Hesap defterlerinden Blockchain’e

Hürriyet Haber
22.02.2017 - 10:20 | Son Güncelleme:

Ahmet CAN

Dijital dönüşümle devrim yaşanan tüm sektörlerin şu sıralar üzerinde kafa yorduğu bir konu var. O da 'blockchain'. Aslında birçoğumuzun Bitcoin ile hayatına giren blockchain, sadece finans sektörü değil, seyahat, turizm, sigortacılık, sağlık ve hatta kamu hizmetlerini baştan sona değiştirecek. Öncelikli olarak blockchain kavramının ne olduğunu anlatalım. Blockchain, kısaca şifrelenmiş işlem takibi sağlayan bir dağıtık veri tabanı olarak tanımlanıyor. Zincirleme bir modelle inşa edilen, takip edilebilen ama kırılamayan blockchain teknolojisi, bir merkeze bağlı olmaksızın işlem yapmaya izin veriyor. Böylece işlemler direkt olarak alıcı ile satıcı arasında ve güvenli bir şekilde gerçekleştirebiliyor.

Hesap defterlerinden Blockchain’e
Konuyu biraz daha detaylandıralım. Ticaretin temelinde kayıt var. Bir bakkal da olsa kayıt tutuyor, bir banka da olsa kayıt tutuyor. Ancak bu kayıtlar, tarafların kendilerinde saklı olduğu için farklılık gösterebiliyor. Bu da dolandırıcılık başta olmak üzere birçok sorunu ortaya çıkarıyor. Ancak blockchain teknolojisinde ise kayıtlar, taraflarda aynı olacak ve zincirleme şekilde tutuluyor. Taraflar bu kayıtlara direkt ulaşabildiği gibi kripto ile şifrelenen kayıtlar değiştirilemiyor. Sadece yeni veriler eklenebiliyor. Bu da blockchain teknolojisinin taraflar arasındaki güvenliğini en üst seviyeye çıkarırken, ortada merkezi bir otoritenin olmasını da kaldırıyor. Örneğin; bir araç satın alırken noter, kayıtlar için Trafik Tescil Dairesi veri tabanına bağlanıyor ve alım-satım işinde bu verileri değiştiriyor. Veri tabanına sızan bir bilgisayar korsanı aracın sahibini değiştirebilir veya para alışverişi olmadan bir kayıt yapabilir. Blockchain teknolojisinde ise Trafik Tescil Dairesi gibi merkezi bir otoriteye sahip olunmadığı için bu verinin üçüncü şahıslar tarafından değiştirilmesi imkansız. Yapılan akıllı kontrat ise güvenliği üst seviyeye çıkarıyor.

Hesap defterlerinden Blockchain’e
Peki blockchain teknolojisi endüstrileri nasıl değiştirecek? Bunun ilk örneği Bitcoin ile finans sektöründe yaşanıyor. Bitcoin ile bankalardan ve düzenleyici kurumlardan bağımsız olarak para transferi gerçekleştirilmesi finans sektörünü harekete geçmiş durumda. 2016 sonu itibariyle 900'e yakın startup geliştirdiği çözümlerle finans sektörünün karşısına ciddi bir rakip olarak çıkıyor. Goldman Sach gibi bir finans devi Bitcoin'in ve dolayısıyla blockchain teknolojisinin her şeyi etkileyeceğini ve bu yüzyılın en önemli alanı olduğuna dikkat çekiyor ve bu alan yatırım yapıyor.

Hesap defterlerinden Blockchain’e

Blockchain'in değiştirdiği sektörlerinden başında müzik endüstrisi de bulunuyor. 2000'li yıllarda kullanıcılar arasında müzik paylaşımı yapılmasını sağlayan 'Napster', blockchain teknolojisine benzer bir yapısı var. Bu yüzden ayağa kalkan müzik endüstrisi Apple'ın internetten şarkı satışının gerçekleştirilmesini sağlayan iTunes'a boyun eğmek zorunda kalmıştı.

Örnekler bunlarla sınırlı olmayacak. Ulaşım sektöründe yer alan bir uçak şirketini düşünün. Onbinlerce tedarikçisi olan bu şirketlerin dünya genelinde farklı havaalanlarına girmesine izin verilen farklı materyaller var. Günün sonunda üretici, havayolları ve havaalanları o uçuşun güvenli bir şekilde gerçekleşmesini sağlamak zorunda. Düşünün bir blockchain dünyasında tüm bu varlıkların nereden geldiğini, sistemden nasıl geçtiklerini görebiliyorsunuz. İstediğiniz parça hakkında veya istediğiniz parti hakkında hangi taraftan olursa olsun, ne bilgi istiyorsanız sistemde aratabiliyorsunuz.

Startupların geliştirdiği bir başka blockchain teknolojisi ise oylama üzerine. Yerel veya ulusal seçimlerde kullanılmak üzere hayata geçirilen 'Follow My Vote', vatandaşların oylarını takip edebilmesini sağlayacak. Merkezi bir kuruma bağlı olmadığı için oy atanlar, seçim sonuçlarında hile yapılmadığından emin olurken, yapılacak siber saldırılarla oy sonuçlarının değiştirilmesi mümkün olmayacak. Bu da blockchain teknolojisinin sadece endüstrilerde değil, kamu kurumlarında da etkin bir şekilde kullanılabileceğini gösteriyor.

Paylaştığımız örneklerde de görüldüğü üzere, önümüzdeki yıllarda merkezi bir otoriteyle ve düzenleyici kurumlarla yapılan işler önemli bir değişime uğrayacak. Endüstrileri ve kamu kurumlarını kökten değiştirken, blockchain teknolojisine yatırım yapmayan şirketlerin ve kurumların kaybı büyük olacağa benziyor. Kısaca önümüzdeki günlerde anlaşma veya kontrat yapılan tüm alanlarda önemli bir değişim yaşanacak.

Etiketler: GE , Dijital Sanayi , blockchain
Sayfa Başı