Flirt, flirt, flört

Mesela, Bekir Saçar, Menderes Utku’nun “üç yıl boyunca Buz Bar’ın ortağı Lâl Dedeoğlu ile flört ettiğini” yazıyordu. (Posta, 26 Eylül) Yahut, 10 Ağustos tarihli bir dedikodu diyordu ki, “Podyumların ünlü mankeni Sinem Güven, Yılmaz Erdoğan'dan olayı bir şekilde ayrıldıktan sonra işadamı Murat Ersönmez'le flört etmeye başladı. Geçtiğimiz haftalarda Çeşme' de baş başa tatil yapan çift, İstanbul'a döner dönmez soluğu gece kulüplerinde aldılar.”

Hürriyet Haber
02.10.2003 - 19:15 | Son Güncelleme :

*

Magazincilerin çok sevdiği bir laftır bu “flört etmek.”

Hep aynı haberleri yaptıkları için herhalde (Nedir bu haberler? Kim kimi götürmeye niyetli? Kim kimi götürdü? Kim kimi götürmekten vazgeçti? Bir de, arasıra, kim ne yedi, ne giydi, neye bindi?) konu sınırlı, fiil de tek olunca, eh magazinciler de yakın manada ama farklı isimler ve fiiller arıyorlar, haliyle.

Spor gazetecilerinin böyle bir sıkıntısı vardır. Her hafta A kulübüyle B kulübü oynar, ya biri kazanır, ya maç berabere biter ve her maç sonucunu “A takımı B takımını 1-0 yendi” diye veremezsiniz a, farklı farklı başlıklar bulmanız gerekir. Onun için spor sayfalarını yapanların literatürü çok renkli çeşitlidir.

Sosyetik ilişkilerde de durum üç aşağı beş yukarı böyledir.

Genellikle bir kadınla bir erkek “ilişkiye” girer, bu ilişkinin (1) safhaları (2) yoğunluğu değişebilir, ama neticede Kızımız A ile Oğlumuz B tanışacaklar, birbirlerinden hoşlanacaklar, ilişkileri (söz konusu çevrelerde) kaygan bir zemine girerek süratle yatağa doğru gidecek, sonra artık kim kimi önce boynuzlarsa, ayrılma safhası başlayacak ve iğrenç bir biçimde bitecek. Siz de her seferinde bu haberi farklı vereceksiniz.

Tabii ki magazinci meslektaşlarım da biliyorlar, kadın erkek ilişkilerinde asıl fiilin tek olduğunu, muhtemelen kendi aralarında konuşurken de bu fiili veya varyantlarını kullanıyorlar, ama yazamazlar ki... Onun için kendilerine has bir “magazince” oluşturmak, yeni fiiller ve tanımlamalar uydurmak zorundalar.

Mesela (ben alfabetik sıraya koydum, siz kronolojik sıraya koyuverin) :

Adı birlikte anılmak
Adını aşk defterine yazmak
Aşk yaşamak (Yasak veya değil)
Beraberlik yaşamak (ilkeli, düzeyli veya değil)
Birlikte olmak
Duygu dolu anlar yaşamak
Elektriklenmek
Flört etmek
Gönül defterine yazmak
Gönül macerası yaşamak
Yakınlaşmak
Yaşamını birleştirmek
Yeni aşklara doğru yelken açmak

Aklıma ilk gelenler bunlar. Arasak, daha yüzlercesini buluruz, birbirinden renkli...

*

Bugünkü konumuz FLÖRT ETMEK.

Zihnimin bir köşesinde flört’ün Fransızca meali bulunduğu için, haberlerde “Manken X ile pleyboy işadamı Z beş senedir flört ediyor” diye okuyunca, her seferinde irkiliyorum. Bunlar gerçekten de benim anladığım manada flört edecek olsalar, o dünya güzeli kız o balta herifle niye senelerdir gezip tozsun, parasını yiyemeyecekse eğer? Buna karşılık, o kazma da kızı götüremeyecekse, niye babasının helâl parasıyla ev tutup, Jeep Cherokee alsın? Demek ki, beş senelik ilişkinin flört safhasını çoktan aşmış olması gerekir. Mantıklı değil mi?

... mi acaba?

Açıp bakayım dedim, irkilmekte haklı mıyım, yanlış mı kullanılıyor? Çünkü benim bildiğim flört bakışmaktan, kesişmekten, kıkırdamaktan öte gitmez... Yahut bizim zamanımızda öyleydi. Değişmiştir belkim...

Kelime diğer dillere İngilizce’den geçmiş. Onun için önce İngilizce flirt. Longman Active Study Dictionnary diyor ki “To flirt : to behave with a member of  the opposite sex in a way to that attracts his or her attention” yani “Karşı cinsten bir kişinin dikkatini çekecek şekilde davranmak.” O kadar...

Sonra Fransızca flirt. (Muhtemelen bizim dilimize Fransızca’dan girmiştir, aşkî meşkî mevzular Akdeniz’den gelir, İngiltere’den değil...).

Petit Larousse’un 1980 baskısı diyor ki, “Flirter : Entretenir des relations sentimentales” yani “Duygusal ilişkide olmak.”

İkisi çok farklı, birinde “karşı tarafa pas vermek, ilgilendiğini belli etmek”, diğerinde “sadece duygusal” da olsa bir ilişki başlamış artıkın...

Ama, şüphelerimde haklıymışım, flört kelimesinin anlamı, bizim flört ettiğimiz günlerden bugüne epey bir mütasyona uğramış.

Çünkü aynı Petit Larousse’un 2000 baskısı diyor ki, “Flirt : Relation amoureuse passagère” yani “Geçici bir aşk ilişkisi.”

Uzaktan uzağa kesişmek ne kelime, son 20 senede bizimkiler aganigi aganigi....

Yok yok, magazinciler haklı, biz eskimişiz, “çağ dışı” kalmışız.

Dur yahu, bir de Türkçe sözlüklere bakalım.

Türk Dil Kurumu’nun Türkçe Sözlüğü diyor ki “Flört : Kadınla erkek arasındaki yakın ilişki, oynaş.”

Oynaş ne ki ne? “Aralarında toplumca hoş karşılanmayan ilişkiler bulunan kadınla erkekten her biri.”

Demek ki, kelime İngiltere’den “karşı cinse ilgilendiğini belli etmek” (cilveleşmek) diye yola çıkmış, Fransa’ya geldiğinde, karşılıklı ilgi önce “duygusal ilişkiye” dönüşmüş, sonra aganigi olmuş; bize vasıl olduğunda ise aynı ilişki “Türk toplumunun hoş karşılamayacağı” bir hale dönüşmüş bile.

Tamam beyler, siz haklıymışsınız.

Bizim 58 nolu otobüste, Salıpazarı durağından binen Atatürk Kız Liseli Ayşen’e baktığımızı çaktırmadan ama görmesini isteyerek bakmamızla başlayan, onun arkadaşlarıyla şakalaşırken laf atmasıyla karşılığını bulan, bu böyle bazen aylarca sürüp bayan, sonunda bir şekilde cebine bir kağıt atarak yahut “Pardon ayağınıza mı bastım” diye bir bahane uydurmaya cesaret ederek Levent’teki Tatlıcılar’da buluşmaya ancak altı ayda varan, boğazda tıkılan kuru pasta ve çok şekerli limonatayla nereye gidebilirse gidecek, Şişli’deki bir sinemada elini omzuna atabileceğim diye kalbinin yerinden çıkmasıyla, artık Allah bilir nerede ve ne zaman, nasıl bir kaza olacak da dudaklarınız birbirine ..... o hoooo!

Bugünün dünyasında, iletişimin cep telefonlarıyla kenefte bile devam ettiği, ABD’deki kızla İstanbul’daki oğlanın onlayn çetleştiği dünyamızda, sen ne diyorsun be Serdar?


*

Not-1 : Mehmet Doğan’ın Büyük Türkçe Sözlüğü, aynı kelimeyi “Kadın ve erkek arasında ileri gitmeyen, hoşça vakit geçirmek için birbirini sever gibi görünme esasına dayanan (esasına dayanan !!!) ilişki” diye tarif etmiş. Mehmet Bey bizim kafada kalmış demek ki.

Not-2 : Flört’ü “oynaşmak” diye yani “toplumca hoş karşılanmayan” diye tanımlayan Türk Dil Kurumu da sanki işin içine biraz “yorum katmış” gibi geldi bana. Türk örf ve adetlerini korumak ve kollamak TDK’nın Anayasal görevleri arasında mıdır, yoksa durumdan vazife mevzuu mu?

Etiketler:


EN ÇOK OKUNANLAR

    Koç Burcu
    21 Mart - 20 Nisan

    Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

    Boğa Burcu
    21 Nisan - 20 Mayıs

    Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

    İkizler Burcu
    21 Mayıs - 20 Haziran

    Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

    Yengeç Burcu
    21 Haziran - 22 Temmuz

    Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

    Aslan Burcu
    23 Temmuz - 23 Ağustos

    Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

    Başak Burcu
    24 Ağustos - 23 Eylül

    Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

    Terazi Burcu
    24 Eylül - 23 Ekim

    Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

    Akrep Burcu
    24 Ekim - 22 Kasım

    Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

    Yay Burcu
    23 Kasım - 21 Aralık

    Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

    Oğlak Burcu
    22 Aralık - 20 Ocak

    Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

    Kova Burcu
    21 Ocak - 18 Şubat

    Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

    Balık Burcu
    19 Şubat - 20 Mart

    Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi... Balık Burcu - Bugün