Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

Ercan Kumcu: Tarımın desteklenmesi zorunludur ama...

Ercan KUMCU

Tarım sektörünün desteklenmesi eleştirildiğinde tarımla ilgilenen tüm yetkililer savunmaya geçiyorlar. Eleştirileri püskürtmek için iki önemli sav ileri sürülüyor.

Bütün dünya, özellikle Avrupa ülkeleri, tarımı desteklediğine göre bizim de tarımı desteklememiz gerektiği savunuluyor. İkinci sav ise çok daha romantik. Tarım sektörünü desteklemezsek bütün ülke aç kalır deniyor. İki sav da doğruları tam olarak yansıtmıyor.

Ülkemizde tarımın desteklenmesi, tarım ürünlerinin üreticiden piyasa fiyatının oldukça üzerinden alınması olarak anlaşılıyor. Tarımın desteklenmesi, çiftçiye ucuz kredi verilmesi olarak algılanıyor. Gübre ve mazot gibi girdilerin çiftçiye ucuza satılması yoluyla tarımın desteklendiği sanılıyor. Bu yolların tümü yanlıştır.

DESTEKLEME MANTIĞI

Çiftçilerden ürünün pahalıya alınması, tarıma ucuz kredi ve girdi sağlanması, piyasa mekanizmasını sakatlamaktadır. Bu yolla çiftçi doğru dürüst desteklenmediği gibi, tarım ürünlerinin tüketicileri de mağdur edilmektedir.

Tarım kesiminin desteklenmesi konusunda iki önemli parametre vardır. Birinci parametre, ülke olarak tarımın desteklenmesi için harcayacağınız paranın miktarıdır. Zengin ülkeler, tarıma daha büyük kaynak ayırabilirler. Fakat, daha az zengin ülkelerin aynı miktarda tarıma destek verebilmeleri mümkün değildir.

İkinci parametre, tarımın desteklenmesinin piyasa mekanizmasını paralize etmemesi ve arz-talep dengesini etkilememesidir.

Bizde uygulandığı şekliyle, tarımın desteklenmesi bu iki parametreye de önem vermemektedir. Her şeyden önce, Türkiye'de tarımın desteklenmesi için ne kadar para harcandığını hiç kimse bilmemektedir. Çok çeşitli yollardan tarımın desteklendiği sanılmaktadır. Desteklemenin maliyeti konusunda olsa olsa tahminler öne sürülebilir.

Türkiye'de devletin, çiftçiden ürünlerini pahalıya alıp ucuza ihraç etmesi, destekleme yapılıyormuş gibi kamuoyuna sunulmaktadır. Gerçekte yapılan ise, kaçakçılığı teşvik etmek ve tarım ürünlerinin kompozisyonunu çarpıtmaktır.

İŞİN DOĞRUSU

Bütün bu nedenlerle, tarımın gelir yoluyla desteklenmesi gerekmektedir. Devlet, gücü yettiği ölçüde çiftçinin cebine para koyar, çiftçi de bu parayla piyasa fiyatından girdilerini sağlar ve ürettiği ürünü piyasa fiyatından satar.

Çiftçinin cebine ne kadar para konacağı bütçelenir. Para az gelirse artırılır, çok gelirse kısılır. Bütün bunlar şeffaf bir ortamda, iktisadi kurallar içinde yapılır.

Türkiye'de kimse tarımın aşırı desteklendiğini ya da desteklenmemesi gerektiğini savunmuyor. Savunamaz, çünkü tarımın ne kadar desteklendiğini bilen yoktur. Tarımda aşırı destek vardır diye, herkesin çiftçilik yapmasına da gerek yoktur.

Tarım Bakanları ve hükümetler, alınganlığı ve yaratıcılığı bırakıp tarımın desteklenmesini akılcı temellere oturtmak zorundadırlar. Çiftçi kuruluşlarının her talebi yerine getirilerek tarım desteklenmez.

X