"Erdal Sağlam" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Erdal Sağlam" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Erdal Sağlam

FDF tutmuyor, cari açık yüksek ama piyasa takmıyor

BU hafta içinde önemli ekonomik veriler açıklandı. Meclisteki malvarlığı tartışmaları ve Galataport’a ilişkin haberler, bu verilerin yeterince tartışılmasını engelledi.

Öylesine engelledi ki Maliye Bakanı Kemal Unakıtan, Davos’ta "dönüşte 2005 bütçe rakamlarını açıklayacağım" demesine ve dün için basın toplantısı tarihi belirlemesine rağmen, bu toplantıyı iptal etti. Çünkü Başbakan bir gün önce Grup toplantısında mal varlığı ile ilgili tartışmaları bastırmak için 2005 yılındaki bütçe rakamlarını açıkladı. Bu açıklamanın ardından da detaylı veriler Bakanlık web sitesine kondu, dünkü toplantı iptal edildi.

Halbuki Maliye Bakanı’na bütçe için sorulacak epeyce soru vardı. Unakıtan basın toplantısını iptal ederek hem bu sorulardan, hem de malvarlığı, Galataport, Çamlıca’daki kaçak villalar gibi, muhtemel sıkıntılı sorulardan kurtuldu.

Merkez Bankası’nın resmi enflasyon hedeflemesi çerçevesinde açıkladığı ilk enflasyon raporu ve enflasyon için açık açık senaryolara bağlı rakamlar vermesi bile, bu tartışmalar nedeniyle, ekonomi sayfalarında yeterince yer bulmadı.

Sadece Merkez Bankası raporu değil, son birkaç gün içinde hem resmi dış ticaret rakamları belli oldu, hem de, dediğimiz gibi, 2005 yılı bütçe gerçekleşmeleri ilan edildi.

Özetle söylenecek olursa, son veriler dış ticaret açığı ve buna bağlı olarak cari açığın rekor seviyelere ulaştığını gösterirken, bütçe rakamları da, KİT rakamları da dahil edildiğinde., en önemli göstergelerden biri olan faiz dışı fazla (FDF) hedefinin tutmayacağını gösteriyor.

Açıklanan dış ticaret verilerine göre ihracat yüzde 16 artışla 73.1 milyar dolara, ithalat yüzde 19 artışla 116 milyar dolara çıktı. Açık ise yüzde 25 artışla 42.9 milyar dolara ulaştı. Böylece ihracatın ithalatı karşılama oranı da yüzde 63’e inmiş oldu. Dün Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) tarafından yapılan açıklama, Ocak ayında ihracatın gerilediğini gösteriyor. Bu verilere bakarak piyasa iktisatçıları, Aralık’ta 3 milyar dolar aşacak cari açıkla birlikte yıllık cari açığın, geçen ay yapılan iyileştirmenin etkisiyle, 22 milyar doların biraz altında kalacağını düşünüyorlar. Ancak piyasa oyuncuları bu rekor rakamlara rağmen morallerini bozmuyor. "Nasıl olsa finans ediliyor" diye, dünya şartlarının değişmeyeceği beklentisiyle, dış ticaret için kaygı duymuyor, işin böyle gideceğini düşünüyor.

MERKEZ MÜDAHALE EDEBİLİR BEKLENTİSİ

Başbakanın büyük bir gururla açıkladığı 2005 yılı bütçe rakamlarının detaylarına inildiğinde ise toplam yüzde 6.5 olarak belirlenen kamu sektörü faiz dışı fazlasının milli gelire oranının bu hedefin altında kalacağı görülüyor. Çünkü bütçede belirlenen hedef tutuyor ama iyileşmenin büyük bölümü IMF’nin, FDF hesabına almadığı kalemlerden kaynaklanıyor.

Bütçeye karşılık KİT dengesinde bir kötüleşme olduğunu bildikleri için, KİT’de planlanan yüzde 1.5’luk FDF’nin gelmeyeceğini, dolayısıyla toplam kamunun FDF’sinin hedefin altında kalacağını piyasa oyuncuları da görüyor. Tahminleri böyle ama bunu da çok fazla takmıyorlar. Takmamalarının nedeni ise IMF’nin bu konudaki sapmaya fazla dikkat etmeyip, bunu bir sıkıntı unsuru olarak ortaya koymayacağı yolundaki beklentileri.

Bu verilere karşılık piyasaların tavrı nedir derseniz, her zamanki gibi...

Yani normal zamanda tehlike işareti sayılacak bu verileri piyasa takmıyor, kaale almıyor...

Piyasaların keyfi yerinde, çünkü her ne kadar petrol fiyatlarının yükselmesi nedeniyle dışardan fon akışının biraz yavaşladığı söylense de, dışarıdan akış devam ediyor... Şu anda piyasaların baktığı da bu akışın sürmesi, burada bir sıkıntı olmaması...

Londra kaynaklı görüşmelerimizde likidite fazlalığının çok yüksek olduğu, Türkiye’ye talebin devam ettiği belirtiliyor. Son günlerdeki nisbi yavaşlama için "Döviz fiyatlarının daha önceki Merkez Bankası müdahalesi seviyelerine yaklaşması" gerekçe gösteriliyor. Yani dışarısı Merkez müdahale edebilir beklentisiyle biraz yavaşlamış. Kaynaklar "Merkez Bankası’nın müdahale halinde alacağı dövizin 3 milyar doların altında kalmayacağı" görüşündeler.

Yani dışardan Türkiye’ye likidite akışı hala yüksek, piyasaların keyfi yerinde.
X