Güneydoğu Asya kendini kurtarıyor

Hürriyet Haber
06.02.2000 - 00:00 | Son Güncelleme:

GÜNEYDOĞU Asya ekonomileri 1997 yılı sonunda çöktü. Uluslararası çevrelerde, Asya kaplanları Asya kedileri oldular diye bu ülkelerle dalga geçildi. Bu ülkelerin hepsi çok acı çektiler. Çektikleri acıların olumlu sonuçlarını ise çok çabuk almaya başladılar.

Güneydoğu Asya ekonomilerinin deneyimleri birçok ülke için bulunmaz bir ders niteliğindedir. Bu ülkeler doğru politikalarla ve siyasi kararlılıkla karanlıktan aydınlığa çok çabuk çıkılabileceğini ispatlıyorlar.

CARİ DENGE

1996 yılında Asya/Pasifik bölgesindeki yükselen ülkelerin (emergin markets) cari dengeleri toplam olarak 52 milyar dolar açık veriyormuş. Başka bir deyişle, bu ülkelerin mal ve hizmet alımları için harcadıkları döviz, mal ve hizmet satışlarından elde ettikleri dövizden 52 milyar dolar daha fazlaymış. Aynı tarihte, bu ülkeler dış borçlanma ya da doğrudan yabancı sermaye yoluyla yurtdışından 181 milyar dolar kadar yabancı kaynak sağlayabilmişler.

1997 yılında her şey altüst olmuş. Asya/Pasifik bölgesindeki ekonomilerde cari denge ancak 2.8 milyar dolar açık vermiş. Çünkü, cari açığı finanse edecek dış kaynakların bazıları kurumuş. Kuruyan kaynak, yabancı yatırımlar ya da portföy yatırımları olmamış. Bu ülkeler krizle beraber borçlanamamışlar. 1997 yılında sağlanan toplam dış kaynak 107 milyar dolar olmuş. Borçlanma yoluyla elde edilen dış kaynak ise 114 milyar dolardan 10 milyar dolara düşmüş.

1998 yılında ise borçlanma kaynakları daha da kurumuş. Bu ülkeler yeni borçlanma yapacakları yerde, 1998 yılında borçlu oldukları finansal kurumlara 54 milyar dolar net borç ödemişler. 1998 yılında da yabancı yatırımlarda ya da portföy yatırımlarında bir değişiklik olmamış. Yurtdışından borçlanamadıkları için de cari dengeleri 95 milyar dolar fazla vermek durumunda kalmış.

İki yıl içinde, bu ülkeler 52 milyar dolar cari açıktan 95 milyar dolar cari fazla vermeye zorlanmışlar. Bu zorlanma ithalatın kısılması ve ihracatın artırılması yoluyla olmuş. Bir başka açıdan bakıldığında, bu ülkeler dolar bazında fakirleşmişler.

1999 yılı gerçekleşme tahminleri ve 2000 yılı için yapılan projeksiyonlar bu ülkelerdeki dış dengenin 1998 yılından farklı olmayacağını gösteriyor.

BÜYÜME

Asya/Pasifik bölgesindeki yükselen ekonomilerin dış dengeleri böylesine bir değişim içine girerken reel büyümeleri de benzer bir gelişim izlemiş. 1996 yılında yüzde 8 büyüyen bu ülkeler, 1997'de yüzde 6, 1998'de ise ancak yüzde 1 büyüyebilmişler.

Güney Kore, Endonezya, Malezya, Tayland ve Filipinler'den oluşan beş Güneydoğu Asya ülkesinde ise büyüme 1996'da yüzde 7 iken, 1997'de yüzde 4 ve 1998'de yüzde eksi 8 olmuş. Bu ülkelerin tümünde 1999 yılındaki büyümenin yüzde 6'nın üzerinde gerçekleştiği tahmin ediliyor. Büyüme 2000 yılında da artarak devam edecek.

Bu ülkeler çok sıkıntı çektiler, ama düzlüğe çıkıyorlar.

Etiketler:


EN ÇOK OKUNAN HABERLER

    Sayfa Başı