GeriGündem 'Faili bulamıyorsan herkesi cezalandıramazsın'
MENÜ
  • Yazdır
  • A
    Yazı Tipi
    • Yazdır
    • A
      Yazı Tipi

'Faili bulamıyorsan herkesi cezalandıramazsın'

Beytüşşebap Asliye Ceza Mahkemesi Hakimi Cengiz Otacı, suçun birden fazla kişi tarafından işlenmesi ve failin belirlenememesi halinde, faillere verilecek cezada indirim öngören Türk ceza Kanunu'nun (TCK) 463. maddesinin iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu. Beytüşşebap Asliye Ceza Mahkemesi Hakimi Cengiz Otacı, TCK'nın ''etkili eylem'' ve ''tehdit'' fiillerinden 13 sanık hakkında açılan davada uygulanması istenilen 463. maddenin Anayasa'ya aykırılık iddiasını ''ciddi'' buldu. Otacı, söz konusu maddenin iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu.      Hakim Otacı, Anayasa'ya aykırılık gerekçelerini sıralarken, suçun oluşması için maddi ve kanuni unsur, hukuka aykırılık ve kusurluluk (manevi unsur) unsurların olması gerektiğine işaret etti. "ANAYASA'YA AYKIR"Anayasa'ya göre ceza sorumluluğunun şahsi olduğunu belirten Otacı, bunun, suçu işleyen failin veya faillerin cezadan bizzat sorumlu olması, bunların dışındaki kişilere doğrudan doğruya bu sorumluluğun yüklenmemesi ve cezalandırılmaması anlamına geldiğine işaret etti.      Otacı, bu maddenin cezanın şahsiliği ilkesini ortadan kaldırdığını kaydetti.      ''Evrensel bir ceza hukuku normu olan şahsilik ilkesinin korunması için kanun koyucu suçludan başkasına ceza öngören kanun yapmamak ya da bu tür düzenlemeleri kanunlardan çıkartmakla görevlidir'' diyen Hakim Otacı, TCK'nın 463. maddesinin, Anayasa'nın ''suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar kimse suçlu sayılamaz'' hükmünü içeren 38/4. maddesine de aykırı olduğunu vurguladı.       ''İLK BAKIŞTA ADALETE UYGUN GİBİ''     TCK'nın 463. maddesinin ilk bakışta adalete uygun gibi göründüğünü anlatan Otacı, başvurusunda şu görüşlere yer verdi:      ''TCK'nın 463. maddesi, adam öldürme ve müessir fiil suçlarında, suçun en az iki kişi tarafından işlenmesi ve failin kim/kimler olduğunun belirlenemediği hallerde ceza indirimi öngörmektedir. Maddede delil yetersizliği veya delil yokluğunun sanıklar aleyhine kabulü, suça katılmamış olsalar, kusurlu olmasalar bile sanıklara cezanın paylaştırılması söz konusudur.      Suç olduğu iddia edilen eylemi tüm delilleriyle yargının önüne taşıma görevi devlete aittir.      Madde, devletin delil toplama, olayı aydınlatma yükümlülüğünü ortadan kaldırmaktadır. Bu madde devletin, 'Ben bu olayı yeterince araştıramadım ya da elimden gelen araştırmaları yaptım ancak faili bulamadım o halde hepinizi cezalandırmam gerekir' mantığına dayanmaktadır.''      Hakim Otacı, bu durumun, eylemi nedeniyle daha az ceza alma imkanı olan sanığa, devlete ait olan aydınlatma ödevinin gereği gibi yerine getirilememesi sonucu daha fazla ceza verilmesine yol açtığını kaydetti. CEZANIN ŞAHSİLİĞİ Otacı, ''Bunu savunulacak bir tarafı yoktur. Cezanın lehe olması ya da olmamasının da aslında önemi yoktur. Çünkü hiç kimseye işlemediği bir suç nedeniyle ceza verilmemesi esastır, cezanın şahsiliği bunu gerektirir'' dedi.      Anayasa Mahkemesi, başvurunun ilk incelemesini yaptı ve esastan görüşmeye karar verdi. Rapor hazırlandıktan sonra başvuru karara bağlanacak.      İptali istenen TCK'nın 463. maddesi ''adam öldürme'' ve ''etkili eylem'' ve ''müessir fiil'' gibi suçlarda fiil birden fazla kişi tarafından işlenmiş, ancak fail belirlenemiyorsa tüm sanıklara verilecek cezada üçte birden yarıya kadar indirim yapılmasını öngörüyor.