getiriyor. Çekirdek ailenizle vakit geçirmeye çalışın, ama...Balık Burcu Günlük Yorumu